Mariusz ANDRZEJEWSKI. Kim jest ekonomiczna podpora PiS?
Mariusz Andrzejewski jest ekonomistą, inżynierem i profesorem Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, który współtworzy część programu Prawa i Sprawiedliwości dotyczącą podatków i przedsiębiorczości. Były wiceminister finansów łączy pracę akademicką z doświadczeniem w nadzorze nad bankiem i spółkami infrastrukturalnymi. W rozmowie opublikowanej 5 października 2026 roku przez „Rzeczpospolitą” przedstawia propozycje obniżenia obciążeń przedsiębiorców i pobudzenia inwestycji, a swoją rolę opisuje jako współpracę ekspercką nad programem gospodarczym.
.„Nie jestem nowym Morawieckim” — zapewnia Mariusz Andrzejewski w wywiadzie przeprowadzonym przez Pawła Czuryłę dla „Rzeczpospolitej”. Wyjaśnia, że odpowiada za propozycje dotyczące podatków i przedsiębiorczości, natomiast Daniel Obajtek przedstawia inną część gospodarczych zamierzeń PiS. O współpracy z partią opowiada poprzez konkretne rozwiązania, konsultacje z przedsiębiorcami i wielogodzinne rozmowy z Jarosławem Kaczyńskim. Jego obecna aktywność ma jednak wcześniejsze zaplecze w badaniach nad rachunkowością, finansami przedsiębiorstw i funkcjonowaniem instytucji gospodarczych.
Mariusz Andrzejewski i jego droga do ekonomii
Mariusz Andrzejewski urodził się w 1971 roku, a wykształcenie zdobywał w dwóch krakowskich uczelniach. W 1995 roku ukończył automatykę i robotykę w Akademii Górniczo-Hutniczej, w 1996 roku rachunkowość w ówczesnej Akademii Ekonomicznej, a w 1997 roku informatykę, ponownie w AGH. Jego przygotowanie do pracy nad finansami obejmuje więc również wykształcenie techniczne, co znajduje odzwierciedlenie w późniejszych publikacjach dotyczących zastosowań informatyki i sztucznej inteligencji.
Doktorat obroniony w 2001 roku w Akademii Ekonomicznej w Krakowie dotyczył wymagań w zakresie ujawniania informacji przez polskie spółki giełdowe na tle rozwiązań stosowanych w świecie. Stopień doktora habilitowanego nauk ekonomicznych uzyskał w 2013 roku w Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie. Podstawą habilitacji była monografia „Korygująca funkcja rewizji finansowej w systemie rachunkowości”, opublikowana przez wydawnictwo uczelni w 2012 roku.
Od 2016 roku kieruje Katedrą Rachunkowości Finansowej UEK, a w latach 2016–2019 był dziekanem Wydziału Finansów i Prawa. Następnie, w latach 2019–2020, pełnił funkcję dziekana Kolegium Ekonomii, Finansów i Prawa. Jego działalność dydaktyczna obejmuje również studia podyplomowe związane z międzynarodowymi organizacjami zawodowymi ACCA, CIMA i CFA. Posiada uprawnienia biegłego rewidenta, uzyskane w 2005 roku.
Wśród swoich zainteresowań naukowych Andrzejewski wymienia rewizję finansową, finanse przedsiębiorstw, rachunkowość finansową i menedżerską oraz techniki komputerowe wykorzystywane w rachunkowości. Zagadnienie informacji przekazywanej przez przedsiębiorstwa pojawia się także w jego książce „Rachunkowość a ujawnianie informacji przez spółki giełdowe”, wydanej przez PWN w 2002 roku. Ten zakres badań pomaga umiejscowić jego dzisiejsze propozycje podatkowe w dorobku dotyczącym finansowego funkcjonowania firm.
