Rocznice najważniejsze [2-8 marca]

Najważniejsze rocznice przypadające w dniach od 2 do 8 marca 2026 roku obejmuje wydarzenia historyczne, rocznice, najważniejsze bitwy mające wpływ na naszą historię, rocznice urodzin i daty śmierci bohaterów naszej zbiorowej wyobraźni.
2 marca
.W roku 1333 – W Krakowie zmarł Władysław I Łokietek, król Polski od 1320 r.
1384 – Podczas zjazdu szlachty w Radomsku podjęto decyzję o powierzeniu tronu polskiego Jadwidze Andegaweńskiej.
1609 – Wojna polsko-szwedzka: wojska dowodzone przez hetmana wielkiego litewskiego Jana Karola Chodkiewicza zdobyły Parnawę w Inflantach.
1843 – W Gostyninie urodził się Ksawery Wakulski, matematyk, inżynier, współpracownik Edwarda Habicha w Peru, naczelny inżynier kraju i dyrektor telegrafów państwowych.
1855 – Zmarł car Mikołaj I, od 1825 r. cesarz Imperium Rosyjskiego, a jednocześnie król Polski.
1861 – W Warszawie odbył się pogrzeb pięciu zabitych podczas demonstracji na Placu Zamkowym 27 lutego; uroczystość ta stała się wielką manifestacją patriotyczną Polaków wobec rosyjskiej okupacji na ziemiach polskich.
1864 – Car Rosji Aleksander II ogłosił uwłaszczenie chłopów w Królestwie Polskim.
1866 – W Andrychowie urodził się Stanisław Witkowski, filolog klasyczny, mediewista, profesor i rektor Uniwersytetu Lwowskiego, członek Polskiej Akademii Umiejętności.
1874 – W stojącym na nadmorskim klifie kościele w Trzęsaczu odbyło się ostatnie nabożeństwo. Ruiny podmytego przez morskie fale budynku są obecnie atrakcją turystyczną gminy Rewal.
1889 – W twierdzy Szlisselburg koło Petersburga zmarł Ludwik Waryński, działacz rewolucyjny, założyciel i przywódca I Proletariatu.
1899 – W Limie zmarł Ernest Malinowski, inżynier, ekspert budownictwa kolejowego, projektant Transandyjskiej Linii Kolejowej w Peru, jednej z najwyżej położonych linii kolejowych świata.
1901 – Urodził się Stefan Korboński, w czasie okupacji niemieckiej kierownik Walki Cywilnej ZWZ-AK, a następnie szef Oporu Społecznego w Kierownictwie Walki Podziemnej; w marcu 1945 r., po aresztowaniu przez NKWD Jana Stanisława Jankowskiego, objął obowiązki Delegata Rządu na Kraj.
1921 – We Lwowie urodził się Kazimierz Górski, trener reprezentacji Polski, która zdobyła złoty medal na Igrzyskach w Monachium w 1972 r. i zajęła dwa lata później trzecie miejsce na mistrzostwach świata.
1928 – Urodził się Kazimierz Piotr Zalewski, fizyk, żołnierz ZWZ-AK, więzień stalinowski, pracownik francuskiego Komitetu ds. Energii Atomowej, prezes Europejskiego Towarzystwa Nuklearnego i Polskiego Towarzystwa Historyczno-Literackiego we Francji.
1938 – W apogeum stalinowskiego terroru w Moskwie rozpoczął się proces „bloku prawicowo-trockistowskiego”, w którym pod sfingowanymi zarzutami skazani zostali dawni współpracownicy Lenina, a także były szef NKWD Gienrich Jagoda.
1940 – Urodził się Andrzej Korzyński, kompozytor, aranżer, pianista, autor muzyki do filmów „Wszystko na sprzedaż”, „Człowiek z marmuru”, „Na srebrnym globie”, „Akademia pana Kleksa”, „Wielki Szu”, kompozytor wielu popularnych przebojów m.in. „Żółte kalendarze”, „Do łezki łezka” i repertuaru Franka Kimono.
1948 – Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie skazał na karę śmierci ppłk. Stanisława Kasznicę – komendanta Narodowych Sił Zbrojnych, po wojnie członka działającego w konspiracji Narodowego Zjednoczenia Wojskowego oraz kpt. Lecha Neymana – członka Komendy Głównej NSZ; obaj zostali straceni 12 maja 1948 r. w więzieniu przy ul. Rakowieckiej.
1948 – We Wrocławiu funkcjonariusze UB aresztowali Myrosława Onyszkewycza „Oresta”, dowódcę UPA w Polsce.
1948 – W Gdańsku urodził się Krzysztof Majchrzak, aktor; wystąpił m.in. w filmach „Aria dla atlety”, „Konopielka”, „Cudowne miejsce”, „Historia kina w Popielawach” i „Pornografia”, „Las, 4 rano”.
1950 – W Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego utworzono tajne Biuro Specjalne (przekształcone później w Departament X), które zajmowało się tropieniem wrogów we własnych szeregach; w wyniku działania biura aresztowano m.in. Mariana Spychalskiego i Władysława Gomułkę.
1959 – W Warszawie zmarł Wilam Horzyca, reżyser teatralny, tłumacz, krytyk, redaktor pisma „Droga”, członek grupy artystycznej „Skamander”, w latach 1930-35 poseł na Sejm RP z ramienia BBWR.
1959 – W Warszawie urodził się Krzysztof Stelmaszczyk, aktor, znany m.in. z filmów „Ciało”, „Testosteron”, „Miasto 44” i serialu „Czas honoru”.
1960 – W Malborku zmarł Stanisław Taczak, pierwszy dowódca Powstania Wielkopolskiego, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, generał WP; podczas II wojny światowej w niemieckich obozach jenieckich.
1973 – W Praz-Coutant we Francji zmarła Alina Szapocznikow, rzeźbiarka.
1976 – W Warszawie urodził się Łukasz Palkowski, reżyser, autor filmów „Rezerwat”, „Bogowie”.
1980 – W Warszawie zmarł Jarosław Iwaszkiewicz – poeta, prozaik, dramatopisarz, tłumacz i eseista; współtwórca poetyckiej grupy Skamander. W PRL wieloletni prezes Związku Literatów Polskich.
1989 – Rozpoczęła się druga tura rozmów w Magdalence pomiędzy przedstawicielami władz i NSZZ „Solidarność”.
1992 – Polska i Białoruś nawiązały stosunki dyplomatyczne.
1993 – W Warszawie zarejestrowano Fundację „Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy”.
1996 – Zmarł Dariusz Fikus, dziennikarz, współtwórca tygodnika „Polityka”, z którym związany był przez 25 lat; uczestnik obrad Okrągłego Stołu po stronie Solidarności.
2001 – Premiera filmu „Przedwiośnie” w reżyserii Filipa Bajona.
