Rocznice najważniejsze [6-12 kwietnia]

Przypominamy o rocznicach niektórych wydarzeń od 6 do 12 kwietnia

Przypominamy o rocznicach niektórych wydarzeń od 6 do 12 kwietnia

6 kwietnia

1411 – W Niedzielę Palmową delegacja gdańszczan zaproszona na rokowania z krzyżakami została podstępnie uwięziona, a trzech z nich zamordowano – burmistrzów Konrada Leczkowa i Arnolda Hechta oraz rajcę Bartłomieja Grossa.

1654 – Dekret króla Jana II Kazimierza Wazy nakazujący wypędzenie z Rzeczypospolitej cudzoziemców-innowierców.

1807 – Napoleon podpisał dekret o utworzeniu pułku polskich szwoleżerów gwardii.

1810 – Urodził się Dionizy Czachowski, ziemianin; w powstaniu styczniowym szef sztabu zgrupowania gen. Mariana Langiewicza, dowódca samodzielnego oddziału operującego na Kielecczyźnie i Lubelszczyźnie, walczył w bitwach pod Małogoszczą, Pieskową Skałą i Grochowiskami; poległ pod Jaworowem Soleckim w listopadzie 1863 r.

1814 – Urodził się Eustachy Tyszkiewicz, archeolog, kolekcjoner, założyciel Muzeum Starożytności w Wilnie.

1841 – Urodził się Sygurd Wiśniowski, pisarz, podróżnik, reportażysta, żołnierz oddziałów Giuseppe Garibaldiego, autor m.in. „Dziesięciu lat w Australii”.

1848 – Władze austriackie zezwoliły Uniwersytetowi Lwowskiemu na prowadzenie wykładów w języku polskim.

1851 – Urodził się Władysław Smoleński, historyk, przedstawiciel tzw. szkoły warszawskiej, badacz dziejów nowożytnych.

1888 – Urodził się Mieczysław Smolarski, pisarz, poeta, jeden z twórców polskiej literatury fantastycznej, autor m.in. książek „Miasto światłości”, „Podróż, poślubna pana Hamiltona”, „Białe moce”.

1896 – W Atenach rozpoczęły się pierwsze w czasach nowożytnych Igrzyska Olimpijskie.

1901 – Urodził się Marian Hemar, pisarz, satyryk, autor tekstów piosenek, dramaturg, kierownik literacki teatrów rewiowych; od 1939 roku przebywał na emigracji; autor tekstów m.in. piosenek „Upić się warto”, „Ten wąsik”, „Nikt, tylko ty”, „Kiedy znów zakwitną białe bzy”.

1914 – Zmarł Józef Chełmoński, malarz, przedstawiciel realizmu, autor m.in. obrazów „Babie lato”, „Bociany”.

1914 – Urodził się Arnold Mostowicz, lekarz, dziennikarz, pisarz, redaktor „Szpilek”; w czasie II wojny światowej kronikarz łódzkiego getta, więzień KL Auschwitz i innych niemieckich obozów koncentracyjnych.

1915 – Urodził się Tadeusz Kantor, reformator XX-wiecznego teatru, malarz, scenograf, aktor, wykładowca krakowskiej ASP; autor manifestów artystycznych, współzałożyciel Grupy Krakowskiej i założyciel Teatru Cricot 2; jego najgłośniejsze spektakle to „Umarła klasa”, „Wielopole, Wielopole”, „Niech sczezną artyści”, „Nigdy tu już nie powrócę”.

1922 – Sejm Ustawodawczy przyjął ustawę „o objęciu władzy państwowej nad Ziemią Wileńską” – oznaczało to aneksję tzw. Litwy Środkowej w skład Rzeczpospolitej.

1922 – Urodził się Jan Kryst, żołnierz Armii Krajowej, pseudonim „Alan”, w maju 1943 roku, będąc w ostatnim stadium gruźlicy zdecydował się na samobójczy atak na niemiecką restaurację „Adria” w Warszawie, w czasie którego zabił trzech i ranił dwóch funkcjonariuszy gestapo.

* – Urodziła się Bogna Sokorska, śpiewaczka operowa, dysponująca sopranem koloraturowym.

1929 – Zmarł Feliks Jasieński, krytyk i kolekcjoner sztuki, podróżnik, właściciel kolekcji dzieł sztuki japońskiej, która podarował Muzeum Narodowemu w Krakowie; obecnie wystawiane są w krakowskim Centrum Sztuki i Techniki japońskiej „Manggha” (nazwa pochodzi od jednego z pseudonimów artystycznych Jasieńskiego).

1929 – Urodził się Stanisław Czycz, poeta, prozaik, autor opowiadania „And” oraz książek „Pawana”, „Nie wierz nikomu”.

1939 – Urodziła się Olga Lipińska, reżyser, twórczyni telewizyjnych cykli satyrycznych „Gallux Show”, „Właśnie leci kabarecik” i „Kabaretu Olgi Lipińskiej”.

1939 – Podczas wizyty ministra spraw zagranicznych Józefa Becka w Londynie ogłoszono przekształcenie gwarancji brytyjskich dla Polski z 31 marca w gwarancje wzajemne.

1942 – Urodził się Ryszard Karczykowski, śpiewak operowy, tenor, pedagog, profesor Uniwersytetu Muzycznego w Warszawie i Akademii Muzycznej w Krakowie.

1945 – Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego utworzyło Centralne Obozy Pracy w Warszawie, Poniatowie, Krzesimowie, Potulicach i Jaworznie; więziono w nich osoby oskarżone o kolaborację z Niemcami w czasie wojny oraz o działalność antykomunistyczną.

1945 – Samodzielny Batalion Wojsk Wewnętrznych dokonał pacyfikacji wsi Gorajec w okolicach Lubaczowa, w czasie której zabitych zostało około 150 Ukraińców, w większości cywilów.

1961 – W Londynie zmarła Stefania Zahorska, literatka, krytyczka sztuki, tłumaczka, autorka m.in. dramatu „Smocza 13” i książek „Ziemia pojona gniewem”, „Stacja Abbesses”; po II wojnie światowej działała i tworzyła na emigracji.

1980 – Premiera serialu telewizyjnego „Kariera Nikodema Dyzmy” w reżyserii Jana Rybkowskiego i Marka Nowickiego z niezapomnianą kreacją Romana Wilhelmiego.

1985 – Zmarł Stanisław Zaczyk, aktor filmowy i teatralny, wystąpił m.in. w serialach „Stawka większa niż życie”, „Polskie drogi”, „Dom”, a także w filmach „Czekam w Monte-Carlo” i „Jezioro osobliwości”.

