Wskaźnik Dobrobytu BIEC najniżej od trzech lat. Co mówi o kondycji polskiej gospodarki?
Najnowszy odczyt Wskaźnika Dobrobytu BIEC przynosi jeden z najbardziej wyrazistych sygnałów dotyczących sytuacji polskiej gospodarki od wielu miesięcy. Sam wskaźnik obniżył się w czerwcu 2026 r. o 0,3 pkt w porównaniu z majem i osiągnął poziom 93,6 pkt, najniższy od lipca 2023 r. Za pogorszeniem sytuacji stoją przede wszystkim dwa procesy, które ekonomiści uznają za szczególnie istotne: stopniowe kurczenie się zatrudnienia w przedsiębiorstwach oraz coraz wolniejszy wzrost realnych wynagrodzeń. Informacje szczególnie uważnie analizowane przed zbliżającymi się wyborami parlamentarnymi w 2027 roku.
Rynek pracy pozostaje najsłabszym ogniwem
Najbardziej niepokojącym elementem najnowszej analizy pozostaje sytuacja na rynku pracy. Według danych GUS zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw było w czerwcu o 0,9 proc. niższe niż rok wcześniej. Co istotniejsze, nie jest to jednorazowe pogorszenie koniunktury. Tendencja trwa od początku 2023 r., a w tym czasie z rynku ubyło już ponad 150 tys. pełnych etatów.
Tak długotrwały proces wskazuje, że przedsiębiorstwa wciąż dostosowują poziom zatrudnienia do słabszego tempa wzrostu gospodarczego. W analizie podkreślono również, że dotychczas nie pojawiły się sygnały mogące świadczyć o odwróceniu tego trendu.
Wynagrodzenia rosną, ale coraz wolniej
Drugim czynnikiem wpływającym na pogorszenie wskaźnika jest wyraźne wyhamowanie wzrostu wynagrodzeń. Nominalnie płace w przedsiębiorstwach zwiększyły się o 5,8 proc. rok do roku, jednak po uwzględnieniu inflacji oraz czynników sezonowych realny wzrost wyniósł już tylko około 2,4 proc.
Jeszcze rok wcześniej było to 3,4 proc., natomiast dwa lata temu realne wynagrodzenia rosły aż o 8,4 proc. Tak znaczące spowolnienie oznacza, że siła nabywcza dochodów gospodarstw domowych poprawia się znacznie wolniej niż w poprzednich latach, co może mieć bezpośredni wpływ na poziom konsumpcji.
Dlaczego wskaźnik spada mimo wzrostu płac?
Na pierwszy rzut oka dane mogą wydawać się sprzeczne. Wynagrodzenia nadal rosną, jednak Wskaźnik Dobrobytu BIEC kolejny raz obniżył swoją wartość. Wyjaśnienie przynosi konstrukcja samego indeksu.
Jak wskazuje analiza, dużo większe znaczenie dla oceny dobrobytu ma obecnie pogarszająca się sytuacja na rynku pracy niż dodatnia dynamika płac. Jednocześnie wzrost wynagrodzeń jest coraz słabszy w ujęciu realnym, przez co nie rekompensuje negatywnego wpływu malejącego zatrudnienia. W efekcie syntetyczny wskaźnik nadal kieruje się w dół, mimo dodatniej dynamiki wynagrodzeń. Potwierdzają to także zestawione w analizie trzy podstawowe wskaźniki: spadek zatrudnienia o 0,9 proc., nominalny wzrost płac o 5,8 proc. oraz obniżenie Wskaźnika Dobrobytu o 0,3 pkt miesiąc do miesiąca.
Co oznaczają te dane dla gospodarki?
Obecne tendencje mogą mieć znaczenie dla kilku obszarów polskiej gospodarki. Wolniejszy wzrost realnych wynagrodzeń ogranicza presję popytową, co sprzyja dalszemu procesowi dezinflacji i może zwiększać przestrzeń do przyszłych decyzji Rady Polityki Pieniężnej dotyczących stóp procentowych.
Jednocześnie utrzymujący się od ponad dwóch lat spadek zatrudnienia sugeruje, że przedsiębiorstwa przechodzą proces głębszego dostosowania, a nie jedynie krótkotrwałe pogorszenie koniunktury. Jeżeli tendencja będzie kontynuowana, może przełożyć się na słabszy wzrost konsumpcji prywatnej w drugiej połowie 2026 r., zwłaszcza że realna dynamika wynagrodzeń obniżyła się w ciągu dwóch lat z 8,4 proc. do około 2,4 proc.
Wskaźnik Dobrobytu BIEC pozostaje ważnym sygnałem
Choć sam Wskaźnik Dobrobytu nie jest prognozą PKB ani oficjalnym miernikiem aktywności gospodarczej, od lat należy do uważnie obserwowanych wskaźników wyprzedzających. Czerwcowy odczyt pokazuje, że polska gospodarka pozostaje odporna na gwałtowne załamanie, ale jednocześnie coraz wyraźniej widać oznaki słabnięcia rynku pracy i wygasania bardzo wysokiej dynamiki wzrostu dochodów, która jeszcze dwa lata temu wspierała konsumpcję. Jeżeli kolejne miesiące przyniosą utrzymanie tych tendencji, Wskaźnik Dobrobytu BIEC może stać się jednym z pierwszych sygnałów zapowiadających słabsze tempo wzrostu gospodarczego.
Sebastian Nizio