Osobnym wątkiem jest wykorzystanie nowych technologii w kształceniu finansistów. W 2021 roku, wspólnie z Patrykiem Dunalem, opublikował w „International Entrepreneurship Review” artykuł „Artificial intelligence in the curricula of postgraduate studies in financial management: Survey results”. Autorzy przeprowadzili pilotażowe badanie ankietowe wśród uczestników studiów podyplomowych dotyczących zarządzania finansami, wskazując na zapotrzebowanie na wiedzę o sztucznej inteligencji. Wyniki miały służyć zmianom programów nauczania, aby uwzględniały narzędzia stosowane w rozwijającej się praktyce zawodowej.
Doświadczenie w administracji i gospodarce
W latach 2005–2006 Mariusz Andrzejewski pełnił funkcję podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów. Jego doświadczenie zawodowe obejmuje również pracę w zarządzie TBS Złocień oraz w radach nadzorczych przedsiębiorstw z różnych branż, co dokumentują oficjalne materiały PKO Banku Polskiego. W latach 2016–2024 był przewodniczącym rady nadzorczej PKP Polskich Linii Kolejowych, a w latach 2017–2024 członkiem rady nadzorczej PKO BP. W biografii zamieszczonej na swojej stronie w domenie UEK wskazuje także, że w banku przewodniczył komitetowi do spraw ryzyka i był wiceprzewodniczącym komitetu do spraw audytu.
W jego wcześniejszej publicystyce wyraźnie obecne były mieszkania i inwestycje. W artykule „Własnościowe dla Rodziny 500+”, opublikowanym w „Rzeczpospolitej” 8 lutego 2017 roku, proponował wykorzystanie świadczenia rodzinnego do wsparcia zakupu mieszkania lub domu na kredyt. Rozwiązanie miało opierać się na przekazywaniu uzgodnionej części świadczenia na spłatę kredytu, przy czym cesja praw do tych pieniędzy miała zastępować wymóg wkładu własnego. Andrzejewski przedstawiał ten pomysł jako sposób powiązania wsparcia rodzin z rozwojem budownictwa i zwiększeniem inwestycji.
Z kolei w rozmowie dla Polskiego Radia 24 z 10 października 2023 roku podkreślał, że transfery rodzinne mają znaczenie także dla przedsiębiorców, ponieważ zwiększają możliwości zakupowe ich klientów. Wskazywał również na korzyści, jakie firmy wykonawcze mogą uzyskiwać dzięki inwestycjom samorządowym finansowanym ze środków publicznych. W tych wypowiedziach gospodarstwa domowe, przedsiębiorstwa i inwestycje publiczne występują jako powiązane części gospodarki, pomiędzy którymi przepływają pieniądze.
W audycji „Rządy Pieniądza” z 15 grudnia 2023 roku opowiadał się za budową Centralnego Portu Komunikacyjnego oraz dużych elektrowni jądrowych. Popierał współpracę przy energetyce jądrowej z partnerami amerykańskimi i koreańskimi, dostrzegając także miejsce dla projektu realizowanego z Francuzami. Wskazywał przy tym na potrzebę rozważnego przeprowadzenia transformacji energetycznej Śląska, z wykorzystaniem funduszy unijnych.
Szerszy obraz jego poglądów przynosi rozmowa opublikowana 28 stycznia 2026 roku przez Akademię Kopernikańską, której Izby Nauk Ekonomicznych i Zarządzania jest członkiem. Mariusz Andrzejewski pozytywnie oceniał w niej dorobek polskiej przedsiębiorczości oraz budowę niezależnej polityki pieniężnej, a wśród najpoważniejszych problemów wymieniał demografię, ochronę zdrowia i niedostateczny poziom inwestycji. Za kwestie zasadnicze dla konkurencyjności w kolejnej dekadzie uznawał koszty energii i sytuację na rynku pracy. Zaznaczał także, że ocena gospodarki powinna uwzględniać doświadczenia obywateli oraz małych i średnich przedsiębiorstw, wykraczając poza sam wskaźnik PKB.
Ekonomiczne zaplecze PiS i propozycje dla przedsiębiorców
Współpraca Mariusza Andrzejewskiego z Prawem i Sprawiedliwością ma udokumentowaną historię. W zapowiedzi debaty Klubu Jagiellońskiego, opublikowanej 6 października 2019 roku, przedstawiono go jako współautora programu tej partii. Październikowy wywiad w „Rzeczpospolitej” opisuje kolejny etap tego zaangażowania, w którym propozycje dotyczące firm i ich rozliczeń podatkowych zostały włączone do prac nad programem gospodarczym PiS.
