Czym jest watykański Campo Santo Teutonico?

Campo Santo Teutonico

Położony na granicy Watykanu i Włoch niewielki, zabytkowy cmentarz Campo Santo Teutonico, zwany cmentarzem Niemców i Flamandów, to jedna z najbardziej wyjątkowych nekropolii. Znajduje się za wysokim murem koło bazyliki Świętego Piotra, w miejscu, w którym w starożytności zamęczono wielu chrześcijan.

Campo Santo Teutonico – niemiecki cmentarz w Watykanie

.Wyjątkowa jest historia i lokalizacja tego cmentarza w cieniu bazyliki watykańskiej. Cmentarz założono na przełomie VIII i IX wieku w miejscu, gdzie w czasach antycznych znajdował się cyrk Nerona, w którym zamęczonych zostało wielu chrześcijan. Nekropolię wielokrotnie przebudowywano. Gruntowne prace zostały wykonane w połowie XV wieku, a sfinansowano je z pieniędzy zebranych przez niemieckich duchownych z Kurii Rzymskiej. Zachował się nadzwyczajny klimat historycznego cmentarza, pełnego zabytkowych nagrobków oraz pomników wśród drzew i krzewów, z prowadzącymi między nimi wąskimi ścieżkami.

Na teren cmentarza, który dzięki bujnej roślinności przez większą część roku przypomina ogród, wchodzi się przez niewielką bramę. Z dwóch stron otacza go wysoki mur. W pobliżu znajdują się gmach Kolegium Niemieckiego i Aula Pawła VI, w której odbywają się papieskie audiencje. Na mocy Traktatów Laterańskich z 1929 roku w sprawie wyodrębnienia państwa Watykan i uznania jego niezależności obszar niewielkiego cmentarza uznano za eksterytorialny na korzyść Stolicy Apostolskiej. W 1990 roku został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Kto został pochowany na Campo Santo Teutonico?

.Pochowane zostały tam w ciągu wieków osoby pochodzenia austriackiego, niemieckiego, szwajcarskiego, flamandzkiego, belgijskiego, holenderskiego, a także z Liechtensteinu i Luksemburga. Można tam znaleźć groby artystów, archeologów, historyków, pisarzy, niemieckojęzycznych duchownych pełniących posługę w Rzymie i Watykanie, członków arystokracji i rodzin książęcych.

Na Campo Santo Teutonico pochowana została najsłynniejsza za Spiżową Bramą, bardzo wpływowa kobieta w czasach pontyfikatu Piusa XII – niemiecka zakonnica Pascalina Lehnert (1894-1983), która prowadziła dom papieża Pacellego, była jego sekretarką i najbardziej zaufaną współpracowniczką. Jest grób znanego niemieckiego pisarza, dramaturga i katolickiego poety Stefana Andresa (1906-1970).

Są tam również miejsca pochówku trzech zmarłych w ostatnich latach bezdomnych, którzy pochodzili z Niemiec i Belgii i koczowali w rejonie placu Świętego Piotra. To decyzja papieża Franciszka, który przez cały swój pontyfikat wykonał wiele gestów wobec ubogich. Zgodnie z obowiązującymi przepisami na cmentarzu tym mogą być pochowani katolicy z niemieckiego i flamandzkiego obszaru językowego, wśród nich członkowie niemieckich seminariów i kolegiów oraz innych instytucji kościelnych w Rzymie, pielgrzymi przybyli do Watykanu z oficjalną pielgrzymką oraz żołnierze Gwardii Szwajcarskiej.

Poszukiwania ciała Emanueli Orlandi

.Latem 2019 roku najbardziej sensacyjnym wydarzeniem w najnowszych dziejach tego miejsca o ponadtysiącletniej historii były prowadzone na terenie nekropolii poszukiwania ciała Emanueli Orlandi – córki pracownika Watykanu, zaginionej w 1983 roku w wieku 15 lat. Powodem był anonimowy komunikat, jaki dostała rodzina poszukiwanej, zawierający wskazówkę o treści: „Emanuela spoczywa w miejscu, gdzie anioł wskazuje”. Uznano, że trop prowadzi na niemiecki cmentarz w Watykanie, gdzie znajdują się dwa groby z rzeźbami przedstawiającymi anioły.