2022 – W Warszawie zmarł Zbigniew Jaremko, saksofonista tenorowy i sopranowy, klarnecista, kompozytor i aranżer, także twórca muzyki teatralnej i filmowej.
3 marca
1807 – W Warszawie urodził się Kazimierz Władysław Wóycicki, wydawca, literat, archiwista, dziennikarz; autor „Przysłów narodowych”, „Pamiętnika dziecka Warszawy”, żołnierz powstania listopadowego.
1812 – Powołana została Legia Księstwa Warszawskiego, formacja wojskowa, utworzona z pułków Legii Nadwiślańskiej. Legia Księstwa Warszawskiego wzięła udział w walkach w Hiszpanii oraz w wyprawie na Rosję, gdzie poniosła ciężkie straty.
1846 – Powstanie krakowskie: dyktator Jan Tyssowski opuścił Kraków, do miasta wkroczyły oddziały austriackie.
1875 – Urodził się Cyryl Ratajski, prezydent Poznania (1922-1924, 1925-1934), minister spraw wewnętrznych (1924-1925); przeciwnik Sanacji, w czasie II wojny światowej Delegat Rządu na Kraj (1940-1942).
1882 – Urodził się Kazimierz Bartel, matematyk, profesor Politechniki Lwowskiej, polityk sanacyjny, trzykrotny premier II RP; zamordowany przez Niemców w 1941 r.
1888 – W Odessie urodził się Kazimierz Fabrycy, oficer Legionów Polskich, gen. WP; wiceminister spraw wojskowych (1926-1934); w latach 1934-1939 Inspektor Armii we Lwowie; w kampanii wrześniowej nieudolny dowódca Armii „Karpaty”.
1896 – W katastrofie w kopalni „Kleofas” w Katowicach zginęło co najmniej 104 górników.
1902 – W Warszawie urodził się Władysław Daszewski, scenograf teatrów lwowskich i warszawskich, współpracownik Leona Schillera, w latach 1959-61 dyrektor Teatru Narodowego w Warszawie.
1902 – Urodził się Józef Kondrat, aktor teatralny i filmowy, znany m.in. z filmów „Trójka hultajska”, „Strachy”, „Król Maciuś Pierwszy”; w 1943 roku skazany przez podziemne Kierownictwo Walki Cywilnej na karę infamii za udział w niemieckim filmie propagandowym „Heimkehr”.
1910 – Urodził się Leon Chajn, w młodości członek KPP, w czasie II wojny oficer polityczny armii Berlinga, zaraz potem wiceminister sprawiedliwości, a następnie wiceprezes NIK.
1910 – Urodził się Stefan Otwinowski, dziennikarz, literat, autor powieści „Życie trwa cztery dni”, w latach 1947-76, prezes krakowskiego oddziału Związku Literatów Polskich.
1918 – Zawarty został traktat brzeski – układ pokojowy pomiędzy Rosją bolszewicką a Niemcami i ich sojusznikami. Miesiąc wcześniej w tym samym mieście Niemcy zawarły traktat z efemeryczną Ukraińską Republiką Ludową .
1921 – Podpisanie polsko-rumuńskiego układu sojuszniczego.
1922 – W Toruniu urodził się Kazimierz Serocki, kompozytor, pianista.
1925 – Urodził się Klemens Szaniawski, filozof, logik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego; żołnierz AK, uczestnik Powstania Warszawskiego; więzień niemieckich obozów Auschwitz i Mauthausen.
1925 – W Łucku urodził się Edward Krasiński, malarz awangardowy.
1929 – W Gdańsku urodził się Kazimierz Orzechowski duchowny katolicki i aktor, popularny m.in. dzięki rolom w filmach „Panny z Wilka”, „Człowiek z żelaza” oraz serialach „W labiryncie” i „Złotopolscy”.
1931 – Urodził się Henryk Kocój, historyk, znawca dziejów Polski na przełomie XVIII i XIX wieku, autor takich prac jak „Zaborcy wobec Konstytucji 3 Maja” i „Od Sejmu Wielkiego do powstania listopadowego”.
1934 – We Lwowie urodził się Jacek Kuroń; w PRL-u działacz opozycji demokratycznej, współtwórca KOR, czołowy doradca kierownictwa NSZZ „Solidarność”, uczestnik obrad Okrągłego Stołu, parlamentarzysta, minister pracy i polityki socjalnej, historyk, publicysta, wychowawca, społecznik.
1934 – W Kaliszu urodził się Andrzej May, aktor teatralny i filmowy, reżyser, odtwórca m.in. ról „Czarnego” w filmie Jerzego Passendorfera „Zamach” oraz Stanisława Połanieckiego w serialu „Rodzina Połanieckich”.
1941 – Zarządzenie gubernatora dystryktu krakowskiego Otto Waechtera o utworzeniu w Krakowie „żydowskiej dzielnicy mieszkaniowej”; ostateczny termin przesiedlenia do getta wyznaczono na 20 marca 1941 r.; niezastosowanie się do zarządzenia władz niemieckich zagrożone było karą śmierci.
1941 – Zmarł Edward Wittig, rzeźbiarz, autor warszawskich pomników: Lotnika, PeOWiaka oraz Juliusza Słowackiego.
1942 – Z więzienia na Pawiaku uciekli: Tadeusz Szpotański, były wiceprezydent Warszawy, oficerowie AK – mjr Stanisław Dobrski i por. Eugeniusz Filipowicz oraz Henryk Borucki „Czarny”, komendant konspiracyjnej Komendy Obrońców Polski.
1944 – Urodziła się Maria Nurowska, pisarka, scenarzystka, autorka m.in. powieści „Hiszpańskie oczy”, „Rosyjski kochanek”, „Mój przyjaciel zdrajca” oraz cyklu „Panny i wdowy”.
1945 – We wsi Pawłokoma na Pogórzu Przemyskim oddział AK lub miejscowej samoobrony pod jego osłoną, zamordował 365 ukraińskich mieszkańców, w odwecie za uprowadzenie i zamordowanie przez UPA 11 Polaków.
1945 – Poakowski oddział ppor. Roberta Domańskiego „Jaracha” rozbił więzienie w Białej Podlaskiej.
1947 – Najwyższy Trybunał Narodowy w Warszawie skazał na karę śmierci nazistowskiego gubernatora Warszawy Ludwiga Fischera.
1947 – W Londynie Sztab Główny Polskich Sił Zbrojnych przekształcono w Inspektorat Generalny Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia; inspektorem generalnym Korpusu mianowano gen. Stanisława Kopańskiego.
