Mgławica Jajko w obiektywie Teleskopu Hubble’a

Mgławica Jajko

Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zobrazowali mgławicę protoplanetarną znaną jako Mgławica Jajko, znajdującą się w gwiazdozbiorze Łabędzia.

.Jak tłumaczą badacze z NASA, na zdjęciu z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a znajduje się mgławica protoplanetarna znana jako Mgławica Jajko. Znajduje się ona w odległości około 3 tysięcy lat świetlnych od Układu Słonecznego, w gwiazdozbiorze Łabędzia. Jej średnica wynosi około 0,4 roku świetlnego.

Fot. NASA/ESA/Hubble Heritage Team (STScI/AURA)

.Jednym z etapów, przez które przechodzą gwiazdy, gdy kończy im się paliwo jądrowe, jest, jak opisują astronomowie, faza mgławicy protoplanetarnej. Zdjęcie Mgławicy Jajo wykonane przez Hubble’a przedstawia jeden z najlepszych jak dotąd widoków tej krótkiej, tego etapu życia gwiazd.

Faza mgławicy protoplanetarnej jest krótkim okresem w cyklu ewolucyjnym gwiazd i pomimo mylącej nazwy, nie ma nic wspólnego z planetami. W ciągu kilku tysięcy lat gorące pozostałości starzejącej się gwiazdy w centrum mgławicy podgrzewają całą strukturę, wzbudzają gaz i sprawiają, że świeci ona jako kolejna mgławica planetarna. Krótki czas życia tych obiektów oznacza, że w danym momencie istnieje ich stosunkowo niewiele. Są one również bardzo słabe i ich dostrzeżenie wymaga potężnych teleskopów. Ta kombinacja oznacza, że zostały one odkryte stosunkowo niedawno. Mgławica Jajo – która była pierwsza, została dostrzeżona mniej niż 40 lat temu, a naukowcy nie odkryli jeszcze wszystkich ich tajemnic.

Łabędź (łac. Cygnus) to 16. co do wielkości i jeden z bardziej wyrazistych gwiazdozbiorów nieba północnego, który był już znany w starożytności. Ze względu na to, że jego najjaśniejsze gwiazdy układają się na niebie w kształt krzyża, czasem nazywany jest Krzyżem Północy (analogia do Krzyża Południa). Gwiazdozbiór znajduje się w obrębie Drogi Mlecznej. W Polsce konstelacja jest widoczna od wiosny do jesieni. Liczba gwiazd dostrzegalnych w nim gołym okiem wynosi około 150.

.Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.

Oprac. EG

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 28 listopada 2025
Fot. NASA/ESA/Hubble Heritage Team (STScI/AURA)