Archeolodzy odkryli zaginione bizantyjskie miasto

zaginione bizantyjskie miasto

W trakcie wykopalisk prowadzonych na terenie stanowiska archeologicznego Ain Al-Sabil, stanowiącego część oazy Dakhla w Egipcie, przez naukowców zostało odkryte zaginione bizantyjskie miasto. Zidentyfikowane ruiny archeolodzy datowali na IV i V wiek n.e.

Zaginione bizantyjskie miasto

W przekonaniu archeologów najnowsze niezwykłe odkrycie dostarczy nowych licznych informacji na temat historii życia miejskiego w Egipcie bizantyjskim, określanym także czasem jako Egipt późnorzymski. Kraj nad Nilem wchodził w skład wschodniej części Cesarstwa Rzymskiego, czyli Cesarstwa Bizantyńskiego, od podziału Imperium Rzymskiego w 395 r. do 641 r., kiedy to Egipt został podbity przez szerzących brutalną siłą islam Arabów.

Tak samo jak w czasach jednolitego Cesarstwa Rzymskiego, tak i w Bizancjum, Egipt był jedną z najbogatszych prowincji tego państwa. Region ten odgrywał kluczową rolę gospodarczą i rolniczą, ponieważ to właśnie z Doliny Nilu importowano w dużych ilościach zboże. Stolicą kraju była Aleksandria, słynąca z rozwiniętej nauki, religii i życia intelektualnego. Okres ten charakteryzował się również konfliktami religijnymi między wyznawcami oficjalnej doktryny cesarskiej a egipskimi chrześcijanami (Koptami).

Fot. Egipska Najwyższa Rada Starożytności.

Wielka bazylika, wieże strażnicze i zabudowa miejska

Zaginione bizantyjskie miasto zostało ujawnione w Ain Al-Sabil w regionie Pustyni Zachodniej w gubernatorstwie Nowa Dolina w zachodnim Egipcie. Eksperci egipskiej Najwyższej Rady Starożytności opisali zidentyfikowane ruiny jako doskonale zachowane. Archeolodzy odkryli tam dobrze zaplanowaną sieć ulic, chrześcijańską bazylikę, dwie wieże strażnicze, ufortyfikowaną budowlę oraz liczne domy wzniesione z cegły suszonej na słońcu.

Jak stwierdzili badacze z misji archeologicznej egipskiej Najwyższej Rady Starożytności, którzy odpowiadają za to odkrycie, rdzeniem tego zaginionego bizantyjskiego miasta było kilka szerokich ulic biegnących z północy na południe. Te duże miejskie arterie komunikacyjne przecinały liczne drogi prowadzące ze wschodu na zachód. W tym bizantyjskim mieście znajdowało się także wiele otwartych przestrzeni.

Fot. Egipska Najwyższa Rada Starożytności.

W centrum tego miasta znajdowała się chrześcijańska bazylika z IV wieku. Górowała ona nad miastem – tuż obok niej przebiegała także jedna z wspomnianych wielkich arterii. To właśnie ten kościół pełnił funkcję religijnego oraz społecznego centrum tego ośrodka miejskiego.

W trakcie wykopalisk odkryto również taki inwentarz i wyposażenie domowe jak piece do wypieku chleba, kuchnie oraz urządzenia do mielenia zboża. Znaleziska te pozwalają szczegółowo odtworzyć obraz codziennego życia mieszkańców tego miasta. Do najważniejszych budowli ujawnionych przez archeologów należą dom kapłana o imieniu Tisos oraz dom Tabibosa. Zdaniem części badaczy, ta druga konstrukcja mogła pełnić funkcję wczesnego kościoła jeszcze przed wzniesieniem bazyliki.

Liczące 1500 lat umowy handlowe i prywatna korespondencja

Jednym z najcenniejszych odkryć dokonanych na terenie ruiny tego bizantyjskiego miasta jest niemal 200 ostrakonów – fragmentów naczyń ceramicznych wykorzystywanych jako materiał do pisania – z inskrypcjami w językach koptyjskim i greckim. Zawierają one umowy handlowe, zapisy transakcji oraz prywatną korespondencję.

Archeolodzy ujawnili również pokaźną kolekcję świetnie zachowanych brązowych monet z wizerunkami cesarzy bizantyjskich oraz złote monety pochodzące z czasów panowania Konstancjusza II. Te numizmatyczne znaleziska pozwoliły precyzyjnie datować okres czasowy, kiedy miejsce to było zamieszkane.

Egipska Najwyższa Rada Starożytności przekazała, że odkryte w Ain Al-Sabil zaginione bizantyjskie miasto jest jednym z najważniejszych tego typu urbanistycznych odkryć archeologicznych związanych z Cesarstwem Wschodniorzymskim, jakie zostały dokonane w Egipcie w ostatnich latach.

Marcin Jarzębski

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 4 lipca 2026