1990 – Sejm uchwalił ustawy o Policji, Urzędzie Ochrony Państwa i Urzędzie Ministra Spraw Wewnętrznych; ich konsekwencją było przekształcenie Milicji Obywatelskiej w Policję oraz zastąpienie zlikwidowanej Służby Bezpieczeństwa Urzędem Ochrony Państwa.

1990 – Sejm uchwalił ustawę o przywróceniu Święta Narodowego 3 Maja oraz ustawę o zniesieniu 22 lipca jako Narodowego Święta Odrodzenia Polski.

2006 – Zmarł Augustyn Bloch, kompozytor, organista, autor m.in. „Medytacji na sopran, organy i perkusję”, „Dialogów na skrzypce i orkiestrę”, „Oratorium na skrzypce, organy i perkusję”, baletów „Oczekiwanie” i „Gilgamesz” oraz muzyki do wielu słuchowisk Teatru Polskiego Radia.

2009 – Zmarł Andrzej Stelmachowski, prawnik, doradca komitetu strajkowego w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 r., uczestnik obrad Okrągłego Stołu, marszałek senatu (1989-1991), minister edukacji narodowej (1991-92); prezes Stowarzyszenia Wspólnota Polska w latach 1990-2008.

2017 – Zmarł prof. Jerzy Vetulani, wybitny psychofarmakolog, neurobiolog, biochemik, popularyzator nauki, jeden z grona założycieli krakowskiej Piwnicy pod Baranami.

2024 – Zmarła aktorka Zofia Kucówna.

7 kwietnia

1656 – Pod Warką wojska polskie dowodzone przez Stefana Czarnieckiego pokonały armię szwedzką.

1656 – W Arciszewie pod Gdańskiem zmarł Krzysztof Arciszewski, generał artylerii koronnej, arianin; w służbie holenderskiej brał udział w Brazylii w walkach z wojskami portugalskimi i hiszpańskimi, uzyskując w 1638 r. stopień admirała, uczestnik bitew pod Piławcami i Zborowem w czasie powstania Chmielnickiego.

1763 – W Firlejowie zmarł Benedykt Chmielowski, ksiądz, pisarz, autor „Nowych Aten”, pierwszej encyklopedii polskiej, zawierającej słynną definicję konia: „koń jaki jest, każdy widzi”.

1833 – W Berlinie zmarł książę Antoni Radziwiłł, założyciel pruskiej linii tego rodu. Przez ożenek z bratanicą króla Fryderyka Wielkiego wszedł w krąg pruskich elit, w latach 1815-1831 namiestnik utworzonego z ziem zaboru pruskiego Wielkiego Księstwa Poznańskiego.

1876 – W Pociszkach pod Wilnem urodził się Leon Żebrowski, ksiądz katolicki związany z Wileńszczyzną, także po tym jak została anektowana przez ZSRR (zmarł w 1953 r. w miasteczku Mejszagoła).

1882 – Urodził się Józef Rybak, przed I wojną światową w Krakowie szef wojskowego wywiadu w służbie austriackiej. Był oficerem prowadzącym Józefa Piłsudskiego (w tamtym czasie austriackiego agenta). W wojnie polsko-bolszewickiej dowódca Grupy Operacyjnej 3 Armii, a następnie zastępca Szefa Sztabu Głównego (Generalnego) Wojska Polskiego. Po zamachu majowym został odsunięty na boczny tor.

1884 – W Krakowie urodził się Bronisław Malinowski, antropolog społeczny, etnolog, religioznawca, podróżnik; autor prac „Argonauci Zachodniego Pacyfiku”, „Życie seksualne dzikich w północno-zachodniej Melanezji” i „Zwyczaj i zbrodnia w społeczności dzikich”.

1886 – Urodziła się Zofia Żeleńska (z krakowskiej rodziny Pareńskich). Była pierwowzorem Zosi w „Weselu” Wyspiańskiego, została przez niego sportretowana na obrazie „Macierzyństwo”. Jej mężem był Tadeusz Boy-Żeleński.

1900 – Urodził się Adolf Dymsza, gwiazda polskiego kina i kabaretu w okresie międzywojennym (m.in. „Antek Policmajster”, „ABC miłości”, „Dodek na froncie”, „Paweł i Gaweł”.

1906 – W Nowym Sączu urodził się Artur Eisenbach, historyk, badacz dziejów Żydów polskich, dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego w latach 1966-1968 (wyrzucony po wydarzeniach marcowych), pracownik IH PAN.

1922 – Premiera filmu „Chłopi”, zrealizowanego przy pomocy Władysława Reymonta.

1922 – Zakłady Fablok z Chrzanowa przekazały PKP pierwszy wyprodukowany i częściowo zaprojektowany w Polsce parowóz towarowy serii Tr21. Maszyny te służyły w PKP do połowy lat siedemdziesiątych.

1933 – Premiera filmu „Jego ekscelencja subiekt” w reżyserii Michała Waszyńskiego.

1938 – Zdominowany przez sanację Sejm przyjął ustawę, w myśl której za naruszenie dobrego imienia Józefa Piłsudskiego groziła kara pięcioletniego więzienia. Wprowadzenie tego przepisu było następstwem artykułu w „Dzienniku Wileńskim”, w którym Piłsudski został nazwany kabotynem. Sam dziennikarz uniknął więzienia (prawo nie działa wstecz), ale został ciężko pobity przez oficerów – piłsudczyków.

1938 – Premiera filmu „Szczęśliwa 13-ka” w reżyserii Mariana Czauskiego.

1943 – W Warszawie postała Polska Armia Ludowa – konspiracyjna organizacja zbrojna, zrzeszająca lewicowe oddziały zbrojne: Milicję Ludową RPPS, Polską Ludową Akcję Niepodległościową i część oddziałów Komendy Obrońców Polski.

1946 – W Londynie ukazał się pierwszy numer „Wiadomości” (gazety polskiej emigracji) pod redakcją Mieczysława Grydzewskiego.

1947 – Urodził się Andrzej Nardelli, aktor, piosenkarz, wystąpił m.in. w filmach „Szkice warszawskie”, „Szklana kula” i „Nie lubię poniedziałku”.

1949 – Sejm przyjął ustawę o likwidacji analfabetyzmu.