1948 – Przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Warszawie rozpoczął się proces rotmistrza Witolda Pileckiego, oficera ZWZ-AK, który w 1940 r. dobrowolnie poddał się aresztowaniu i wywózce do Auschwitz, aby zdobyć informacje o obozie; po ucieczce z Auschwitz walczył w Powstaniu Warszawskim; komunistyczny sąd skazał rotmistrza na karę śmierci; wyrok wykonano 25 maja 1948 r.
1956 – Urodził się Zbigniew Boniek, piłkarz, wielokrotny reprezentant Polski, były prezes PZPN.
1960 – Rada Ministrów wydała rozporządzenie o utworzeniu Wolińskiego Parku Narodowego.
1961 – Premiera komedii Haliny Bielińskiej i Włodzimierza Haupe „Szczęściarz Antoni” z Czesławem Wołłejką w roli tytułowej.
1975 – W Warszawie zmarł Jerzy Srokowski, plastyk, ilustrator, scenograf.
1976 – W Warszawie urodziła się Natalia Kukulska, piosenkarka, wykonawczyni przebojów „Puszek-okruszek”, „Co powie tata?”, „Niepotrzebny”, „Piosenka światłoczuła”.
1986 – W Warszawie przed Sądem Wojewódzkim rozpoczął się proces kierownictwa Konfederacji Polski Niepodległej; na ławie oskarżonych zasiedli: Leszek Moczulski, Krzysztof Król, Adam Słomka, Andrzej Szomański oraz Dariusz Wójcik.
2006 – W Warszawie zmarł Krzysztof Kołbasiuk, aktor teatralny i filmowy, znany m.in. z roli Gniewka w serialu „Znak orła”, Łukasza Zbożnego w telewizyjnym serialu „Dom” oraz licznych kreacji aktorskich w Teatrze Polskiego Radia.
2011 – W wieku 98 lat zmarła Irena Kwiatkowska, aktorka, gwiazda teatralna i filmowa; grała m.in. w serialach „Wojna domowa” i „Czterdziestolatek” oraz w kabarecie Starszych Panów.
2011 – W Warszawie zmarł Bohdan Pociej, muzykolog, krytyk muzyczny, dziennikarz radiowy, popularyzator kultury.
2012 – W katastrofie kolejowej pod Szczekocinami zginęło 16 osób, a 57 zostało rannych.
2012 – W Warszawie zmarł Jan Maj, prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej w latach 1973-76.
2015 – W Warszawie zmarł Wojciech Giełżyński, dziennikarz, pisarz, reporter, autor książek „Indonezja, archipelag niepokojów”, „Rewolucja w imię Augusta Sandino”, „Gra o Himalaje”, „Gdańsk. Sierpień 80”.
2017 – W Angers zmarł Raymond „Kopa” Kopaszewski, francuski piłkarz urodzony w rodzinie polskich imigrantów. W 1958 r. zdobył Złotą Piłkę przyznawaną przez „France Football”.
2020 – W Warszawie zmarł Stanisław Kania, jako I sekretarz KC PZPR rządził Polską między Gierkiem i Jaruzelskim – od 6 września 1980 r. do 18 października 1981 r.
2021 – W Gdańsku zmarł Jerzy Limon, anglista, pisarz, tłumacz, twórca, od 2014 r. dyrektor Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego.
2021 – Zmarł Władysław Baka, ekonomista, za czasów Jaruzelskiego pełnomocnik rządu do spraw reformy gospodarczej, w końcowej fazie PRL-u członek najwyższych władz (w Biurze Politycznym KC PZPR), a do 1991 r. prezes Narodowego Banku Polskiego.
4 marca
1314 – W Uniejowie zmarł Jakub Świnka, arcybiskup gnieźnieński w latach 1283-1314; zwolennik zjednoczenia państwa polskiego, podzielonego w wyniku rozbicia dzielnicowego.
1386 – W katedrze wawelskiej odbyła się koronacja Władysława Jagiełły na króla Polski.
1484 – W Grodnie w wieku 26 lat zmarł królewicz Kazimierz, syn Kazimierza Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki; kanonizowany w 1602 r.; patron Korony i Litwy.
1789 – W życie weszła Konstytucja Stanów Zjednoczonych, pierwsza ustawa zasadnicza na świecie, do której w Rzeczypospolitej odwołali się twórcy Konstytucji 3 Maja z 1791 r., będącej pierwszą europejską konstytucją.
1819 – W Warszawie urodziła się Narcyza Żmichowska, pisarka, poetka, uznawana za jedną z prekursorek feminizmu w Polsce; autorka „Poganki”, „Dwoistego życia” i „Białej róży”.
1844 – Urodził się Antoni Blikle, założyciel (w 1869 r.) słynnej cukierni i kawiarni przy Nowym Świecie w Warszawie.
1863 – Polskie oddziały powstańcze pod wodzą gen. Mariana Langiewicza stoczyły bitwę z Rosjanami pod Pieskową Skałą. Zwycięstwo odniosły wojska rosyjskie, ale powstańcom udało się wyjść z okrążenia.
1886 – W Sanoku urodził się Kazimierz Świtalski, żołnierz Legionów Polskich, jeden z najbliższych współpracowników Józefa Piłsudskiego; minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego (1928-1929), premier (1929), marszałek Sejmu w latach 1930-1935, senator.
1896 – Urodził się Stefan Pronaszko, piłkarz, współzałożyciel Polonii Warszawa, żołnierz wojny polsko-bolszewickiej i kampanii wrześniowej 1939 roku, major Wojska Polskiego, zamordowany w 1943 roku w niemieckim obozie Weimar-Buchenwald.
1899 – Urodził się Józef Baran-Bilewski, kapitan Wojska Polskiego, sportowiec, mistrz Polski w pchnięciu kulą i rzucie dyskiem, rekordzista Polski, olimpijczyk; zamordowany w 1940 roku w Katyniu.
1900 – Urodził się Jan Zachwatowicz, architekt, historyk sztuki, profesor Politechniki Warszawskiej; inicjator renowacji i odbudowy wielu zabytków polskich po 1945 r., m.in. Starego Miasta, katedry św. Jana i Zamku Królewskiego w Warszawie.
1903 – W Krakowie urodził się Adam Polewka, dziennikarz, pisarz, działacz polityczny, działacz PPS, KPP i PZPR, autor widowiska „Igrce w gród walą”.
1904 – W Zakopanem powstał Związek Górali.
1906 – W Krakowie urodził się Karol Estreicher (junior), historyk sztuki, bibliograf, muzealnik, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, twórca Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Collegium Maius.
1918 – Wybuchła pandemia grypy „hiszpanki”. W ciągu roku z jej powodu na całym świecie (również na ziemiach polskich) śmierć poniosło ok. 50 mln ludzi, czyli więcej niż zginęło na wszystkich frontach I wojny światowej.
1928 – Pierwsze po zamachu majowym wybory do Sejmu. Wygrała je sanacja, ale nie zdobyła większości mandatów.
