Skąd się wzięły związki organiczne na Marsie?

związki chemiczne na Marsie

Naukowcy wskazują, że odkryte przez łazik Curiosity związki organiczne na Marsie, nie mogły w całości pochodzić z procesów niebiologicznych.

.W ramach nowego badania naukowcy z NASA, odkryli, że rozważane przez nich niebiologiczne procesy nie mogą w pełni wyjaśnić ilości związków organicznych odkrytych w próbce zebranej na Marsie przez łazik Curiosity. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie Astrobiology.

W marcu 2025 roku naukowcy poinformowali o zidentyfikowaniu niewielkich ilości związków organicznych takich jak dekan, undekan i dodekan w próbce skały, która została przeanalizowana przez instrumenty na pokładzie łazika Curiosity. Jak podkreślili badacze, były to największe związki organiczne znalezione na Marsie, zaproponowali również hipotezę, że mogły być one fragmentami kwasów tłuszczowych zachowanych w starożytnym mułowcu w kraterze Gale. Na Ziemi kwasy tłuszczowe są wytwarzane głównie przez organizmy żywe, choć mogą również powstawać w procesach geologicznych.

Na podstawie samych danych pozyskanych przez Curiosity, astronomowie nie byli w stanie ustalić, czy znalezione cząsteczki mogłyby być wytworzone przez organizmy żywe, dlatego też przeprowadzili kolejne badanie, które mogłoby wskazać znane niebiologiczne procesy, w czasie których mogłyby powstać tego rodzaju cząsteczki organiczne, w odkrytych ilościach – takie jak dostarczenie ich przez meteoryty uderzające w powierzchnię Marsa.

W ramach nowego badania, naukowcy stwierdzili, że ponieważ rozważane przez nich w czasie analiz procesy niebiologiczne nie mogły w pełni wyjaśnić obfitości odkrytych związków organicznych, zasadne jest wysunięcie hipotezy, że potencjalnie mogły je wytworzyć organizmy żywe.

Aby dojść do tego wniosku, astronomowie połączyli laboratoryjne eksperymenty z użyciem promieniowania, modelowanie matematyczne oraz dane pozyskane z Curiosity, aby lepiej zrozumieć co mogło się dziać ze skałą, w której znaleziono związki organiczne, przez około 80 milionów lat, czyli czas, przez który znajdowała się ona na powierzchni Marsa. Pozwoliło to oszacować, ile materiału organicznego mogło być obecne przed jego zniszczeniem w wyniku długotrwałej ekspozycji na promieniowanie kosmiczne, naukowcy odkryli, że było go znacznie więcej, niż mogłyby wytworzyć typowe procesy niebiologiczne.

.Astronomowie podkreślają, że potrzebne są dalsze badania, aby lepiej zrozumieć, jak szybko cząsteczki organiczne ulegają rozkładowi w skałach i w warunkach podobnych do marsjańskich, zanim możliwe będzie potwierdzenie w pełni pochodzenia odkrytych cząsteczek organicznych.

Oprac. EG

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 11 lutego 2026
Fot. NASA/JPL/USGS