1949 – Urodził się Janusz Anderman, pisarz, tłumacz, felietonista, autor m.in. książek „Zabawa w głuchy telefon”, „Gra na zwłokę”, „Fotografie” i scenariuszy do filmów „Białe tango”, „Mniejsze zło”.

1950 – Stanisław Skalski, as polskiego lotnictwa, uczestnik Bitwy o Anglię, został skazany przez sąd wojskowy w Warszawie na karę śmierci pod zarzutem szpiegostwa. Wyroku nie wykonano, w 1956 r. Skalski został uwolniony i zrehabilitowany.

1950 – W Katowicach urodził się Jerzy Grunwald, muzyk, kompozytor, członek zespołów Ślęzanie, Niebieski-Czarni i No To Co.

1962 – Na emigracji w Wielkiej Brytanii zmarł gen. Walerian Czuma, W kampanii wrześniowej dowodził obroną Warszawy, wcześniej był żołnierzem Legionów Polskich.

1966 – W Gdańsku urodził się Mikołaj Trzaska, muzyk, kompozytor, saksofonista, autor muzyki do filmów Wojciecha Smarzowskiego „Dom zły”, „Drogówka”, „Pod Mocnym Aniołem”.

1972 – W Londynie zmarł August Zaleski, prezydent RP na uchodźstwie w latach 1947-72, a w czasach sanacji (przed Józefem Beckiem) minister spraw zagranicznych.

1981 – W Chicago zmarł Krzysztof Klenczon, kompozytor, wokalista i gitarzysta, członek zespołów Niebiesko-Czarni, Czerwone Gitary, Trzy Korony; autor przebojów „Taka jak Ty”, „Historia jednej znajomości”, „Wróćmy nad jeziora”, „Jesień idzie przez park”, „Kwiaty we włosach” i „Port”.

1982 – Urodziła się Agata Mróz, siatkarka, mistrzyni Polski i Hiszpanii, dwukrotna złota medalista mistrzostw Europy; zmarła w 2008.

1989 – Sejm wprowadził poprawki do Konstytucji, w myśl których miały powstać Senat i urząd prezydenta.

1995 – W Warszawie uruchomiono 18-kilometrowy odcinek I linii metra: Kabaty-Politechnika.

2020 – W Warszawie zmarł Wiktor Bater, dziennikarz, korespondent polskich mediów w Rosji.

2022 – W Warszawie zmarł Ludwik Dorn, polityk, działacz Komitetu Obrony Robotników, współzałożyciel Porozumienia Centrum, a następnie PiS. W latach 2005-2007 wicepremier i minister spraw wewnętrznych, a przez kilka miesięcy marszałek Sejmu. Pośmiertnie odznaczony przez prezydenta Andrzeja Dudę Orderem Orła Białego.

2024 – Wybory samorządowe w Polsce. W wyborach na radnych sejmików w dziewięciu województwach najwięcej głosów zdobyła Koalicja Obywatelska, a w pozostałych siedmiu – Prawo i Sprawiedliwość, ale ta ostatnia partia rządy objęła tylko w małopolskim, lubelskim, podkarpackim i świętokrzyskim. W 12 pozostałych województwach marszałkami zostali reprezentanci Koalicji Obywatelskiej (10) i PSL (dwóch). Na prezydenta miasta w pierwszej turze zostali wybrani m.in. Aleksandra Dulkiewicz (Gdańsk), Marcin Krupa (Katowice), Krzysztof Żuk (Lublin), Hanna Zdanowska (Łódź), Rafał Trzaskowski (Warszawa), Piotr Krzystek (Szczecin), Rafał Bruski (Bydgoszcz) i Tadeusz Truskolaski (Białystok).

8 kwietnia

1525 – W Krakowie Albrecht Hohenzollern, mistrz Zakonu Krzyżackiego podpisał traktat, na mocy którego uznał się lennikiem króla polskiego, został dziedzicznym świeckim władcą w Prusach.

1794 – Za zasługi w bitwie pod Racławicami naczelnik insurekcji Tadeusz Kościuszko mianował Bartosza Głowackiego chorążym regimentu grenadierów krakowskich.

1807 – W Poznaniu-Chwaliszewie urodził się Karol Libelt, działacz społeczny i polityczny, uczestnik powstania listopadowego, i Wiosny Ludów, przywódca Koła Polskiego w parlamencie pruskim, współzałożyciel Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk.

1858 – We Lwowie urodził się Jan Styka, malarz, uczeń Jana Matejki; autor obrazów o tematyce batalistycznej i patriotycznej, m.in. – wspólnie z Wojciechem Kossakiem – „Panoramy Racławickiej”.

1860 – Urodził się Józef Weyssenhoff, pisarz, poeta, krytyk literacki, wydawca; autor powieści „Soból i panna”.

1861 – Patriotyczna manifestacja na placu Zamkowym w Warszawie została krwawo rozpędzona przez rosyjskie wojsko, zginęło co najmniej 200 osób, a 500 zostało rannych.

1874 – Urodził się Stanisław Taczak, w 1919 r. pierwszy dowódca Powstania Wielkopolskiego, potem uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, generał WP.

1888 – Urodził się Julian Zborowski, etnograf, językoznawca, wieloletni dyrektor Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem, członek Polskiej Akademii Umiejętności.

1890 – Urodził się Zygmunt Drzewiecki, pianista, pedagog, jeden z twórców Międzynarodowego Festiwalu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina, czterokrotny przewodniczący jury, profesor PWSM w Warszawie.

1891 – Urodził się Witold Wandurski, poeta, pisarz, dramaturg, komunista. W 1929 wyjechał do ZSRR, gdzie pięć lat później został skazany na śmierć pod zarzutem szpiegostwa.

1897 – W Warszawie urodził się Jan Żabiński, zoolog, fizjolog, organizator i dyrektor Ogrodu Zoologicznego w Warszawie; żołnierz AK, uczestnik Powstania Warszawskiego; wraz z żoną Antoniną na terenie ogrodu zoologicznego ukrywał Żydów z warszawskiego getta; uhonorowany medalem „Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata”.

1908 – Urodził się Tadeusz Kondrat, aktor filmowy i teatralny, znany m.in. z ról w filmach „Celuloza”, „Kwiecień”, „Gdzie jest trzeci król?”, „Sanatorium pod Klepsydrą” oraz roli Belzebuba w telewizyjnej adaptacji „Igraszek z diabłem” Jana Drdy.

1909 – W Newport Beach na Bay Island w stanie Kalifornia zmarła Helena Modrzejewska, jedna z najwybitniejszych polskich aktorek; za jej największe kreacje uznaje się m.in. szekspirowskie role Ofelii, Julii i Lady Makbet.