1932 – W Pińsku urodził się Ryszard Kapuściński – reporter, dziennikarz, publicysta, podróżnik, wieloletni korespondent Polskiej Agencji Prasowej; autor m.in. „Wojny futbolowej”, „Cesarza” oraz „Podróży z Herodotem”.
1935 – Urodził się Kazimierz Paździor, bokser, mistrz olimpijski z Rzymu (1960) i mistrz Europy z Pragi (1957).
1938 – Urodził się Adam Daniel Rotfeld, dyplomata, znawca problematyki bezpieczeństwa; w latach 2001-2005 wiceminister i minister spraw zagranicznych.
1939 – W sztabie Głównym Wojska Polskiego rozpoczęto prace nad planem obronnym na wypadek wojny z Niemcami o kryptonimie „Zachód”.
1940 – W Przemyślu zmarł Artur Gustowski, wielkopolski przedsiębiorca i dziennikarz, od 1907 roku wydawca poznańskiego pisma „Kupiec”, animator życia gospodarczego w Wielkopolsce.
1941 – Okupacyjne władze niemieckie wydały rozporządzenie o tzw. niemieckiej liście narodowościowej (volksliście).
1941 – W Poznaniu urodził się Hubert Wagner, siatkarz, wielokrotny reprezentant Polski; trener, uważany za jednego z najwybitniejszych szkoleniowców w historii polskiego sportu; prowadzona przez niego drużyna siatkarzy zdobyła mistrzostwo świata w Meksyku w 1974 r. oraz złoty medal olimpijski dwa lata później w Montrealu.
1941 – W Ostrowie Wielkopolskim urodził się Kazimierz Grześkowiak, satyryk, aktor, członek Silnej Grupy pod Wezwaniem, autor przebojów „Chłop żywemu nie przepuści”, „To je moje”, Odmieniec”, „Kawalerskie noce”.
1942 – W Sosnowcu urodził się Kazimierz Ratoń, poeta, autor tomików „Pieśni północne”, „Gdziekolwiek pójdę”, „Pieśni ocalone”.
1942 – W Oświęcimiu urodził się Henryk Waniek, śląski malarz, poeta, filozof, krytyk, scenograf; autor książek „Dziady berlińskie”, „Pitagoras na trawie”, „Finis Silesiae”.
1943 – W Warszawie zmarł Julian Krzewiński, aktor, śpiewak operowy (tenor), autor scenariuszy, librett i tekstów piosenek, m.in. „Bal na Gnojnej”, „Już młodość uleciała” oraz współautor scenariusza filmu Mieczysława Krawicza „Każdemu wolno kochać”.
1951 – W Gdańsku uruchomiona została Szybka Kolej Miejska. Pierwsza linia połączyła stacje Gdańsk Główny i Gdańsk-Nowy Port.
1951 – Premiera filmu Jana Rybkowskiego „Warszawska premiera” z Janem Koecherem w roli Stanisława Moniuszki.
1968 – Decyzją ministra oświaty i szkolnictwa wyższego Henryka Jabłońskiego Adam Michnik i Henryk Szlajfer zostali bezprawnie skreśleni z listy studentów Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego; powodem usunięcia ich z uczelni był udział w studenckiej demonstracji przeciwko cenzurze oraz przekazywanie informacji o protestach zagranicznym dziennikarzom.
1979 – Premiera serialu „Rodzina Połanieckich” w reżyserii Jana Rybkowskiego.
1982 – Stan wojenny: Andrzej Milczanowski skazany został na pięć lat więzienia za kierowanie w grudniu 1981 r. strajkiem w Regionie NSZZ „Solidarność” Pomorze Zachodnie.
1994 – Polska premiera filmu „Lista Schindlera” w reżyserii Stevena Spielberga.
1998 – W Warszawie zmarł Adam Bień, działacz ruchu ludowego, członek władz Polskiego Państwa Podziemnego, aresztowany przez NKWD i sądzony w procesie szesnastu w Moskwie.
2000 – W Miami Beach zmarł Władysław Daniłowski, pianista, śpiewak, kompozytor, współzałożyciel i kierownik Chóru Dana.
2004 – W Warszawie zmarł Jeremi Przybora, poeta, aktor, współtwórca Kabaretu Starszych Panów.
2007 – W Warszawie zmarł Tadeusz Nalepa, gitarzysta i wokalista, legenda polskiego bluesa, twórca i lider zespołów Blackout i Breakout, autor wielu przebojów, m.in. „Oni zaraz przyjdą tu”, „Kiedy byłem małym chłopcem”, „Poszłabym za tobą”.
2011 – Premiera filmu „Sala samobójców” w reżyserii Jana Komasy.
2012 – W Warszawie zmarł Michał Issajewicz „Miś”, żołnierz ZWZ-AK, członek Zgrupowania Agat i Batalionu „Parasol”, uczestnik akcji wykonania wyroku na dowódcy SS i policji Dystryktu Warszawa, gen. Franzu Kutscherze; więzień KL Stutthof.
2015 – W Zalesiu Górnym zmarł Zbyszko Siemaszko, fotografik, reporter, dokumentalista odbudowy Warszawy, żołnierz Armii Krajowej.
2016 – W Warszawie zmarł Wojciech Skibiński – aktor teatralny i filmowy, związany ze stołecznymi teatrami, m.in. z Teatrem Dramatycznym; w filmie debiutował w „Zezowatym szczęściu” Andrzeja Munka; grał też m.in. w „Weselu” Wojciecha Smarzowskiego i w popularnym serialu „Czas honoru”.
2017 – W Warszawie zmarł ojciec Henryk Kietliński, pallotyn, prowincjał polskiej prowincji pallotynów, a w czasie wojny harcerz Szarych Szeregów.
2018 – Zmarła aktorka Grażyna Staniszewska, znana m.in z filmów „Zamach”, „Krzyż Walecznych” oraz roli Danusi Jurandówny w „Krzyżakach” Aleksandra Forda.
2020 – Pandemia koronawirusa: Ministerstwo Zdrowia podało informację o pierwszym przypadku zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w Polsce (w Zielonej Górze). „Pacjent zero” 20 marca został uznany za ozdrowieńca.
2022 – W Gliwicach zmarł mjr Aleksander Tarnawski ps. Upłaz, ostatni Cichociemny.
5 marca
1234 – W Ostrzyhomiu na Węgrzech urodziła się Kinga, córka króla Węgier Beli IV, żona księcia Bolesława V Wstydliwego; święta Kościoła katolickiego.
1326 – W Wyszehradzie urodził się Ludwik Andegaweński, król Węgier, a w latach 1370-1382 również król Polski.
1569 – W ramach przygotowań do zawarcia Unii Lubelskiej król Zygmunt August ogłosił przyłączenie województwa podlaskiego do Korony Królestwa Polskiego.
