Niedziela Słowa Bożego w Kościele katolickim
Biblia nie jest tylko księgą z przeszłości, ale żywym Słowem, przez które Bóg dziś do nas mówi – powiedział przewodniczący KEP abp Tadeusz Wojda w przesłaniu na Niedzielę Słowa Bożego, która w 2026 roku obchodzona jest Kościele katolickim 25 stycznia.
Niedziela Słowa Bożego w Kościele katolickim
.Zgodnie z decyzją papieża Franciszka z 2019 r. zawartą w liście apostolskim „Aperuit illis” w trzecią niedzielę okresu zwykłego obchodzona jest w Kościele katolickim Niedziela Słowa Bożego. W 2026 roku przypada ona 25 stycznia i będzie przeżywana pod hasłem „Słowo Chrystusa niech mieszka w was” (Kol 3,16). Jej celem jest pogłębianie świadomości wartości Biblii.
Ustanawiając Niedzielę Słowa Bożego, papież zachęcił, aby na początku liturgii dokonał się ryt „intronizacji Świętej Księgi”. „Inicjatywa ta przypomina nam, że Biblia nie jest tylko księgą z przeszłości, ale żywym Słowem, przez które Bóg dziś do nas mówi” – wskazał abp Wojda. Przyznał, że „gdy czytamy Pismo Święte, pozwalamy, aby słowo Boże oświecało nasze myśli, umacniało wiarę i prowadziło w codziennym życiu i dokonywanych wyborach”.
„Niech ta niedziela będzie zachętą do częstszego sięgania po słowo Boże, które jest naszym przewodnikiem na drogach życia” – wskazał przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski. Celem Niedzieli Słowa Bożego jest zachęcanie chrześcijan do codziennej lektury Pisma Świętego, „aby relacja ze Słowem prowadziła do pogłębionej modlitwy osobistej, kształtowała sumienie (rachunek sumienia) i inspirowała do »eklezjotwórczego« zaangażowania w działalność Kościoła na kanwie programu duszpasterskiego” – napisał przewodniczący Dzieła Biblijnego im. Jana Pawła II w Polsce ks. prof. dr. hab. Henryk Witczyk we wprowadzeniu do materiałów na 25 stycznia.
Nowoczesna forma studiowania fragmentów Pisma Świętego
.Mogą one zostać wykorzystane do osobistej i wspólnotowej medytacji Słowa Bożego oraz być pomocą w przeprowadzeniu kręgów biblijnych w grupach parafialnych lub innych wspólnotach. Medytacja katolicka może być prowadzona w formie ignacjańskiej, czyli opartej na Ćwiczeniach duchownych św. Ignacego Loyoli, założyciela jezuitów. Polega na zatrzymaniu się nad fragmentem z Pisma Świętego, angażując wyobraźnię, pamięć, rozum i uczucia. Może mieć także formę lectio divina, czyli powolnego czytania jednego lub kilku wersetów z Biblii. Nie chodzi w tym jednak o samo intelektualne zrozumienie treści przekazu, ale o odczuwanie, np. doświadczanie pocieszenia duchowego, wzruszenia czy niepokoju, których celem jest pogłębienie relacji z Bogiem.
Kręgi biblijne to spotkania gromadzące od kilku do kilkunastu osób, które wspólnie czytają i rozważają Słowo Boże. Są one często połączone z katechezą, mającą na celu wyjaśnienie kontekstu historycznego i kulturowego analizowanego fragmentu biblijnego. Materiały do liturgii Niedzieli Słowa Bożego znajdują się na stronie internetowej Dzieła Biblijnego: www.biblista.pl.
Biblię hebrajską, a więc Torę, Proroków i Pisma, wchodzące w skład Pierwszego (Starego) Testamentu chrześcijanie uznają za Słowo Boże podobnie jak Żydzi. Dzieło Biblijne w Polsce od kilkunastu lat przygotowuje również Tydzień Biblijny i Narodowe Czytanie Pisma Świętego. W tym roku XVIII Tydzień Biblijny odbędzie się od 19 kwietnia (III niedziela Wielkanocna) do 25 kwietnia (sobota). Natomiast Narodowe Czytanie Pisma Świętego odbędzie się 19 kwietnia. Są one wynikiem Nadzwyczajnego Synodu Biskupów z 2008 roku, którego przedmiotem refleksji było „Słowo Boże w życiu i misji Kościoła”.
Dzieło Biblijne proponuje w każdej diecezji szkoły biblijne, kręgi biblijne, spotkania modlitewno-kontemplacyjno-adoracyjne lectio divina. Nowoczesną formą studiowania fragmentów Pisma Świętego na niedzielną eucharystię jest aplikacja Dzieło Biblijne, na bieżąco tworzona przez kilkunastu biblistów polskich w środowisku naukowym Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.
Katolicka nauka społeczna wobec współczesnych wyzwań
.Katolicka nauka społeczna to bardzo ważny, choć często niedoceniany lub lekceważony nurt refleksji intelektualnej opartej na nauczaniu Kościoła. To dziedzina, która charakteryzuje się dynamiką, ponieważ Kościół żyje w świecie, nie boi się świata, lecz podejmuje działania, aby do tego świata się nie upodobnić – pisze Maciej SZEPIETOWSKI.