1916 – Na mocy rozporządzenia niemieckiego generał-gubernatora Hansa von Beselera do Warszawy zostały przyłączone m.in. Mokotów, Czerniaków, Siekierki, Rakowiec, Młociny, Marymont, Powązki, Targówek oraz Grochów.

1918 – W Krakowie zmarł Lucjan Rydel, poeta, dramatopisarz, tłumacz, czołowy przedstawiciel literackiego nurtu Młodej Polski, autor jasełek „Betlejem polskie”, baśni „Zaczarowane koło” i trylogii scenicznej „Zygmunt August”.

1919 – Rząd powołał Akademię Górniczą (poprzedniczkę AGH) w Krakowie.

1923 – W Wilnie urodził się Jerzy Passendorfer, reżyser, scenarzysta; twórca filmów: „Zamach”, „Ostatnie dni”, „Kierunek Berlin”, „Barwy walki” oraz serialu „Janosik”.

1925 – Urodził się Józef Nowak, aktor, wykonawca piosenek, wystąpił m.in. w filmach „Celuloza”, „Drugi brzeg”, „Westerplatte”, „Hasło Korn”, „Hydrozagadka”, „Wiosna panie sierżancie”, a także w serialu „Dom”.

1932 – Urodził się Kazimierz Szołoch, jeden z przywódców strajku w Stoczni Gdańskiej w grudniu 1970 r. Później działał w Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Komitecie Obrony Robotników, Wolnych Związkach Zawodowych Wybrzeża, a od sierpniowych strajków w Stoczni Gdańskiej w „Solidarności”.

1933 – W Warszawie urodziła się Teresa Iżewska, aktorka, niezapomniana „Stokrotka” z filmu Andrzeja Wajdy „Kanał”, pamiętana także z ról w filmach „Baza ludzi umarłych”, „Nafta”.

1934 – W Warszawie zmarł Władysław Skoczylas, grafik, drzeworytnik, malarz, rzeźbiarz, autor m.in. „Pochodu zbójników”, „Teki zbójnickiej” i „Teki podhalańskiej”.

1940 – ORP „Orzeł” zatopił niemiecki statek „Rio de Janeiro”, przewożący niemiecki desant do Norwegii.

1941 – W więzieniu NKWD w Chersoniu zmarł Mariusz Zaruski, generał WP, twórca Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego, pionier polskiego żeglarstwa; w latach 1914-1917 żołnierz 1 Pułku Ułanów Legionów, następnie adiutant Józefa Piłsudskiego i prezydenta Stanisława Wojciechowskiego.

1943 – Zbrodnia wołyńska: w kolonii Brzezina w powiecie Sarny ukraińscy nacjonaliści zamordowali około 130 Polaków – oddziałami UPA dowodził Iwan Łytwyńczuk „Dubowyj”.

1945 – W Gdyni żołnierze 1. Brygady Pancernej im. Bohaterów Westerplatte (wchodziła w skład armii Berlinga) dokonali symbolicznych zaślubin z Bałtykiem.

1950 – Urodził się Grzegorz Lato, piłkarz, król strzelców mistrzostw świata w RFN w 1974 r; w latach 2008-2012 prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej.

1950 – W Londynie zmarł Wacław Niżyński, wybitny rosyjski tancerz i choreograf polskiego pochodzenia.

1953 – Urodził się Waldemar Fydrych „Major”, organizator masowych happeningów, działacz „Ruchu na Rzecz Nowej Kultury”, współtwórca Pomarańczowej Alternatywy.

1953 – Urodziła się Sławomira Łozińska, aktorka, znana m.in. z ról Bronki w serialu „Daleko od szosy”, Justyny w „Granicy” oraz serialu „W labiryncie”.

1958 – Premiera filmu „Król Maciuś I” w reżyserii Wandy Jakubowskiej.

1965 – Podpisanie Polsko-Radzieckiego Układu o Przyjaźni, Współpracy i Pomocy Wzajemnej, przedłużającego porozumienie zawarte w 1945 r. na następne 20 lat.

1975 – Premiera filmu Stanisława Lenartowicza „To ja zabiłem”.

1976 – Za szpiegostwo „na rzecz jednego z państw NATO” na 25 lat więzienia i przepadek mienia skazany został Jerzy Pawłowski, wybitny szermierz, reprezentant Polski, wielokrotny medalista igrzysk olimpijskich i mistrzostw świata.

1979 – Edward Raczyński objął urząd Prezydenta RP na uchodźstwie.

1986 – Kazimierz Sabbat zastąpił Edwarda Raczyńskiego na stanowisku prezydenta RP na uchodźstwie.

1989 – Weszła w życie tzw. nowela kwietniowa Konstytucji PRL, zakładająca przywrócenie Senatu i urzędu prezydenta.

1992 – W Warszawie zmarł Roman Zimand, historyk literatury, krytyk literacki.

1994 – Minister spraw zagranicznych RP Andrzej Olechowski złożył w Atenach formalny wniosek o przyjęcie Polski do Unii Europejskiej.

2005 – W Watykanie odbyły się uroczystości pogrzebowe papieża Jana Pawła II.

2008 – W Warszawie zmarł Ludwik Hass, historyk, działacz polityczny związany z ruchem trockistowskim, autor wielu prac z historii ruchu robotniczego i masonerii.

2012 – W Brush Prairie w USA zmarł Janusz Zawodny, ps. Miś, żołnierz Armii Krajowej, historyk, politolog, jeden z najwybitniejszych znawców problematyki katyńskiej, konsultant Rady Bezpieczeństwa Narodowego za prezydentury Jimmy’ego Cartera i Ronalda Reagana.

2020 – W Łodzi zmarł Andrzej Adamiak, gitarzysta, wokalista, kompozytor i autor tekstów, lider popularnego zespołu Rezerwat.1241 – Pod Legnicą rycerstwo polskie, wspierane przez templariuszy i joannitów, poniosło klęskę w bitwie z Tatarami; poległ dowodzący siłami chrześcijańskimi książę Henryk II Pobożny.

9 kwietnia

1757 – Urodził się Wojciech Bogusławski, aktor, dramatopisarz, reżyser, twórca polskiego teatru narodowego, autor m.in. libretta opery „Cud mniemany, czyli Krakowiacy i Górale”.

1831 – Powstanie listopadowe: oddziały polskie dowodzone przez generałów Ludwika Kickiego i Józefa Dwernickiego pokonały Rosjan w bitwach pod Domanicami i Boremlem.

