Astronomowie uchwycili gromadę galaktyk w gwiazdozbiorze Małego Lwa

SDSS J1004+4112

Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zobrazowali gromadę galaktyk zobaczoną jako SDSS J1004+4112, znajdującą się w gwiazdozbiorze Małego Lwa.

.Jak tłumaczą badacze z ESA, na Obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest gromada galaktyk znana jako SDSS J1004+4112. Jest ona oddalona o około 7 miliardów lat świetlnych od Układu Słonecznego i znajduje się w gwiazdozbiorze Małego Lwa.

Fot. ESA, NASA, Keren Sharon (Tel-Aviv University) and Eran Ofek (CalTech)

.Gromada galaktyk, takie jak SDSS J1004+4112, to jak tłumaczą astronomowie, skupiska od kilkudziesięciu do kilku tysięcy galaktyk tworzących układ związany grawitacyjnie. Mniejsze zbiory nazywane są grupami galaktyk. Obiekty wchodzące w skład gromad poruszają się po skomplikowanych torach wokół środka masy całej struktury, który zazwyczaj znajduje się blisko największych galaktyk w zbiorze. Gromady galaktyk nie zawsze mają dobrze określone „centrum”, jak to bywa w przypadku układów planetarnych lub galaktyk. W strukturach tego typu występuje też stosunkowo gęsty i gorący ośrodek międzygalaktyczny. Gromady galaktyk mają rozmiary od jednego do dziesięciu milionów lat świetlnych i masy rzędu 1014 do 1015 mas Słońca.

Jak opisują naukowcy, na obrazie przedstawiającym SDSS J1004+4112, widoczny jest pojedynczy odległy kwazar (rodzaj niezwykle aktywnej galaktyki), a także bogactwo złotych łuków pochodzących z galaktyk tła, powstałych w wyniku soczewkowania grawitacyjnego.

Mały Lew (łac. Leo Minor) jest niewielką, 64. co do wielkości i słabo widoczna konstelacja nieba północnego. W Polsce jest widoczna od zimy do lata. Liczba gwiazd widoczna w niej gołym okiem wynosi około 20. W odróżnieniu od swego większego imiennika, gwiazdozbioru Lwa, nazwanego przez Ptolemeusza, Mały Lew został wyodrębniony jako osobny gwiazdozbiór przez Jana Heweliusza, w wydanym w 1690 roku atlasie Firmamentum Sobiescianum.

.Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.

Oprac. EG

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 12 stycznia 2026
Fot. ESA, NASA, Keren Sharon (Tel-Aviv University) and Eran Ofek (CalTech)