Starówka Odessy wpisana na listę dziedzictwa UNESCO

Starówka Odessy wpisana na listę dziedzictwa UNESCO

Historyczne centrum miasta portowego Odessa zostało wpisane w środę na listę światowego dziedzictwa i światowego dziedzictwa w zagrożeniu UNESCO. Wpisów dokonano podczas 18. nadzwyczajnej sesji komitetu światowego dziedzictwa UNESCO.

.We wtorek i środę odbywa się 18. nadzwyczajna sesja komitetu światowego dziedzictwa UNESCO. Jedną z decyzji komitetu było wpisanie historycznego centrum miasta portowego Odessa na listy światowego dziedzictwa i światowego dziedzictwa w zagrożeniu UNESCO.

W swoim oświadczeniu dyrektor generalna UNESCO Audrey Azoulay podkreśliła, że “Odessa, wolne miasto, miasto świata, legendarny port, który odcisnął swoje piętno na kinie, literaturze i sztuce, znajduje się zatem pod wzmocnioną ochroną społeczności międzynarodowej”. “Podczas gdy wojna trwa, ten wpis ucieleśnia naszą zbiorową determinację, aby zapewnić, że to miasto, które zawsze przezwyciężało globalne wstrząsy, zostało zachowane przed dalszym zniszczeniem” – dodała.

UNESCO poinformowało 30 sierpnia, że popiera wniosek Ukrainy o wpisanie ukraińskiej Odessy na listę światowego dziedzictwa. Wówczas po spotkaniu ukraińskiego ministra kultury i polityki informacyjnej Ołeksandra Tkaczenki z dyrektor generalną UNESCO Audrey Azoulay w siedzibie agencji w Paryżu przekazano, że zmobilizowano ekspertów mających wspierać wniosek Ukrainy, tak aby nominacja mogła być pilnie zbadana przez państwa członkowskie Komitetu Światowego Dziedzictwa.

Czarnomorski port Odessa

.Historyczne centrum Odessy zostało wpisane również na listę światowego dziedzictwa w zagrożeniu UNESCO. “Czarnomorski port Odessa znajduje się zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od linii frontu i był on już wielokrotnie narażony na ostrzał artyleryjski” – wyjaśniło UNESCO.

W wyniku działań armii rosyjskiej zniszczona została m.in. część szklanego dachu i okien Muzeum Sztuk Pięknych w Odessie, które zostało otwarte w 1899 roku.

Komitet Światowego Dziedzictwa podejmuje, w przypadku standardowej procedury, decyzje o wpisie na listę światowego dziedzictwa na dorocznej sesji na podstawie rekomendacji organów doradczych. W przypadku dóbr kultury jest to Międzynarodowa Rada Ochrony Zabytków (ICOMOS). Eksperci zapoznają się ze stanem obiektu na miejscu mniej więcej na rok przed terminem sesji Komitetu Światowego Dziedzictwa, na której ma zapaść decyzja o przyjęciu, odroczeniu lub odrzuceniu kandydatury.

Zagrożone ukraińskie dziedzictwo narodowe

.Na temat zagrożonych zniszczeniem przez rosyjskiego agresora ukraińskich zabytków, które zostały wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO na łamach “Wszystko Co Najważniejsze” pisze prof. Michał KLEIBER w tekście “Alert UNESCO dla Ukrainy“.

“Wśród zagrożonych miejsc olbrzymiej, globalnej wagi są z pewnością miejsca znajdujące się na niezwykle prestiżowej liście Światowego Dziedzictwa UNESCO. Na terenie Ukrainy istnieje siedem miejsc z tej listy, a cztery z nich znajdują się w dużych miastach – Kijowie, Lwowie, Czerniowcach i Sewastopolu – co w aktualnych realiach agresji naraża je bezpośrednio na zniszczenie. Nie jest oczywiście żadną pociechą, że zniszczenie dwu z siedmiu miejsc już obecnych na liście UNESCO nie wydaje się możliwe z czysto praktycznych powodów. Nie ulegną zapewne dewastacji obiekt znajdujący się dzisiaj na będącym pod całkowitą kontrolą Rosji Krymie (Chersonez Taurydzki będący pozostałością greckiej kolonii sięgającej czasów V w. p.n.e.) bądź pierwotne lasy bukowe w ukraińskich Karpatach przy granicy z Polską, Słowacją i Rumunią”.