1887 – W Warszawie urodził się Konrad Tom, aktor, scenarzysta takich filmów jak „Antek policmajster”, „Czy Lucyna to dziewczyna?”, „Manewry miłosne”, „Ada to nie wypada”.

1901 – W Warszawie urodził się Stanisław Wigura, inżynier mechanik, konstruktor lotniczy, pilot sportowy; w 1929 r. wraz z Franciszkiem Żwirką odbył lot dookoła Europy samolotem RWD-2; zginął (wraz ze Żwirką) w 1932 r. w katastrofie lotniczej samolotu RWD-6 nad Cierlickiem Górnym koło Cieszyna.

1921 – Urodził się Anatol Potemkowski, satyryk, współpracownik kabaretów „Szpak”, „Dudek” i „Radiokroniki Decybel”, więzień niemieckich obozów koncentracyjnych Auschwitz i Mauthausen.

1924 – W Warszawie urodził się Jerzy Michalski, historyk, znawca XVIII-wiecznych dziejów Polski.

1927 – W Turynie urodził się Jacek Karpiński, inżynier, elektronik i informatyk, twórca pierwszego polskiego mikrokomputera K-202, w czasie II wojny światowej żołnierz harcerskiego batalionu „Zośka”, powstaniec warszawski.

1935 – W Warszawie urodził się Marek Nowicki, reżyser i operator filmowy, reżyser m.in. filmów „Widziadło”, „Miłość z listy przebojów”.

1936 – Dekret Prezydenta RP o utworzeniu Funduszu Obrony Narodowej.

1936 – W Grodnie urodził się Jerzy Maksymiuk, dyrygent, kompozytor i pianista.

1937 – W Warszawie zmarł Franciszek Fiszer, filozof, erudyta, autor wielu bon motów i anegdot, jedna z najbarwniejszych postaci międzywojennej Warszawy.

1937 – Urodził się Marek Walczewski, aktor, znany m.in. z ról w filmach „Wesele”, „Ziemia obiecana”, „Śmierć prezydenta”, „Golem”, a także serialu „Polskie drogi”.

1938 – W Teatrze Wielkim w Poznaniu odbyła się polska premiera baletu „Harnasie” Karola Szymanowskiego.

1939 – Premiera filmu „Doktór Murek” w reżyserii Juliusza Gardana.

1941 – Niemcy utworzyli getto w okupowanej Częstochowie.

1945 – Po czterodniowych walkach z Wehrmachtem Armia Czerwona zdobyła Königsberg, przemianowany po włączeniu do ZSRR na Kaliningrad.

1945 – Powstały Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.

1951 – W Szczecinie wybuchły rozruchy z powodu zabicia Polaka przez pijanego żołnierza radzieckiego; spontaniczne protesty pacyfikowali żołnierze KBW, milicja i UB, były ofiary śmiertelne i ranni.

1953 – Zmarł Stanisław Wojciechowski, w latach 1922-1926 prezydent RP; zrzekł się tego stanowiska po zamachu majowym.

1961 – Urodził się Mariusz Czajka, aktor teatralny i filmowy; wystąpił w filmach „Chłopaki nie płaczą”, „Ekstradycja” oraz w przedstawieniu „Złe zachowanie” w reżyserii Andrzeja Strzeleckiego.

1968 – W Bielsku-Białej zmarła Zofia Kossak-Szczucka, pisarka, publicystka, w czasie II wojny światowej współorganizatorka Frontu Odrodzenia Polski i Rady Pomocy Żydom „Żegota”, autorka m.in. książek „Krzyżowcy”, „Pożoga”, „Dziedzictwo”.

1971 – W Poznaniu urodził się Rafał Szukała, pływak, srebrny medalista Igrzysk Olimpijskich w Barcelonie, pięciokrotny medalista mistrzostw Europy (w tym dwa złote medale), mistrz świata na dystansie 100 metrów stylem motylkowym.

1991 – Początek wycofywania wojsk radzieckich z terytorium Polski; z garnizonu Borne Sulinowo wyjechał eszelon transportujący w kilkudziesięciu wagonach jednostkę rakietową; ostatnia jednostka bojowa opuściła Polskę 28 października 1992 r., czyli już kilka miesięcy po rozpadzie ZSRR.

1992 – W Katowicach zmarł Alfred Szklarski, pisarz, autor m.in. cyklu powieści przygodowych dla młodzieży o Tomku Wilmowskim oraz trylogii „Złoto Gór Czarnych”.

2004 – W Warszawie zmarła Daria Trafankowska, aktorka filmowa i teatralna, znana m.in. z ról w filmach „Zdjęcia próbne”, „Bołdyn”, seriali „Polskie drogi” i „Na dobre i na złe”.

2005 – W Warszawie zmarł Jerzy Grzegorzewski, reżyser teatralny, scenograf, dyrektor artystyczny Teatru Narodowego w Warszawie w latach 1997-2003.

2007 – W Warszawie zmarł Piotr Kuncewicz, pisarz, poeta, publicysta, krytyk literacki, autor m.in. książek „Samotni wobec historii”, „Agonia i nadzieja”, „Goj patrzy na Żyda. Dzieje braterstwa i nienawiści od Abrahama po współczesność”.

2018 – W wieku 103 lat w Manchesterze zmarł porucznik Stefan Mustafa Abramowicz, ułan 1 Szwadronu Tatarskiego 13 Pułku Ułanów Wileńskich w Nowej Wilejce, więzień sowieckich łagrów, żołnierz II Korpusu Polskiego pod dowództwem gen. Władysława Andersa, uczestnik kampanii włoskiej; uważany za ostatniego ułana Rzeczpospolitej.

2020 – W Suwałkach zmarł Andrzej Strumiłło, malarz, grafik, rzeźbiarz, fotograf, poeta, pisarz, scenograf. Razem z Czesławem Miłoszem i Tomasem Venclovą zainicjował wydanie publikacji „Księga Wielkiego Księstwa Litewskiego” zawierającej teksty historyków, pisarzy i artystów z Polski, Białorusi i Litwy, odwołującej się do tradycji i dziedzictwa Rzeczypospolitej.

2023 – Zmarł Maciej Prus, aktor, reżyser teatralny i operowy, dyrektor i kierownik artystyczny wielu teatrów, odznaczony m.in. Srebrnym i Złotym Krzyżem Zasługi oraz Medalem Gloria Artis.