1603 – Wojska Rzeczpospolitej pod wodzą hetmana Jana Karola Chodkiewicza zwyciężyły wojska szwedzkie w bitwie pod Rakvere w północnej Estonii.
1616 – Na indeks ksiąg zakazanych przez Kościół katolicki wpisana została książka Mikołaja Kopernika „De revolutionibus orbium coelestium”.
1808 – Urodził się Szymon Konarski, polski działacz niepodległościowy, powstaniec listopadowy, członek organizacji „Młoda Polska” i Stowarzyszenia Ludu Polskiego.
1863 – Powstanie styczniowe: w starciu pod Skałą poległ Andrij Potebnia, rosyjski oficer pochodzenia ukraińskiego, walczący po stronie powstańców w oddziale gen. Mariana Langiewicza; założyciel tajnej rewolucyjnej organizacji oficerów rosyjskich w Królestwie Polskim; w 1862 r. dokonał nieudanego zamachu na namiestnika Królestwa Polskiego gen. Aleksandra Luedersa.
1871 – W Zamościu urodziła się Róża Luksemburg, działaczka polskiego i niemieckiego ruchu robotniczego, ekonomistka, współzałożycielka SDKPiL; należała do przywódców niemieckiej SPD i II Międzynarodówki; współzałożycielka Związku Spartakusa i KPD.
1901 – Urodził się Julian Przyboś, poeta awangardowy, eseista, teoretyk literatury.
1902 – Urodził się Tadeusz Manteuffel, historyk mediewista, kierownik studium historycznego tajnego Uniwersytetu Warszawskiego (1940-1944), prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego (1950-1955), twórca i dyrektor Instytutu Historii PAN (1953-1970).
1908 – Urodził się Teodor Parnicki, pisarz, autor powieści historycznych, m.in. „Srebrnych Orłów”, „Końca Zgody Narodów”, „Aecjusza, ostatniego Rzymianina” i „Tylko Beatrycze”.
1935 – We Lwowie zmarł Stanisław Tołłoczko, chemik, filozof, profesor Uniwersytetu Lwowskiego.
1938 – Premiera filmu „Królowa przedmieścia” w reżyserii Eugeniusza Bodo.
1939 – We Lwowie zmarł Jan Gwalbert Pawlikowski, ekonomista, polityk, historyk literatury, taternik, członek władz Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego i Związku Ludowo-Narodowego, honorowy członek Związku Górali, laureat złotego Wawrzynu Akademickiego Polskiej Akademii Literatury.
1940 – Na wniosek szefa NKWD Ławrientija Berii Biuro Polityczne KC WKP(b) podjęło uchwałę o rozstrzelaniu polskich oficerów więzionych w obozach na terenie ZSRR przetrzymywanych przez NKWD na obszarze przedwojennych wschodnich województw Rzeczypospolitej; w wyniku tej decyzji zgładzono około 22 tys. obywateli polskich.
1945 – Na mocy wyroku sądu wojskowego w więzieniu w Warszawie stracony został Lucjan Szymański „Janczar”, ostatni dowódca Podokręgu Wschodniego Obszaru Warszawskiego AK.
1946 – W Fulton w USA Winston Churchill wygłosił przemówienie, w którym użył sformułowania o żelaznej kurtynie. Wydarzenie to jest uważane za początek zimnej wojny.
1947 – W Gdańsku urodził się Konstanty Andrzej Kulka, skrzypek, pedagog.
1953 – Zmarł Józef Stalin, dyktator, stojący na czele Związku Radzieckiego od śmierci Lenina (początkowo przy udziale innych osób, które później w większości padły ofiarami jego czystek).
1953 – W Siemiatyczach urodził się Marek Antoni Nowicki, prawnik, działacz na rzecz praw człowieka, działacz podziemnej „Solidarności”, współzałożyciel polskiego oddziału Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, w latach 2000-2005 Międzynarodowy Rzecznik Praw Obywatelskich w Kosowie z ramienia ONZ.
1990 – W Warszawie zmarł prof. Klemens Szaniawski, filozof, logik, żołnierz AK, uczestnik Powstania Warszawskiego.
1992 – Hanna Gronkiewicz-Waltz została prezesem Narodowego Banku Polskiego.
1993 – W Słupsku zmarł Mieczysław Kościelniak, malarz, grafik; więzień KL Auschwitz, autor około 300 prac narysowanych w obozie, dokumentujących życie więźniów.
1994 – W Warszawie zmarł Jan Dobraczyński, pisarz, autor powieści historycznych; w latach 30. związany z ruchem narodowym; uczestnik kampanii wrześniowej i Powstania Warszawskiego; po wojnie związany ze Stowarzyszeniem PAX; poseł na Sejm PRL; w latach 1983-1989 przewodniczący Rady Krajowej PRON; w 1993 r. uhonorowany tytułem „Sprawiedliwego wśród Narodów Świata”.
2002 – W Warszawie zmarł Stanisław Jankowski, „Agaton”, cichociemny, oficer AK, uczestnik Powstania Warszawskiego; po wojnie pracownik Biura Odbudowy Stolicy, współautor planu generalnego zagospodarowania przestrzennego Warszawy, m.in. Trasy W-Z i MDM; autor wspomnień „Z fałszywym ausweisem w prawdziwej Warszawie”.
2006 – Premiera serialu telewizyjnego „Ranczo” w reżyserii Wojciecha Adamczyka.
2013 – Czterech polskich himalaistów: Adam Bielecki, Artur Małek, Maciej Berbeka i Tomasz Kowalski stanęło na szczycie niezdobytego do tej pory zimą ośmiotysięcznika Broad Peak w Karakorum; dwaj ostatni nie zdołali jednak powrócić na noc do obozu, 8 marca zostali uznani za zmarłych.
2020 – W Warszawie zmarła Dżennet Połtorzycka-Stampf’l, dziennikarka Polskiego Radia, współautorka powieści radiowej „Matysiakowie”.
6 marca
1454 – Król Kazimierz IV Jagiellończyk wydał akt inkorporacji Prus do Korony.
1745 – W Warszawie urodził się Kazimierz Pułaski, jeden z dowódców konfederacji barskiej, bohater walk o niepodległość Stanów Zjednoczonych.
1785 – Urodził się Karol Kurpiński, kompozytor, dyrygent, pedagog; dyrektor opery w Warszawie, założyciel i redaktor pierwszego polskiego czasopisma muzycznego „Tygodnik Muzyczny”; autor muzyki do pieśni „Warszawianka”.
1901 – W Rzymie zmarł Aleksander Gierymski, malarz; do jego najbardziej znanych prac należą „Sjesta włoska”, „W altanie”, „Anioł Pański”, „Święto Trąbek” oraz „Żydówka z pomarańczami”.