Fundamentem katolickiej nauki społecznej są nienaruszalna godność osoby ludzkiej oraz zasady dobra wspólnego, solidarności i pomocniczości, które mówią w duchu personalizmu o wartości i roli człowieka w społeczności, wskazując jednocześnie wagę wspólnotowości mającej pierwszeństwo przed interesami partykularnymi. Katolicka nauka społeczna nie jest ideologią, czerpie wprost ze źródeł biblijnych, tradycji filozoficznej i doświadczenia dziejów, formułując uniwersalne zasady, które stanowią wyraźną wskazówkę zarówno dla wierzących, jak i dla ludzi dobrej woli, niebędących członkami Kościoła.
Pojawia się oczywiście pytanie, jak popularyzować katolicką naukę społeczną. Istnieje niebezpieczeństwo postrzegania nauki społecznej Kościoła jako specjalistycznej dyscypliny, przeznaczonej dla uczestników różnych projektów sprawiedliwości społecznej, a nie jako prostego pomysłu każdego chrześcijanina na dobre życie w świecie. Podstawowa zdolność chrześcijanina do dawania świadectwa Chrystusowego we współczesnym świecie jest nierozerwalnie związana z kwestiami relacji międzyludzkich, sprawiedliwości, zdolności do różnorodności życia w jedności oraz do regulacji prawnej i ochrony godności każdego ludzkiego życia. Zasady nauki społecznej Kościoła wywodzą się z podstawowych prawd wiary – nauki o stworzeniu, wcieleniu i Trójcy Świętej. W gruncie rzeczy bardzo niewielu katolików jest w ogóle świadomych istnienia katolickiej nauki społecznej, którą nazywano „najlepiej strzeżoną tajemnicą Kościoła”. Jednak coś tak cennego nie powinno być tajemnicą. O nauce tej powinno mówić więcej katolików, także w świecie polityki, ekonomii, biznesu i finansów. Jest też druga grupa odbiorców, którzy nie są katolikami, a może nawet są podejrzliwi w stosunku do Kościoła. Tutaj powinniśmy mówić bezpośrednio o zasadach moralnych, takich jak wspólne dobro, uniwersalne przeznaczenie towarów, ułatwienia dla ubogich czy sprawiedliwość. Możemy apelować do ludzi, aby przyjęli te zasady według swoich własnych wartości.
Jedną z form promocji katolickiej nauki społecznej jest organizowany corocznie w Warszawie Festiwal KNS, wokół którego konsolidują się środowiska, organizacje i poszczególni ludzie reprezentujący szerokie spektrum wiedzy, kompetencji, doświadczeń i otwartości na dialog, rozmowę i konsekwentne wnioski. Tematyka tegorocznego festiwalu koncentruje się wokół trzech istotnych obszarów: edukacji, integracji i tożsamości europejskiej oraz problematyki wojny i migracji.
Edukacja jest jednym z podstawowych obszarów troski. KNS podkreśla, że wychowanie nie może ograniczać się do przekazywania wiedzy czy umiejętności zawodowych, ale powinno obejmować integralny rozwój człowieka. Deklaracja Gravissimum educationis Soboru Watykańskiego II wskazuje, że edukacja ma na celu formowanie osób zdolnych do wolności, odpowiedzialności i solidarności. W perspektywie KNS szkoła i uniwersytet są nie tylko instytucjami przekazu wiedzy, lecz także wspólnotami, w których kształtują się sumienie, wrażliwość społeczna i poczucie odpowiedzialności za innych. Edukacja chrześcijańska powinna uczyć poszukiwania prawdy, rozumienia własnego dziedzictwa kulturowego oraz umiejętności dialogu z innymi tradycjami. Dzięki temu staje się fundamentem społeczeństwa, w którym wiedza łączy się z mądrością, a wolność z etyką. W praktyce oznacza to, że wychowanie musi uwzględniać wartości transcendentne, a nie tylko pragmatyczne cele ekonomiczne. Tak rozumiana edukacja przygotowuje obywateli, którzy nie tylko uczestniczą w życiu politycznym i gospodarczym, ale również są zdolni do służby wspólnocie.
.Europa od wieków kształtowała swoją tożsamość na fundamencie trzech tradycji: greckiej filozofii, rzymskiego prawa i chrześcijańskiego dziedzictwa. Katolicka nauka społeczna przypomina, że bez odniesienia do chrześcijaństwa trudno zrozumieć sens europejskiej wspólnoty. Dziedzictwo to uczyło poszanowania osoby, solidarności i odpowiedzialności za dobro wspólne. Współczesna Europa zmaga się z pluralizmem kulturowym i kryzysem wartości, co niejednokrotnie prowadzi do relatywizmu i indywidualizmu. KNS wzywa, aby w obliczu tych wyzwań na nowo odkrywać dobro wspólne jako podstawowe kryterium ładu społecznego. Nie jest ono prostą sumą interesów, lecz przestrzenią, w której wszyscy mogą wzrastać.
PAP/MJ