10 kwietnia

1520 – Wspierający Polskę mieszczanie Gdańska podjęli próbę zablokowania Cieśniny Piławskiej. Celem ich działań było odcięcie wojsk krzyżackich od posiłków z Rzeszy lub Danii. Operacja polegająca na zatopieniu w cieśninie obciążonych kamieniami statków się jednak nie powiodła. Część jednostek zatonęła przed planowanym miejscem zatopienia, a 7 dalszych zatopili Krzyżacy, używając dział ustawionych na Mierzei Wiślanej.

1525 – Na rynku w Krakowie książę Albrecht Hohenzollern złożył uroczysty hołd lenny polskiemu królowi Zygmuntowi I Staremu.

1580 – Kanclerz wielki koronny Jan Zamoyski wydał przywilej lokacyjny dla założonego przez siebie miasta – Zamościa.

1826 – Urodził się Konstanty Borzęcki, uczestnik Powstania Wielkopolskiego 1848 roku, rewolucji węgierskiej 1848-49; od 1849 roku przebywał w Turcji, gdzie jako Mustafa Dżaleddin Pasza dosłużył się stopnia generała dywizji.

1831 – Powstanie listopadowe: W bitwie pod Iganiami oddziały polskie pod dowództwem gen. Ignacego Prądzyńskiego pokonały wojska rosyjskie.

1864 – W Warszawie władze carskie aresztowały Romualda Traugutta, dyktatora powstania styczniowego; 5 sierpnia 1864 r. został stracony na stokach Cytadeli Warszawskiej.

1865 – Urodził się Władysław Leopold Jaworski, prawnik, profesor UJ, publicysta, polityk konserwatywny; jeden z liderów Stronnictwa Prawicy Narodowej; poseł do galicyjskiego Sejmu Krajowego (1901-1914) i austriackiej Rady Państwa (1911-1918); w latach 1914-1916 prezes Naczelnego Komitetu Narodowego.

1880 – Urodził się Jan Dąbski, polityk, działacz ruchu ludowego, członek Naczelnego Komitetu Narodowego, żołnierz Legionów Polskich, poseł na Sejm II RP, przewodniczący polskiej delegacji na polsko-sowieckie rozmowy pokojowe w 1920 roku.

1899 – Urodziła się Ewa Szelburg-Zarembina, poetka, pisarka, pedagog, pierwszy Kanclerz Kapituły Orderu Uśmiechu, autorka licznych książek dla dzieci i młodzieży.

1908 – Urodził się Wiktor Weintraub, historyk literatury, dyplomata, pedagog, profesor Uniwersytetu Harvarda; od 1939 roku na emigracji, współpracownik paryskiej „Kultury” i londyńskich „Wiadomości”.

1917 – Podporządkowanie formacji legionowych niemieckim władzom wojskowym – powstanie Polskiej Siły Zbrojnej.

1920 – Urodził się Maciej Słomczyński, poeta, prozaik, tłumacz literatury angielskiej i anglojęzycznej, scenarzysta.

1922 – Urodził się Jerzy Lipman, operator filmowy, jeden z twórców polskiej szkoły filmowej; autor zdjęć do filmów „Pokolenie”, „Cień”, „Lotna”, „Zamach”, „Zezowate szczęście”, „Nóż w wodzie”, „Prawo i pięść”.

1928 – Urodził się Jerzy „Duduś” Matuszkiewicz, saksofonista, klarnecista, kompozytor jazzowy; autor muzyki do seriali „Janosik”, „Stawka większa niż życie”, „Kolumbowie”, „Czterdziestolatek”, „Wojna domowa” i „Przygody psa Cywila”.

1930 – Premiera filmu „Gwiaździsta eskadra” Leonarda Buczkowskiego.

1935 – Urodził się Jerzy Milian, muzyk, kompozytor, wibrafonista, malarz.

1943 – Do Katynia wyjechała zaproszona przez władze niemieckie polska delegacja, w skład której weszli m.in. dr Edmund Seyfried (dyrektor Zarządu Głównego Rady Głównej Opiekuńczej) oraz pisarze Ferdynand Goetel i Jan Emil Skiwski.

1943 – Organizacja Specjalnych Akcji Bojowych Armii Krajowej dokonała zamachu bombowego na dworcu kolejowym Friedrichstrasse w Berlinie, w wyniku którego zginęło 14 osób, a 60 zostało rannych.

1943 – W Warszawie zmarł Hipolit Gliwic, ekonomista, inżynier, działacz polityczny i gospodarczy, dyplomata, senator II RP.

1945 – Rząd RP na uchodźstwie mianował Stefana Korbońskiego Delegatem Rządu na Kraj.

1946 – Urodziła się Maja Wodecka, aktorka, wystąpiła m.in. w filmach „Dancing w kwaterze Hitlera”, „Człowiek z M-3”, „Zbrodniarz, który ukradł zbrodnię”.

1947 – Urodziła się Ewa Dałkowska, aktorka, przez wiele lat związana z warszawskim Teatrem Powszechnym, artystka kabaretu „Pod Egidą”.

1947 – Urodziła się Halina Frąckowiak, piosenkarka, znana z przebojów „Serca gwiazd”, „Anna już tu nie mieszka”, „Papierowy księżyc”, „Mały elf”, „Tin Pan Alley”, „Idę dalej”, „Bądź gotowy dziś do drogi”, „Brzegi łagodne”.

1951 – W Warszawie zmarł Dobiesław Damięcki, aktor teatralny i filmowy, reżyser; w czasie II wojny światowej członek konspiracyjnej Rady Teatralnej; prezes ZASP (1945-48).

1952 – Przewodniczącym Stowarzyszenia PAX został Bolesław Piasecki.

1966 – Urodził się Artur Żmijewski, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Lawa”, „Demony wojny wg Goi”, popularność przyniosły mu m.in. rola Jakuba Burskiego w serialu „Na dobre i na złe” oraz tytułowa rola w serialu „Ojciec Mateusz”.

1984 – Zmarł Jakub Berman, jedna z czołowych postaci obozu władzy w Polsce do 1956 r., bliski współpracownik Bolesława Bieruta.

1986 – Sejm uchwalił ustawę Prawo atomowe, regulujące zasady wykorzystania energii atomowej w Polsce.

1988 – W Warszawie zmarł Włodzimierz Boruński, aktor, reżyser, tłumacz, znany z kreacji w filmach „Zaduszki”, „Salto”, „Ziemia obiecana”, „Zazdrość i medycyna” oraz serialach „Lalka” i „Polskie drogi”.