W ramach poszukiwań otwarto groby księżniczek Sophie von Hohenlohe i Charlotty Frederiki von Mecklenburg. Okazało się, że oba były puste; prawdopodobnie szczątki obu kobiet usunięto z nich podczas wcześniejszych prac budowlanych. Historyczny cmentarz nie jest ogólnie dostępny, co wynika z surowych kontroli obowiązujących na terenie Watykanu oraz faktu, że nie znajduje się on na trasie zwiedzania. Aby tam wejść, należy otrzymać specjalną zgodę.

Katolicka nauka społeczna wobec współczesnych wyzwań

.Katolicka nauka społeczna to bardzo ważny, choć często niedoceniany lub lekceważony nurt refleksji intelektualnej opartej na nauczaniu Kościoła. To dziedzina, która charakteryzuje się dynamiką, ponieważ Kościół żyje w świecie, nie boi się świata, lecz podejmuje działania, aby do tego świata się nie upodobnić – pisze Maciej SZEPIETOWSKI w opublikowanym na łamach „Wszystko co Najważniejsze” tekście „Katolicka nauka społeczna wobec współczesnych wyzwań”.

Fundamentem katolickiej nauki społecznej są nienaruszalna godność osoby ludzkiej oraz zasady dobra wspólnego, solidarności i pomocniczości, które mówią w duchu personalizmu o wartości i roli człowieka w społeczności, wskazując jednocześnie wagę wspólnotowości mającej pierwszeństwo przed interesami partykularnymi. Katolicka nauka społeczna nie jest ideologią, czerpie wprost ze źródeł biblijnych, tradycji filozoficznej i doświadczenia dziejów, formułując uniwersalne zasady, które stanowią wyraźną wskazówkę zarówno dla wierzących, jak i dla ludzi dobrej woli, niebędących członkami Kościoła.

Pojawia się oczywiście pytanie, jak popularyzować katolicką naukę społeczną. Istnieje niebezpieczeństwo postrzegania nauki społecznej Kościoła jako specjalistycznej dyscypliny, przeznaczonej dla uczestników różnych projektów sprawiedliwości społecznej, a nie jako prostego pomysłu każdego chrześcijanina na dobre życie w świecie. Podstawowa zdolność chrześcijanina do dawania świadectwa Chrystusowego we współczesnym świecie jest nierozerwalnie związana z kwestiami relacji międzyludzkich, sprawiedliwości, zdolności do różnorodności życia w jedności oraz do regulacji prawnej i ochrony godności każdego ludzkiego życia. Zasady nauki społecznej Kościoła wywodzą się z podstawowych prawd wiary – nauki o stworzeniu, wcieleniu i Trójcy Świętej. W gruncie rzeczy bardzo niewielu katolików jest w ogóle świadomych istnienia katolickiej nauki społecznej, którą nazywano „najlepiej strzeżoną tajemnicą Kościoła”. Jednak coś tak cennego nie powinno być tajemnicą. O nauce tej powinno mówić więcej katolików, także w świecie polityki, ekonomii, biznesu i finansów. Jest też druga grupa odbiorców, którzy nie są katolikami, a może nawet są podejrzliwi w stosunku do Kościoła. Tutaj powinniśmy mówić bezpośrednio o zasadach moralnych, takich jak wspólne dobro, uniwersalne przeznaczenie towarów, ułatwienia dla ubogich czy sprawiedliwość. Możemy apelować do ludzi, aby przyjęli te zasady według swoich własnych wartości.

.Jedną z form promocji katolickiej nauki społecznej jest organizowany corocznie w Warszawie Festiwal KNS, wokół którego konsolidują się środowiska, organizacje i poszczególni ludzie reprezentujący szerokie spektrum wiedzy, kompetencji, doświadczeń i otwartości na dialog, rozmowę i konsekwentne wnioski. Tematyka tegorocznego festiwalu koncentruje się wokół trzech istotnych obszarów: edukacji, integracji i tożsamości europejskiej oraz problematyki wojny i migracji.

LINK DO TEKSTU: https://wszystkoconajwazniejsze.pl/maciej-szepietowski-katolicka-nauka-spoleczna-wobec-wspolczesnych-wyzwan/

PAP/Sylwia Wysocka/MJ

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 1 listopada 2025