Europa nie jest w stanie zapewnić Ukrainie wystarczającej ilości broni [Mark RUTTE]

Sekretarz generalny NATO Mark Rutte uważa, że państwa Unii Europejskiej powinny wykazać się elastycznością w kwestii wykorzystania przez Ukrainę pożyczki UE w wysokości 90 mld euro na zakup broni i wsparcie ukraińskiego budżetu.

Europa nie jest w stanie obecnie zapewnić Ukrainie wystarczającej ilości broni

.Szef Sojuszu poinformował 26 stycznia podczas posiedzenia Komisji Bezpieczeństwa i Obrony (SEDE) Parlamentu Europejskiego, że Unia Europejska nie powinna za wszelką cenę narzucać Ukrainie zasady „kupuj w UE”. – Zdecydowanie apeluję o zapewnienie elastyczności w sposobie wydatkowania tych funduszy i o unikanie nadmiernych ograniczeń w postaci nakazów „kupuj w UE” – zaznaczył.

– Europa buduje obecnie swój przemysł obronny, co jest kluczowe, ale w tej chwili nie jest w stanie zapewnić Ukrainie wystarczającej ilości środków, aby mogła się bronić dzisiaj i móc odstraszać w przyszłości – dodał.

Zasada „kupuj w UE” nie jest możliwa w realizacji

.Parlament Europejski poparł w ubiegłym tygodniu w głosowaniu udzielenie przez Unię Europejską Ukrainie pożyczki w kwocie 90 mld euro. Procedurę zatwierdzono 499 głosami za, przy 135 przeciw i 24 wstrzymujących się.

Pożyczka została uzgodniona na szczycie UE w Brukseli 18 grudnia 2025 r. Ponieważ Czechy, Węgry i Słowacja zrezygnowały z poparcia pożyczki, umowa została zawarta w ramach procedury wzmocnionej współpracy – mechanizmu umożliwiającego zainteresowanym państwom UE współpracę w określonych obszarach. Zgodnie z traktatami, procedura wzmocnionej współpracy wymaga zgody Parlamentu Europejskiego. W styczniu przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen zaproponowała, by 60 mld euro z kwoty 90 mld euro trafiło na wsparcie wojskowe, a 30 mld euro – na cele budżetowe oraz reformy.

Bez zakupów pozaeuropejskiej broni pomoc Ukrainie nie będzie możliwa

.Fundusze na cele militarne, jak powiedziała wtedy, będą przeznaczone na zakup sprzętu głównie z Ukrainy i z Unii Europejskiej. – Jeśli nie będzie można kupić potrzebnego sprzętu w tym regionie, (…) czasami może zaistnieć potrzeba zakupów sprzętu spoza Unii Europejskiej i spoza regionu – dodała Ursula von der Leyen.

Oznacza to więc ograniczenie możliwości kupowania amerykańskiego sprzętu, które obowiązuje również w przypadku programu dofinansowania zakupów obronnych w krajach członkowskich – SAFE. Pożyczka zostanie zaciągnięta na rynkach kapitałowych przez KE i będzie zabezpieczona unijnym budżetem. Ukraina spłaci ją, gdy uzyska reparacje od Rosji. Do tego czasu – zgodnie z postanowieniami szczytu unijnego – rosyjskie aktywa pozostaną zamrożone.

Komisarz UE ds. finansowych Valdis Dombrovskis, pytany wcześniej o to, czy UE zdąży wziąć pożyczkę przed kwietniem, kiedy Ukraina zostanie bez pieniędzy, odpowiedział, że liczy na zakończenie prac legislacyjnych na początku marca.

– Równolegle współpracujemy z innymi partnerami międzynarodowymi, którzy zapewniają Ukrainie wsparcie finansowe. Chcemy, aby wpłacili oni swoje składki już w pierwszym kwartale tego roku, aby pokryć lukę w finansowaniu, (…) i mogę powiedzieć, że te prace również postępują całkiem pomyślnie – przekazał Dombrovskis.

Dawid demokracji kontra Goliat autorytaryzmu

.Biblijna historia o Dawidzie i Goliacie przedstawia starcie pomiędzy silną i słabą jednostką, które kończy się jednak w nieoczekiwany sposób. Tak samo nieoczekiwany był i wciąż jest ukraiński opór wobec rosyjskiej agresji – twierdzi prof. Serhij PŁOCHIJ.

Starotestamentowy Dawid pokonał Goliata za pomocą procy i pięciu kamieni. Tymczasem ukraińskie kamienie występują w różnych formach i pochodzą z różnych miejsc. Niektóre z nich są produkowane na Ukrainie, tak jak drony morskie, a inne pochodzą z zagranicy, jak to jest chociażby w przypadku amerykańskich i brytyjskich pocisków rakietowych. Sama proca została jednak wykonana na Ukrainie i kontynuując tę metaforę, powiedziałbym, że składa się ona głównie z ukraińskich przekonań oraz przywiązania do idei wolności, niepodległości oraz demokracji.

To właśnie demokracja jest kluczową wartością, której Ukraińcy bronią. Wielu z nas było przekonanych, że historia dobiegła końca wraz z upadkiem Muru Berlińskiego – jeśli nie w rozumieniu Francisa Fukuyamy – interpretującego to wydarzenie jako triumf demokracji liberalnej będącej formą nowego dominującego porządku politycznego – to w znaczeniu zakończenia rywalizacji wielkich mocarstw, opierającej się na inwazjach i szeroko zakrojonych działaniach militarnych, po których następowały aneksje terytorialne. Już wcześniej jednak istniały wyraźne oznaki zupełnie odmiennego trendu. Tymi oznakami były wojna w Czeczenii, wojna w dawnej Jugosławii, a następnie Afganistan i Irak. Woleliśmy jednak je ignorować.

.Wzrost populizmu i autorytarnych reżimów czy tendencje autorytarne w krajach demokratycznych również sugerowały podobieństwa do lat 30. XX wieku. Ale i te przesłanki były ignorowane. Upadek ZSRR był daleki od powszechnego triumfu demokracji – jak to sobie wyobrażano w 1991 roku. Okazał się on zwycięstwem różnego rodzaju nacjonalistów, demokratów. Charakter i ideologia nowych partii przejmujących władzę w dawnych postsowieckich państwach różniły się znacząco między sobą w zależności od każdej byłej republiki. W niektórych z nich do władzy dochodziły najbardziej konserwatywne elementy elity byłego ZSRR, które konsolidowały władzę.

PAP/Łukasz Osiński/MJ