1909 – We Lwowie urodził się Stanisław Jerzy Lec, aforysta, poeta, satyryk.
1926 – Urodził się Andrzej Wajda, reżyser filmowy i teatralny; w 2000 r. nagrodzony Oscarem za całokształt twórczości; autor m.in. filmów „Kanał”, „Popiół i diament”, „Lotna”, „Niewinni czarodzieje”, „Popioły”, „Wszystko na sprzedaż”, „Krajobraz po bitwie”, „Brzezina”, „Wesele”, „Panny z Wilka”, „Ziemia obiecana”, „Człowiek z marmuru”, „Bez znieczulenia”, „Człowiek z żelaza”, „Kronika wypadków miłosnych”, „Korczak”, „Pan Tadeusz”, „Katyń” i „Wałęsa. Człowiek z nadziei”.
1932 – Urodził się Bronisław Geremek, historyk, w PRL-u działacz opozycji demokratycznej, w stanie wojennym internowany, uczestnik obrad Okrągłego Stołu, w III RP parlamentarzysta i minister spraw zagranicznych w rządzie Jerzego Buzka.
1932 – W Wilnie zmarł ks. Władysław Bandurski – biskup pomocniczy archidiecezji lwowskiej od 1906 r., a pod koniec życia na takim samym stanowisku w Wilnie. Zasłynął też z poświęcenia krzyża na Giewoncie.
1950 – W Siedlcach urodziła się Joanna Żółkowska, aktorka przez wiele lat związana z warszawskim Teatrem Powszechnym.
1952 – W więzieniu na warszawskim Mokotowie stracony został niemiecki zbrodniarz Juergen Stroop, odpowiedzialny m.in. za stłumienie powstania w warszawskim getcie w 1943 r.
1970 – Premiera filmu „Sól ziemi czarnej” w reżyserii Kazimierza Kutza.
1995 – W Baldham koło Monachium zmarła Barbara Kwiatkowska-Lass, aktorka, znana z filmów „Ewa chce spać” i „Jowita”.
2008 – Zmarł Gustaw Holoubek, aktor, reżyser, ikona polskiego teatru. Zagrał Gustawa-Konrada w słynnej inscenizacji „Dziadów” w reżyserii Kazimierza Dejmka (1967) w Teatrze Narodowym.
2013 – Obchodzono po raz pierwszy Europejski Dzień Pamięci o Sprawiedliwych, którzy ratowali Żydów w czasie Holokaustu (ustanowiony 10 maja 2012 r. decyzją Parlamentu Europejskiego z inicjatywy włoskiego Komitetu Światowego Ogrodu Sprawiedliwych).
2013 – Na stokach Broad Peak w Karakorum zginął Maciej Berbeka, zdobywca pięciu ośmiotysięczników, w tym trzech po raz pierwszy zimą. Jako pierwszy Polak wszedł na Mont Everest od północnej, tybetańskiej strony.
7 marca
1000 – W Gnieźnie rozpoczął się zjazd monarchów, w którym uczestniczyli cesarz Otton III i Bolesław Chrobry.
1759 – Urodził się Tomasz Wawrzecki, generał; po dostaniu się do rosyjskiej niewoli Tadeusza Kościuszki Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej Narodowej w czasie powstania 1794 r.; członek Rady Najwyższej Tymczasowej Księstwa Warszawskiego, minister sprawiedliwości w Królestwie Polskim.
1837 – Na mocy ukazu Mikołaja I w Królestwie Polskim województwa zostały zastąpione guberniami.
1839 – W Niegosławicach koło Pińczowa urodził się Adolf Dygasiński, publicysta, pisarz, pedagog; uczestnik powstania styczniowego.
1862 – We Lwowie po raz pierwszy wystawiono „Balladynę” Juliusza Słowackiego.
1891 – Urodził się kontradmirał Adam Mohuczy, w II RP komendant portu wojennego w Gdyni, po II wojnie światowej pierwszy dowódca Marynarki Wojennej; w 1949 r. aresztowany i bezpodstawnie oskarżony o sabotaż; skazany na 13 lat pozbawienia wolności; zmarł w więzieniu w 1953 r.
1909 – W Dębicy urodził się Ryszard Siwiec, filozof, żołnierz AK; w 1968 r. w proteście przeciw agresji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację dokonał aktu samospalenia w czasie Centralnych Dożynek na Stadionie Dziesięciolecia.
1911 – W Warszawie urodził się Stefan Kisielewski, pisarz, kompozytor, krytyk muzyczny, felietonista; w latach 1957-65 poseł na Sejm PRL, członek katolickiego koła „Znak”; w 1964 roku podpisał „List 34”, którego sygnatariusz protestowali przeciwko zaostrzeniu cenzury.
1916 – Urodził się Cezary Nowodworski, w czasie II wojny światowej cichociemny, jeden z bohaterów Powstania Warszawskiego (Wola, Żolibórz, Starówka, Muranów). Zginął na Czerniakowie.
1919 – Pod Torczynem w walkach z Ukraińcami zginął płk Leopold Lis-Kula, od 1912 r. był związany z organizacjami strzeleckimi; żołnierz Legionów Polskich i Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.
1919 – We Lwowie zmarła Maria Dulębianka, działaczka społeczna, pisarka, malarka.
1923 – W Warszawie urodził się Jan Rodowicz, „Anoda”, żołnierz Szarych Szeregów, oficer AK, bohater akcji pod Arsenałem, w czasie Powstania Warszawskiego walczył w batalionie „Zośka”; zginął w niejasnych okolicznościach w 1949 r. podczas brutalnego śledztwa w budynku Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego w Warszawie.
1929 – W teatrzyku „Morskie Oko” w Warszawie śpiewaczka kabaretowa Stanisława Nowicka wykonała po raz pierwszy piosenkę „Tango milonga” z muzyką Jerzego Petersburskiego i tekstem Andrzeja Własta.
1930 – W Trembowli urodził się Jerzy Wyrozumski, historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, znawca średniowiecza i dziejów Krakowa.
1934 – W Warszawie podpisano protokół o normalizacji stosunków gospodarczych między Polską i Niemcami.
1941 – W Warszawie z wyroku wojskowego sądu specjalnego ZWZ zastrzelony został za kolaborację Igo Sym, aktor, współpracujący z niemieckim wywiadem i policją.
1944 – W Warszawie przy ul. Grójeckiej 77 Niemcy odkryli bunkier „Krysia”, w którym ukrywało się 38 obywateli polskich żydowskiego pochodzenia, wśród nich Emanuel Ringelblum, działacz Oneg Szabat, kronikarz warszawskiego getta. Wszystkich aresztowanych oraz ich opiekunów rozstrzelano kilka dni później w ruinach getta.
1944 – Komenda Główna AK i Dowództwo Główne NSZ podpisały umowę o scaleniu obu organizacji.
