Konflikt z Iranem wszedł w fazę nowej zimnej wojny [Axios]

Konflikt między Stanami Zjednoczonymi a Iranem wszedł w fazę „nowej zimnej wojny” bez widoków na szybkie zakończenie – donosi we wtorek 28 kwietnia 2026 r. Axios, powołując się na źródła w administracji prezydenta Donalda Trumpa.

USA w pułapce „zamrożonego konfliktu”

Według rozmówców portalu Waszyngton może być zmuszony do utrzymania znaczących sił wojskowych w regionie przez wiele miesięcy, przy jednoczesnym braku presji na spadek cen energii. Axios podaje przy tym, że część urzędników Białego Domu obawia się, że Stany Zjednoczone stały się stroną „zamrożonego konfliktu”. Jeden z rozmówców portalu ocenia, że w perspektywie sześciu miesięcy przed wyborami do Kongresu taki scenariusz może okazać się „najgorszym możliwym” rozwiązaniem dla prezydenta – zarówno politycznie, jak i gospodarczo.

Jednocześnie sytuacja pozostaje skrajnie niestabilna. W ocenie źródeł Axios impas może w każdej chwili przerodzić się w „wojnę gorącą”, ponieważ zarówno Iran, jak i USA oczekują ruchu przeciwnika, nie wykluczając eskalacji mimo obowiązującego zawieszenia broni.

Trump między eskalacją a presją sankcyjną

Prezydent Donald Trump – według rozmówców portalu – waha się między wznowieniem działań militarnych a kontynuacją strategii „maksymalnej presji” ekonomicznej. Jej celem miałoby być zmuszenie Teheranu do negocjacji w sprawie rezygnacji z programu nuklearnego.

Jeden z doradców prezydenta miał stwierdzić, że Donald Trump uważa, iż Iran „rozumie tylko bomby”, choć jednocześnie prowadzi konsultacje z różnymi środowiskami politycznymi, także spoza własnej administracji, w poszukiwaniu wyjścia z impasu.

Głosy doradców i presja polityczna

Wśród osób doradzających prezydentowi znajduje się republikański senator Lindsey Graham, bliski sojusznik Donalda Trumpa. Opowiada się on za dalszą presją militarną, argumentując, że „irański reżim i jego postępowanie jest problemem, a nie prezydent”.

Lindsey Graham wezwał Donalda Trumpa do odrzucenia najnowszej irańskiej propozycji negocjacyjnej, podkreślając konieczność kontynuowania twardej linii wobec Teheranu.

Irańska propozycja deeskalacji i spór o program nuklearny

Iran przedstawił Stanom Zjednoczonym plan deeskalacji skoncentrowany na sytuacji w rejonie cieśniny Ormuz oraz amerykańskiej blokadzie morskiej. Zakłada on długoterminowe zawieszenie broni lub trwałe zakończenie konfliktu, jednak warunkiem Teheranu ma być zawieszenie rozmów o irańskim programie nuklearnym.

Propozycja ta ujawnia fundamentalną rozbieżność między stronami, która blokuje możliwość trwałego porozumienia.

Sankcje, ropa i granice presji gospodarczej

Część doradców prezydenta opowiada się za dalszym zaostrzeniem sankcji wobec Iranu, w tym próbą uniemożliwienia eksportu i magazynowania ropy, co miałoby doprowadzić do zamknięcia szybów naftowych i poważnych strat gospodarczych Teheranu.

Axios podkreśla jednak, że eksperci pozostają sceptyczni wobec skuteczności takiej strategii. Część analityków uważa, że Iran może przetrwać długotrwałą presję ekonomiczną bez istotnych ustępstw.

Cieśnina Ormuz i ryzyko eskalacji militarnej

Według informacji Al-Dżaziry, przywoływanych przez Axios, Iran nadal utrzymuje zdolność generowania dochodów z eksportu ropy i posiada polityczną wolę, by przeczekać sankcje. Oznacza to, że presja gospodarcza może nie doprowadzić do szybkiej zmiany jego stanowiska.

W tle pozostaje również sytuacja militarna. USA i Izrael 28 lutego zaatakowały Iran, który odpowiedział uderzeniami na państwa Zatoki Perskiej i praktycznym zamknięciem cieśniny Ormuz. W odpowiedzi Stany Zjednoczone zablokowały irańskie porty. Obowiązujące od 8 kwietnia zawieszenie broni stabilizuje sytuację jedynie pozornie.

Wnioski: stabilność pozorna, ryzyko realne

Obecna równowaga między USA a Iranem ma charakter kruchy i warunkowy. Jak wynika z relacji Axios, każda ze stron kalkuluje ryzyko eskalacji, jednocześnie nie rezygnując z możliwości przejścia do otwartego konfliktu.

PAP/MJ