“Pozostałym miejscom z listy UNESCO grozi poważne niebezpieczeństwo. Wśród nich jest niewątpliwie Stare Miasto we Lwowie ze swymi licznymi, niezwykle cennymi zabytkami. Historycznie to ważny ośrodek regionu Galicji, a dziś zachodniej Ukrainy, miasto wielu kultur, narodów i religii, którego odwiedziny są wręcz niezbędne do zrozumienia współczesnej Ukrainy. Lwów został założony ok. 1250 roku. Dogodne położenie geograficzne sprzyjało rozwojowi miasta stającego się głównym ośrodkiem administracyjnym, religijnym i handlowym regionu Galicji. W ścisłym centrum miasta znajduje się kryjąca wiele ciekawych budowli starówka ze średniowieczną siatką ulic otoczoną renesansowymi i barokowymi zabudowaniami. Na pobliskim wzgórzu wznoszą się ruiny Wysokiego Zamku. Wraz z podzamczem ta część miasta stanowi najstarszą jego część, sięgającą V wieku. O wielokulturowości miasta świadczą liczne kościoły różnych wyznań. Najważniejszym z nich jest położona w centrum, pochodząca z czasów gotyku, łacińska bazylika archikatedralna pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny. Z XIV wieku pochodzą katedra ormiańska oraz położony w południowo-zachodniej części, zbudowany na planie krzyża greckiego prawosławny sobór św. Jura ze słynną ikoną Matki Boskiej Trembowelskiej” – pisze prof. Michał KLEIBER.

Pomoc w ochronie ukraińskich zabytków

.O konieczności dalszej pomocy Ukrainie, w tym nie tylko militarnej, humanitarnej, gospodarczej, ale obejmującej również sferę kultury i ukraińskiego dziedzictwa narodowego, na łamach “Wszystko Co Najważniejsze” pisze prof. Piotr GLIŃSKI w tekście “Pomoc dla Ukrainy jest naszym cywilizacyjnym obowiązkiem“.

“Już na początku wojny powołaliśmy Centrum Pomocy dla Kultury na Ukrainie, które organizuje i koordynuje transporty z materiałami do zabezpieczenia archiwaliów, zabytków i muzealiów. Centrum wykorzystywane jest jako hub przez instytucje kultury na całym świecie – przez Polskę na Ukrainę dociera pomoc zarówno z placówek muzealnych, instytucji kultury, jak i organizacji międzynarodowych. Transporty zawierają m.in. agregaty prądotwórcze, skrzynie, koce gaśnicze, wełnę mineralną, płyty OSB, rury poliestrowe, gaśnice czy worki na piasek. Wspieramy też Ukraińców w fizycznym zabezpieczaniu zabytków na miejscu. Ponadto polski rząd zaangażował się w powołanie postulowanego przez władze w Kijowie Funduszu Trójkąta Lubelskiego na Rzecz Digitalizacji Dziedzictwa Kulturowego na Ukrainie. Polskie instytucje uczestniczą w skanowaniu obiektów dziedzictwa kulturowego Ukrainy oraz tworzeniu cyfrowej platformy do ich archiwizacji, ochrony, rozwoju i rozpowszechniania”.

.“Wspierając Ukrainę w ochronie jej kultury i dziedzictwa, musimy pamiętać, że poruszamy się w sferze niezwykle delikatnej, o wielkim symbolicznym znaczeniu dla narodu ukraińskiego. Dlatego, deklarując naszą gotowość do przyjmowania ludzi i dóbr kultury, musimy to czynić z wielkim wyczuciem i szacunkiem. W wymiarze symbolicznym ewakuacja dóbr kultury jest pewną ostatecznością – oferując naszą gotowość do ochrony zbiorów czy części zbiorów ukraińskich instytucji kultury, nigdy nie naciskaliśmy i nie będziemy naciskać w tej sprawie” – pisze prof. Piotr GLIŃSKI.

PAP/Olga Łozińska/Daria Porycka/WszystkoCoNajważniejsze/MJ

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 25 stycznia 2023