2001 – W Monachium zmarł Tadeusz Chciuk-Celt, cichociemny, kurier rządu RP na uchodźstwie; po zakończeniu wojny redaktor i zastępca dyrektora Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa.

2004 – W Gdańsku zmarł Jacek Kaczmarski, poeta, pieśniarz, bard Solidarności.

2010 – katastrofa samolotu pod Smoleńskiem. Na pokładzie znajdowała się delegacja na czele z prezydentem RP Lechem Kaczyńskim, która miała wziąć udział w uroczystościach katyńskich. Zginęli wszyscy pasażerowie i członkowie załogi.

2011 – We Wrocławiu zmarł Eugeniusz Get-Stankiewicz, grafik, rzeźbiarz.

2015 – W Warszawie zmarł Andrzej Ajnenkiel, historyk, profesor IH PAN, badacz historii najnowszej oraz dziejów parlamentaryzmu polskiego.

11 kwietnia

1065 – Książę Bolesław Szczodry ufundował klasztor benedyktynów w Mogilnie.

1079 – W Krakowie z wyroku sądu królewskiego stracony został biskup Stanisław ze Szczepanowa, skonfliktowany z królem Bolesławem Śmiałym; duchowny uznany za męczennika, ogłoszony został w 1254 r. świętym oraz patronem Polski.

1775 – W Warszawie zakończył obrady sejm, zwołany na żądanie zaborców w 1773 r., który ratyfikował traktaty rozbiorowe, legalizując podział ziem Rzeczypospolitej dokonany w 1772 r. przez Rosję, Austrię i Prusy; sejm powołał Komisję Edukacji Narodowej oraz Radę Nieustającą.

1787 – W Marsylii zmarł Kajetan Węgierski, poeta, tłumacz, podróżnik.

1848 – Powstanie poznańskie: polsko-pruska ugoda w Jarosławcu, która przewidywała nadanie częściowej autonomii Wielkiemu Księstwu Poznańskiemu w zamian za ograniczenie na jego obszarze liczebności polskich oddziałów zbrojnych.

1852 – Urodził się Leon Wyczółkowski, malarz, grafik, rysownik, autor m.in. obrazów „Rybacy”, „Ujrzałem raz” i „Sarkofag św. Stanisława biskupa”.

1921 – Ksiądz Wincenty Tymieniecki został powołany na pierwszego biskupa diecezji łódzkiej.

1914 – W Berlinie zmarł Jakub Hirszberg, łódzki kupiec, przemysłowiec i działacz społeczny.

1925 – W Rzymie zmarł Jan Styka, malarz, uczeń Jana Matejki, autor obrazów o tematyce batalistycznej i patriotycznej, m.in. – wspólnie z Wojciechem Kossakiem – „Panoramy Racławickiej”.

1926 – W Warszawie powstał Polski Związek Szachowy.

1939 – Adolf Hitler podpisał Fall Weiss, plan niemieckiego zbrojnego ataku na Polskę.

1940 – Niemieckie władze okupacyjne zmieniły nazwę Łodzi na Litzmannstadt.

1940 – Niemiecka żandarmeria, SS i gestapo w odwecie za działania oddziału mjr. Henryka Dobrzańskiego „Hubala” dokonały pacyfikacji położonych w pobliżu Szydłowca Skłobów oraz innych okolicznych wsi; w czasie przeprowadzonej akcji Niemcy zamordowali 265 osób.

1940 – Urodził się Władysław Komar, lekkoatleta, mistrz olimpijski z Monachium w 1972 r. w pchnięciu kulą, dwukrotny brązowy medalista Mistrzostw Europy w tej dyscyplinie – w Budapeszcie (1966) i Helsinkach (1971).

1943 – Pierwszy oficjalny komunikat niemiecki dotyczący zbrodni katyńskiej: Agencja Transocean poinformowała na podstawie raportu niemieckich władz w Smoleńsku o „odkryciu masowego grobu ze zwłokami 3000 oficerów polskich”.

1945 – Wojska amerykańskie wyzwoliły niemiecki obóz koncentracyjny Buchenwald (koło Weimaru), w którym wśród 250 tys. osób różnych narodowości więzieni byli również Polacy.

1949 – W Gdańsku urodził się Stefan Chwin, prozaik, eseista, autor powieści „Hanemann”, „Esther”, „Złoty pelikan” i „Panna Ferbelin”.

1959 – W Otwocku zmarł Jerzy Kirchmayer – oficer sztabu Armii „Pomorze”, Komendy Głównej Armii Krajowej; współautor planu „Burza”; generał Ludowego Wojska Polskiego; w 1951 r. skazany na dożywocie w jednym z najgłośniejszych procesów pokazowych stalinowskiej Polski – tzw. procesie generałów.

1959 – W Warszawie urodziła się Hanna Śleszyńska, aktorka, wystąpiła m.in. w filmach „Nic śmiesznego”, „Awantura o Basię”, „Kawalerskie życie na obczyźnie”.

1961 – W Jerozolimie rozpoczął się proces Adolfa Eichmanna, zbrodniarza, głównego organizatora „ostatecznego rozwiazania kwestii żydowskiej”, czyli Holokaustu, którego ofiarami padło kilka milionów Żydów z terytorium Polski i innych krajów Europy.

1967 – Władze podjęły decyzję o zamknięciu Teatru Rapsodycznego w Krakowie, założonego w konspiracji w 1941 r. w czasie niemieckiej okupacji; do pierwszego zespołu teatru należał Karol Wojtyła.

1968 – Marian Spychalski zastąpił Edwarda Ochaba na stanowisku przewodniczącego Rady Państwa; gen. Wojciech Jaruzelski objął stanowisko ministra obrony narodowej.

1969 – Statek pasażerski „Stefan Batory” wypłynął w swój pierwszy rejs transoceaniczny.

1971 – Urodził się Tomasz Gollob, żużlowiec, siedmiokrotny mistrz świata: indywidualnie w sezonie 2010 oraz sześciokrotnie w drużynie; wielokrotny mistrz Polski.

1977 – Na emigracji w Londynie zmarł gen. Ludomił Rayski, pilot, inżynier; od 1926 r. Szef Departamentu Lotnictwa, a od 1936 do marca 1939 r. dowódca Lotnictwa WP; w sierpniu 1939 r. mianowany II wiceministrem spraw wojskowych.