1945 – W Milanówku NKWD aresztowało gen. Augusta Emila Fieldorfa „Nila” – organizatora i szefa Kedywu Komendy Głównej Armii Krajowej; przebywał tam pod przybranym nazwiskiem Walentego Gdanickiego; nierozpoznany, został zesłany do obozu pracy na Uralu.
1949 – W więzieniu na warszawskim Mokotowie stracony został mjr Hieronim Dekutowski ps. Zapora – w czasie II wojny światowej żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie i cichociemny, a do 1947 r. członek zbrojnego podziemia.
1950 – Sejm przyjął ustawę „o planowym zatrudnianiu absolwentów średnich szkół zawodowych oraz szkół wyższych”, wprowadzającą nakaz pracy.
1953 – Rada Państwa uchwaliła nadanie Pałacowi Kultury i Nauki w Warszawie imienia Józefa Stalina. Tego samego dnia Katowice zostały nazwane Stalinogrodem.
1954 – We Wrocławiu zmarł Ludwik Hirszfeld – lekarz, mikrobiolog i immunolog, twórca polskiej szkoły immunologicznej oraz nowej dziedziny nauki – seroantropologii; odkrył prawa dziedziczenia grupy krwi i wprowadził ich oznaczenia jako 0, A, B i AB przyjęte na całym świecie w 1928 r.; oznaczył czynnik Rh.
1955 – W Siedlcach urodziła się Jolanta Żółkowska, aktorka, znana m.in. z roli Basi w serialu „Dom” Jana Łomnickiego.
1979 – W Forcie Rembertowskim w Warszawie wykonano ostatni w Polsce wyrok śmierci przez rozstrzelanie.
1985 – W Puszczykowie pod Poznaniem zmarł Arkady Fiedler, podróżnik, pisarz; uczestnik Powstania Wielkopolskiego, żołnierz POW, w czasie II wojny światowej w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie; autor ponad 30 książek m.in. „Dywizjonu 303”, „Ryby śpiewają w Ukajali” i „Kanady pachnącej żywicą”.
1997 – W Warszawie zmarła Agnieszka Osiecka, poetka, dziennikarka, autorka tekstów ponad 2 tys. piosenek, wiele z nich stało się przebojami, m.in. „Okularnicy” czy „Małgośka”.
2014 – Premiera filmu „Kamienie na szaniec” w reżyserii Roberta Glińskiego.
2016 – W Warszawie zmarł Aleksander Minkowski – dziennikarz, pisarz, scenarzysta, autor scenariuszy popularnych seriali „Gruby”, „Dyrektorzy”, „Szaleństwo Majki Skowron”.
2020 – W Saint Cloud zmarł Ludwik Stomma, antropolog kultury, publicysta, etnolog. Wykładał m.in. na Uniwersytecie Jagiellońskim, Uniwersytecie Warszawskim, paryskiej Sorbonie, Katolickim Uniwersytecie Lubelskim oraz na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika.
2023 – W wieku 97 lat zmarł Władysław Findeisen, w latach 1986-1990 szef Prymasowskiej Rady Społecznej, współprzewodniczący obrad Okrągłego Stołu. Był również rektorem Politechniki Warszawskiej (1981-1985), w latach 1989-1993 senatorem, a w 2012 r. został odznaczony Orderem Orła Białego.
8 marca
1223 – W Jędrzejowie zmarł Wincenty Kadłubek, kronikarz, biskup krakowski; autor spisanej po łacinie „Kroniki polskiej”, obejmującej okres od czasów pradawnych do 1202 roku; beatyfikowany w 1764 r.
1761 – W Pikowie na Podolu urodził się Jan Potocki, podróżnik, pisarz, archeolog, historyk, poseł na Sejm Czteroletni; autor m.in. „Rękopisu znalezionego w Saragossie” i „Parad”.
1769 – Konfederacja barska: Rosjanie zdobyli Okopy Świętej Trójcy, twierdzę nad Dniestrem, bronioną przez Kazimierza Pułaskiego.
1791 – W Królówce koło Bochni urodził się Kazimierz Brodziński, poeta, krytyk literacki, historyk literatury filozof, autor m.in. „Wiesława. Sielanki krakowskiej”.
1811 – W Tarnowie urodził się Jan Tyssowski, działacz polityczny, żołnierz powstania listopadowego, przywódca powstania krakowskiego w 1846 roku.
1822 – W Zadusznikach koło Tarnowa urodził się Ignacy Łukasiewicz, farmaceuta, pionier przemysłu naftowego w Europie, wynalazca lampy naftowej; część źródeł jako datę jego urodzenia podaje 23 marca 1822 r.
1865 – W Warszawie urodził się Leo Belmont, założyciel Polskiego Towarzystwa Esperantystów, adwokat, obrońca polityczny, publicysta, krytyk literacki, poeta, autor powieści; zmarł w 1941 r. w warszawskim getcie.
1878 – W Stanisławowie urodził się Jan Szczepkowski, rzeźbiarz, malarz, członek Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka” i towarzystwa Polska Sztuka Stosowana, autor projektu elewacji Sejmu RP oraz pomników Stanisława Moniuszki i Wojciecha Bogusławskiego na warszawskim Placu Teatralnym.
1890 – W Tarnopolu urodził się Eugeniusz Baziak, arcybiskup lwowski.
1891 – W Białymstoku urodził się Witold Budryk, inżynier, profesor i rektor krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej, członek Polskiej Akademii Nauk, więzień niemieckiego obozu Sachsenhausen.
1899 – W Warszawie urodził się Jan Ciecierski, aktor, reżyser, autor pamiętników, znany m.in. z ról w filmach „Pierwsze dni”, „Aktorzy prowincjonalni”, „Dyrygent” oraz roli Józefa Matysiaka w popularnej powieści radiowej „Matysiakowie”.
1916 – Urodził się Aleksander Kułakowski, w czasie II wojny światowej cichociemny, od 1942 r. w AK, zaś od wiosny 1944 r. oficer w Ludowym Wojsku Polskim. Po kilku miesiącach z obawy przed aresztowaniem zdezerterował. Aresztowany przez NKWD, został stracony na lubelskim Zamku.
1917 – W Mińsku urodziła się Hanna Skarżanka, aktorka, piosenkarka, żołnierz Kedywu Wileńskiego Okręgu AK, znana m.in. z ról w filmach „Młodość Chopina”, „Prawo i pięść”, „Wezwanie”, „Polowanie na muchy”.
1918 – W Rosji wybuchła Rewolucja Lutowa, która w ciągu kilku dni doprowadziła do upadku caratu.
1918 – W Warszawie zmarł Tadeusz Korzon, historyk; przedstawiciel tzw. warszawskiej szkoły historycznej.
