Młodzi ludzie coraz bardziej obojętni na przemoc w internecie
Psychologowie Fundacji PRO-FIL, którzy w pierwszym półroczu przeprowadzili zajęcia dla 8703 uczniów na Podkarpaciu, alarmują, że młodzi coraz częściej nie rozpoznają przemocy psychicznej i słownej. Zwracają też uwagę na normalizację wykluczenia w internecie.
Fundacja PRO-FIL od dziesięciu lat prowadzi na Podkarpaciu działania na rzecz dzieci doświadczających przemocy
.Psychologowie zwracają uwagę, że młodzi ludzie bez trudu rozpoznają przemoc fizyczną, ale coraz częściej mają problem z identyfikacją przemocy psychicznej, słownej i zachowań naruszających granice. W ich ocenie niepokojącym zjawiskiem jest również traktowanie wykluczenia w mediach społecznościowych jako naturalnego elementu relacji rówieśniczych.
W pierwszym półroczu dziewięcioosobowy zespół psychologów Fundacji PRO-FIL dotarł do 8703 dzieci i młodzieży z 487 klas w całym województwie podkarpackim. Warsztaty objęły również 94 nauczycieli i 271 rodziców, a większość z nich przeprowadzono w ramach programu Centrum Pomocy Dzieciom w Rzeszowie.
Z obserwacji specjalistów wynika, że uczniowie bez większych problemów identyfikują przemoc fizyczną, natomiast znacznie trudniej rozpoznają przemoc psychiczną, ekonomiczną oraz naruszanie granic w relacjach rówieśniczych. Często nie odróżniają też konfliktu od przemocy. Psychologowie zwracają uwagę, że wyzwiska, obraźliwe komentarze czy publiczne ośmieszanie bywają przez młodzież traktowane jako zwyczajny element komunikacji.
– Zaskakuje nas, jak często młodzi ludzie mówią: „to był tylko żart”. W trakcie warsztatów okazuje się, że za tym „żartem” kryje się wyśmiewanie, poniżanie czy naruszanie granic drugiej osoby. Wielu uczniów dopiero podczas rozmowy zaczyna dostrzegać, że przemoc nie zawsze zostawia widoczne ślady, ale bardzo często pozostawia ślady w emocjach, poczuciu własnej wartości i relacjach z innymi – powiedziała psycholog Fundacji PRO-FIL Marika Malisiewicz.
Według psychologów coraz częściej pojawiają się również pytania dotyczące przemocy seksualnej, zgody i granic w relacjach oraz bezpieczeństwa w internecie. Młodzież nie zawsze dostrzega, że naruszanie granic może przybierać formę seksualnych komentarzy, publikowania treści bez zgody czy niechcianych zachowań w przestrzeni cyfrowej.
Specjaliści podkreślają, że wykluczenie rówieśnicze w dużej mierze przeniosło się do mediów społecznościowych. Usuwanie z grup klasowych, pomijanie w internetowych rozmowach czy celowe ignorowanie wiadomości wielu nastolatków traktuje jako codzienność, a nie przejaw przemocy.
– Dla wielu nastolatków usunięcie z grupy klasowej, pomijanie w internetowych rozmowach czy celowe ignorowanie wiadomości wydaje się czymś zwyczajnym. Dopiero kiedy zaczynamy o tym rozmawiać, młodzi ludzie zauważają, że wykluczenie również może być formą przemocy i mieć bardzo realny wpływ na poczucie bezpieczeństwa oraz przynależności – podkreślił psycholog Fundacji PRO-FIL Przemysław Chruściel.
Z obserwacji fundacji wynika także, że podczas warsztatów coraz częściej poruszane są tematy zdrowia psychicznego, samookaleczeń i sposobów szukania pomocy. Psychologowie oceniają jednak, że młodzi ludzie wykazują coraz większą gotowość do rozmowy o własnych problemach i lepiej orientują się, gdzie mogą uzyskać wsparcie.
– Najbardziej zapamiętuję momenty, kiedy po zakończeniu warsztatów uczniowie podchodzą jeszcze na chwilę, żeby dopytać o coś, co ich poruszyło, upewnić się, czy dobrze rozumieją daną sytuację albo po prostu powiedzieć, że ten temat dotyczy również ich. To pokazuje, jak bardzo dzieci i młodzież potrzebują uważnych dorosłych, z którymi mogą bezpiecznie porozmawiać – powiedziała psycholog Fundacji PRO-FIL Małgorzata Dąbal-Krajewska.
Fundacja PRO-FIL od dziesięciu lat prowadzi na Podkarpaciu działania na rzecz dzieci doświadczających przemocy. Jednym z ich elementów jest Centrum Pomocy Dzieciom w Rzeszowie, które zapewnia bezpłatną pomoc psychologiczną, terapeutyczną i prawną dzieciom oraz ich opiekunom.
PAP/MB