Mariusz Andrzejewski mówi Pawłowi Czuryle, że rozwiązania przygotowuje wraz ze współpracownikami akademickimi i praktykami gospodarczymi z Krakowa. Szczególne znaczenie przypisuje konsultacjom z kolegą z katedry, doktorem i doradcą podatkowym, który prowadzi biuro rachunkowe obsługujące przede wszystkim małe i średnie firmy. Wyjaśnia, że z tym samym środowiskiem konsultował propozycje również przy pierwszym Polskim Ładzie. Obecne postulaty przedstawia jako odpowiedź na problemy zgłaszane przez przedsiębiorców w codziennej działalności.
Wśród najważniejszych propozycji wymienia powrót do zasad naliczania składki zdrowotnej sprzed Polskiego Ładu, co według jego szacunków oznaczałoby ubytek wpływów rzędu 5,2 mld zł. Chce również umożliwić przedsiębiorcom wybór formy opodatkowania na koniec roku i przyspieszyć rozliczanie strat podatkowych. Proponuje poszerzenie możliwości wykorzystania pieniędzy zgromadzonych na rachunku VAT, między innymi do wypłaty wynagrodzeń pracownikom. Opowiada się ponadto za zawieszeniem KSeF dla małych i średnich przedsiębiorców na dwa–trzy lata oraz za przywróceniem dostępności karty podatkowej.
Drugim zasadniczym elementem planu jest dobrowolna jednorazowa amortyzacja, dostępna dla przedsiębiorców rozliczających PIT i CIT, również dużych firm. W przedstawionej przez niego propozycji przedsiębiorca mógłby od razu rozliczyć podatkowo inwestycję, a rozwiązanie miałoby działać bez limitu kwotowego. Mariusz Andrzejewski szacuje jego skutki dla budżetu na 43 mld zł, ujmując tę kwotę jako przesunięcie wpływów podatkowych w czasie. Liczy, że szybsze rozliczanie wydatków zachęci firmy do inwestowania własnych środków.
Łączny ubytek wpływów związany z pakietem ocenia na około 50 mld zł. Jako źródła jego pokrycia wskazuje około 20 mld zł z ograniczenia szarej strefy, kolejne 20 mld zł dzięki szybszemu wzrostowi gospodarczemu oraz 8 mld zł z dywidend spółek Skarbu Państwa. Wyjaśnia, że pracował na dokumentach Ministerstwa Finansów, jednocześnie zaznaczając szacunkowy charakter obliczeń. Oczekiwany efekt programu wiąże z reakcją przedsiębiorców na niższe obciążenia i korzystniejsze warunki inwestowania.
W tej samej rozmowie Mariusz Andrzejewski opowiada się za zwiększaniem siły polskich banków poprzez ich łączenie, argumentując, że duże inwestycje infrastrukturalne i energetyczne wymagają instytucji zdolnych do finansowania projektów o znacznej wartości. Znaczenie przypisuje również współpracy państwa z prywatnymi przedsiębiorcami, których chce włączyć w realizację przyszłego programu. Przewiduje też możliwość większych wpłat z zysku NBP do budżetu, uzależniając te oczekiwania między innymi od kursu dolara. Są to przedstawione w wywiadzie postulaty i scenariusze Andrzejewskiego, który równocześnie deklaruje szacunek dla niezależności banku centralnego.
Pytany o objęcie stanowiska ministra finansów po ewentualnej zmianie rządu, odpowiada, że podczas rozmów z Jarosławem Kaczyńskim taki temat się nie pojawił. Swoją niezależność wiąże właśnie ze współpracą przy rozwiązaniach gospodarczych, bez uzgodnień dotyczących przyszłej funkcji. Obecną rolę określa poprzez propozycje przyjęte do programu PiS i możliwość przełożenia pracy eksperckiej na praktykę gospodarczą.
Karolina Gądek