1919 – Urodził się Józef Ozga-Michalski, w PRL-u czołowa postać ruchu ludowego, przez 45 lat poseł (od Krajowej Rady Narodowej do Sejmu IX kadencji), a przez 28 lat członek Rady Państwa. Za czasów Gomułki powiązany z „partyzantami” Mieczysława Moczara.
1927 – Rada Ministrów podjęła uchwałę o sprowadzeniu do Polski prochów Juliusza Słowackiego i złożeniu ich na Wawelu.
1927 – Urodził się Stanisław Kania, I sekretarz KC PZPR po upadku Edwarda Gierka (1980-1981), członek Rady Państwa (1982-1985).
1936 – Urodził się Janusz Zakrzeński, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Nad Niemnem”, „Tajemnica Enigmy”, „Polonia Restituta”, a także w serialu „Czarne chmury”; członek Związku Piłsudczyków, wielokrotnie wcielający się w rolę Józefa Piłsudskiego; zginął 10 kwietnia 2010 r. w katastrofie smoleńskiej.
1936 – W Kole urodził się Józef Duriasz, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Popioły”, „Lokis. Rękopis profesora Wittembacha” oraz „Soból i panna”.
1941 – W Warszawie urodził się Maciej Łukasiewicz, dziennikarz, w latach 2000-2004 redaktor naczelny „Rzeczpospolitej”, w PRL redaktor i wydawca pism podziemnych, twórca wydawnictwa MOST.
1941 – W Berlinie urodziła się Krystyna Konarska, piosenkarka i aktorka, wystąpiła m.in. w filmie Jerzego Stefana Stawińskiego „Pingwin”.
1944 – W Warszawie urodził się Waldemar Łysiak, pisarz, publicysta, autor m.in. książek poświęconych epoce napoleońskiej, a także historii sztuki.
1946 – Dekret Rady Ministrów, zatwierdzony przez Prezydium Krajowej Rady Narodowej, „o majątkach opuszczonych i poniemieckich”.
1948 – W Łodzi utworzono Państwową Wyższą Szkołę Filmową, popularną „Filmówkę”.
1953 – W reakcji na odmowę wydrukowania wielkiego nekrologu Józefa Stalina, władze PRL zawiesiły wydawanie „Tygodnika Powszechnego”.
1953 – W Katowicach urodziła się Ewa Ziętek, aktorka teatralna i filmowa, znana m.in. z ról w filmach „Nadzór”, „Party przy świecach”, „Milioner” oraz w serialach „Alternatywy 4” i „Złotopolscy”.
1958 – W Skolimowie pod Warszawą zmarła Irena Solska, aktorka teatralna, reżyserka.
1960 – W Warszawie urodził się Maciej Kuroń, dziennikarz, autor programów o tematyce kulinarnej, w czasach PRL działacz opozycji demokratycznej, członek NZS, internowany w stanie wojennym.
1964 – W Katedrze Wawelskiej w Krakowie odbył się ingres arcybiskupi Karola Wojtyły.
1968 – Na Uniwersytecie Warszawskim odbył się wiec protestacyjny przeciwko zdjęciu „Dziadów” oraz wyrzuceniu z uczelni Adama Michnika i Henryka Szlajfera. Uczestnicy studenckich protestów zostali pobici przez milicję i ORMO.
1968 – Zmarł Jerzy Braun, wioślarz, trzynastokrotny mistrz Polski, srebrny i brązowy medalista igrzysk olimpijskich w 1932 roku, żołnierz Brygady Strzelców Karpackich, obrońca Tobruku, uczestnik bitwy o Monte Cassino.
1981 – W Poznaniu rozpoczął się krajowy zjazd, na którym powołano Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Rolników Indywidualnych „Solidarność”; jego przewodniczącym został Jan Kułaj.
1981 – Powstało Zjednoczenie Patriotyczne „Grunwald” – organizacja o charakterze antysemickim i nacjonalistycznym na czele z reżyserem Bogdanem Porębą.
1988 – W 20. rocznicę Marca ’68 w Warszawie, Krakowie, Lublinie i Gliwicach odbyły się manifestacje zorganizowane przez NZS, które brutalnie zaatakowała milicja.
1990 – Sejm przyjął ustawę o samorządzie terytorialnym.
1998 – Zmarł Andrzej Brycht, pisarz, autor m.in. „Suchych traw”, „Dancingu w kwaterze Hitlera”, „Raportu z Monachium” i scenariusza do filmu Jerzego Ziarnika „Wycieczka w nieznane”.
2006 – W Bydgoszczy zmarła Teresa Ciepły, lekkoatletka, trzykrotna medalistka olimpijska, dwukrotna mistrzyni Europy, rekordzistka świata i Europy.
2008 – Powstało Narodowe Archiwum Cyfrowe.
2009 – W Warszawie zmarł prof. Zbigniew Religa, kardiochirurg, twórca oddziału kardiochirurgii w Zabrzu, gdzie w 1985 r. dokonał pierwszego w Polsce udanego przeszczepu serca; w latach 2005-2007 minister zdrowia w rządach Kazimierza Marcinkiewicza i Jarosława Kaczyńskiego.
2014 – W Warszawie zmarła Joanna Szczerbic, aktorka teatralna i filmowa, znana m.in. z ról w filmach „Agnieszka 46”, „Ręce do góry”, „Bariera”, „Jutro Meksyk”.
2015 – Otwarto pierwszy odcinek II linii warszawskiego metra pomiędzy Dworcem Wileńskim a Rondem Daszyńskiego.
Newsletter „Piękno Historii” dla czytelników „Wszystko co Najważniejsze”
.Ruszył nowy projekt redakcji „Wszystko co Najważniejsze” – newsletter „Piękno Historii”.
Nasz newsletter to przestrzeń dla każdego, kto interesuje się historią – zarówno na co dzień, jak i okazjonalnie. Co tydzień prezentujemy wybór najważniejszych i najciekawszych wydarzeń historycznych, których rocznice obchodzimy w danym tygodniu. Znajdą tu Państwo również jakościowe teksty na temat historii autorstwa profesjonalnych historyków, napisane w sposób przystępny i ciekawy.
Newsletter „Piękno Historii” to także szansa na zapoznanie się z głosem z epoki, w który warto się wsłuchać. Prezentujemy go pod postacią cytatu z wybranego źródła historycznego. Proponujemy ponadto zdjęcie bądź obraz z epoki, dzięki którym obcowanie z przeszłością będzie ciekawsze. Znajdą tu Państwo również polecenia książek historycznych, po jakie warto sięgnąć. Co tydzień przedstawimy także sylwetkę polskiego naukowca, wynalazcy, myśliciela lub artysty, którego dokonania wpłynęły na świat, jaki znamy dziś.
Zapraszamy do subskrybowania!
Link do zapisów: [Zapisz się].

PAP/MJ