1980 – Oświadczenie KSS KOR w 40. rocznicę zbrodni katyńskiej, wyrażające przekonanie, że ujawnienie stalinowskich zbrodni wobec obywateli polskich „będzie istotnym krokiem w kierunku braterstwa i przyjaźni z narodem rosyjskim”.

1984 – W Warszawie zmarł Władysław Liniarski, pułkownik WP, komendant Białostockiego Okręgu ZWZ-AK (1940-45), a następnie na terenie tego okręgu dowódca Armii Krajowej Obywatelskiej; aresztowany w 1945 r. przez UB, skazany na karę śmierci, wyrok zamieniony na 10 lat więzienia.

1990 – Sejm uchwalił ustawę „o uchyleniu ustawy o kontroli publikacji i widowisk”, co oznaczało zniesienie cenzury prasowej.

1997 – Sejm uchwalił ustawę lustracyjną.

2013 – W Filadelfii zmarł Hilary Koprowski, biolog, wirusolog, twórca pierwszej w świecie szczepionki przeciwko wirusowi polio, który powoduje chorobę Heinego-Medina.

12 kwietnia

1656 – Potop szwedzki: wojska hetmana wielkiego litewskiego Pawła Jana Sapiehy wyzwoliły Lublin z rąk szwedzkich.

1773 – W Warszawie zmarł Jakub Fontana, polski architekt włoskiego pochodzenia, przedstawiciel baroku i klasycyzmu; zaprojektował m.in. gmach Collegium Nobilium, pracował przy przebudowie Zamku Królewskiego w Warszawie; w 1755 r. otrzymał tytuł architekta królewskiego.

1850 – Ogłoszono decyzję cesarza Franciszka Józefa o budowie Twierdzy Kraków.

1861 – W Poznaniu zmarł Tytus Działyński, działacz społeczny i polityczny, uczestnik powstania listopadowego, kawaler Orderu Virtuti Militari; mecenas sztuki, wydawca źródeł historycznych, założyciel Biblioteki Kórnickiej.

1863 – W okolicach Rawicza w pojedynku sprowokowanym przez przeciwników politycznych zginął Stefan Bobrowski, członek tajnego Komitetu Centralnego Narodowego; od stycznia 1863 r. właściwy kierownik Powstania Styczniowego, organizator i członek Tymczasowego Rządu Narodowego.

1905 – Urodził się Bohdan Korzeniewski, historyk i krytyk teatru, reżyser, tłumacz, pedagog.

1929 – Urodził się Konstanty Puzyna, krytyk teatralny, eseista, poeta; kierownik literacki Teatru „Wybrzeże”, Teatru Dramatycznego i Teatru Ateneum w Warszawie; badacz twórczości Witkacego.

1929 – W stoczni we francuskim Hawrze zwodowano podwodny stawiacz min ORP „Wilk”, pierwszą jednostkę podwodną polskiej Marynarki Wojennej.

1940 – Rozpoczęła się druga od zajęcia przez ZSRR polskich kresów wschodnich deportacja ludności polskiej. Ofiarami wywózki padło 61 tys. osób, w tym rodziny rozstrzeliwanych w tym samym czasie w Katyniu polskich jeńców wojennych.

1940 – Rozkaz Naczelnego Wodza gen. Władysława Sikorskiego o formowaniu w Syrii Brygady Strzelców Karpackich pod dowództwem płk. Stanisława Kopańskiego.

1944 – W Hucisku w powiecie Bóbrka w Galicji Wschodniej oddział UPA, wsparty przez członków samoobrony ukraińskiej, zamordował ponad 100 Polaków.

1945 – 1 Dywizja Pancerna gen. Stanisława Maczka wyzwoliła niemiecki obóz jeniecki w Oberlangen, w którym więziono uczestniczki Powstania Warszawskiego.

1946 – W Brookwood w Wielkiej Brytanii zmarł Marian Zyndram-Kościałkowski, żołnierz Legionów Polskich, współtwórca POW, działacz BBWR; premier RP w latach 1934-35.

1950 – W Kamiennej Górze urodził się Ryszard Bosek, siatkarz, mistrz świata z Meksyku (1974) i złoty medalista olimpijski z Montrealu (1976); trener.

1960 – W Warszawie urodził się Wojciech Tomczyk, autor sztuk teatralnych (m.in. „Bezkrólewie”, „Norymberga”, „Wampir”, „Marszałek”, „Zaręczyny”, „Dolina nicości”, „Inka 1946”), słuchowisk radiowych („Rozstrzelanie”, „Wielka Improwizacja”), scenarzysta filmowy („Spona”, „Świadek koronny”, „Ciotka Hitlera”) i serialowy (m.in. „Bank nie z tej ziemi”, „Zaginiona” „Oficer”, „Sprawiedliwi”, „Chichot losu” i „Krucjata”).

1963 – Premiera filmu „Godzina pąsowej róży” w reżyserii Haliny Bielińskiej.

1963 – W Warszawie zmarł Kazimierz Ajdukiewicz, filozof, logik, przedstawiciel szkoły lwowsko-warszawskiej.

1982 – Stan wojenny: W Warszawie pierwszą audycję nadało podziemne Radio „Solidarność”, którego twórcami byli m.in. Zofia i Zbigniew Romaszewscy.

1982 – Premiera filmu „Znachor” w reżyserii Jerzego Hoffmana z Jerzym Bińczyckim w roli głównej.

1985 – W Warszawie Sąd Wojewódzki zarejestrował Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych (OPZZ).

1991 – W Warszawie podpisano akt założycielski Giełdy Papierów Wartościowych.

1991 – Premiera filmu „Pogrzeb kartofla” Jana Jakuba Kolskiego.

2001 – W Warszawie został zastrzelony były minister sportu Jacek Dębski.

2007 – Zmarł Andrzej Kurylewicz, kompozytor, pianista, i dyrygent. Autor muzyki do filmów „Nad Niemnem”, „Polskie drogi” i „Lalka”.

2012 – Zmarł Jerzy Woźniak, w czasie II wojny światowej żołnierz Armii Krajowej. W latach 1947-1956 więzień polityczny. Po wyjściu na wolność dokończył studia medyczne i został pulmonologiem. W 1989 r. był jednym z założycieli Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego, a w latach 2001-2002 kierownikiem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

2024 – Zmarł Marian Gańcza, aktor i kaskader, grał w takich filach jak „Sól ziemi czarnej”. „Pan Wołodyjowski”, „Noce i dnie” i „Jak rozpętałem drugą wojnę światową”. W tych trzech ostatnich odpowiadał też za popisy kaskaderskie.

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 5 kwietnia 2026