Demografia to największe zagrożenie dla wzrostu polskich firm

Polskie firmy stoją wobec dwóch długofalowych barier rozwoju: pogarszającej się demografii i rosnącej presji globalnej konkurencji. Wnioski raportu ING Banku Śląskiego i EKG wskazują, że to właśnie strukturalne zmiany ludnościowe mogą w najbliższych latach najmocniej ograniczać potencjał wzrostu.

Demografia jako główne ograniczenie

.Autorzy raportu wskazują jednoznacznie: pogarszająca się demografia należy do najważniejszych czynników osłabiających perspektywy rozwoju polskich przedsiębiorstw.

Choć bieżącą uwagę firm przyciągają szoki energetyczne i napięcia geopolityczne, to właśnie długoterminowe zmiany strukturalne — w tym malejąca podaż pracy — wywierają trwały wpływ na ich możliwości rozwoju.

Polskie firmy, jak podkreślają ekonomiści, potrafią reagować na wyzwania demograficzne w sposób kreatywny. Przeszły od postawy defensywnej do aktywnego poszukiwania rozwiązań, w tym pozyskiwania pracowników nawet z Ameryki Południowej.

Jednocześnie ta kreatywność służy często utrzymaniu dotychczasowego modelu wzrostu opartego na taniej pracy, zamiast jego zmiany.

Inwestycje, które nie nadchodzą

.Kluczowym sposobem zwiększania produktywności pozostają inwestycje w technologie. W tym obszarze raport przynosi jednak pesymistyczne wnioski.

Polskie firmy wykazują dużą ostrożność inwestycyjną, zachowują dystans wobec finansowania zewnętrznego, a procesy robotyzacji spowalniają. Adaptacja sztucznej inteligencji należy do najwolniejszych w Unii Europejskiej.

To podejście utrwala niski poziom innowacyjności i ogranicza możliwości ekspansji.

Presja zewnętrzna rośnie

.Drugim filarem presji jest konkurencja globalna, szczególnie ze strony Chin. Jak wskazano w raporcie, tempo, skala i jakość ekspansji azjatyckich firm zaskoczyły polskie przedsiębiorstwa.

W niektórych sektorach ich udział w rynku unijnym jest bardzo wysoki — w przypadku AGD przekracza 50 procent.

Nie wszystkie obszary gospodarki są jednak równie podatne na tę presję. Raport wskazuje, że w sektorach takich jak obronność czy cyberbezpieczeństwo azjatycka konkurencja nie odgrywa istotnej roli.

Bariery wzrostu i skalowania

.Ekonomiści zwracają uwagę, że rozwój firm utrudniają także polityki publiczne — zarówno unijne, jak i krajowe — które koncentrują się głównie na wspieraniu sektora MŚP.

Taki model wsparcia może nieintencjonalnie ograniczać bodźce do skalowania działalności i zmiany struktury gospodarki.

Ostrożność zamiast ekspansji

.Choć Polska osiągnęła poziom gospodarki rozwiniętej pod względem wskaźników makroekonomicznych, zachowania biznesu w zakresie finansowania pozostają ostrożne i przypominają gospodarki wschodzące.

W sytuacji, gdy model wzrostu powinien opierać się coraz bardziej na inwestycjach i innowacjach, taka postawa staje się barierą dalszego rozwoju.

Demografia przestaje być tłem dla gospodarki — staje się jej głównym ograniczeniem. W połączeniu z rosnącą konkurencją globalną wyznacza granice dalszego wzrostu polskich firm.

PAP/WM