Projekt budowlany ujawnił prehistoryczną osadę sprzed 7 tys. lat

Podczas przygotowań do budowy nowej czeskiej autostrady D55 zostały odsłonięte pozostałości dawnej prehistorycznej wioski, która pochodzi sprzed 7 tys. lat. Na znaleziska składa się w sumie 1879 obiektów osadniczych, dziesiątki grobów oraz ślady zabudowy związanej z jednymi z najstarszych społeczności rolniczych Europy.

Projekt budowlany ujawnił prehistoryczną osadę sprzed 7 tys. lat

Przygotowania do budowy czeskiej autostrady D55 doprowadziły do odkrycia rozległych pozostałości archeologicznych, dokumentujących tysiące lat obecności człowieka na tym obszarze. Na niespełna siedmiokilometrowym odcinku pomiędzy Kokorami a Přerovem badacze zarejestrowali 1879 obiektów osadniczych, dziesiątki grobów oraz ślady zabudowy związanej z jednymi z najstarszych społeczności rolniczych Europy.

Wykopaliska ratunkowe prowadziło Centrum Archeologiczne w Ołomuńcu pod kierunkiem archeologa Marka Kalábka. Badania terenowe rozpoczęły się we wrześniu 2025 r. i trwały do 29 lipca 2026 r. Oprócz obiektów związanych z dawnymi osadami archeolodzy przebadali 65 grobów kamiennych i z epoki brązu, a także pochówek ludzki znajdujący się na terenie jednej z osad.

Archeolodzy przebadali setki prehistorycznych obiektów

Jeszcze przed rozpoczęciem prac zakładano, że na trasie przyszłej drogi znajduje się 12 stanowisk archeologicznych. Badania potwierdziły obecność wszystkich przewidywanych miejsc, a dodatkowo w rejonie Dłuhonic natrafiono na stanowisko, które wcześniej nie było znane archeologom.

Największą liczbę znalezisk odnotowano w Kokorach-Podsedkach. Na tym stanowisku rozpoznano 974 obiekty, wśród których znalazły się pozostałości osady należącej do kultury ceramiki wstęgowej rytej. Jej wiek oszacowano na około 7000 lat.

Ślady domów neolitycznych rolników

Zachowane relikty pozwalają odtworzyć fragment obrazu życia neolitycznych rolników zamieszkujących Europę Środkową. Archeolodzy natrafili na pozostałości podłóg długich drewnianych budynków, jamy przeznaczone do magazynowania oraz piece. Największe z odkrytych domów osiągały długość nawet 36 metrów.

Istotną częścią wykopalisk były również cmentarzyska z epoki brązu. Na stanowiskach Rokytnice–Za Oborou oraz Rokytnice–Podlesí odkryto dwa miejsca pochówku pochodzące z jej wczesnej fazy. Badacze rozpoznali ponadto 18 pochówków datowanych na późniejszy okres epoki brązu.

Grobowiec skrywał cenne przedmioty

Kolejny grobowiec został przebadany w pobliżu Dłuhonic. W jego wnętrzu znajdowały się wyroby ceramiczne, naczynia, przedmiot wykonany z brązu oraz kamienne narzędzie. Łączne wyniki badań osad i cmentarzysk wskazują, że okolice Kokor i Přerova były wykorzystywane przez różne społeczności w kolejnych okresach prehistorii.

Znaleziska czeka teraz szczegółowa analiza

Prace terenowe na analizowanym fragmencie trasy D55 zostały już zakończone, ale opracowanie zgromadzonego materiału potrwa jeszcze wiele miesięcy. Zabytki zostaną oczyszczone, zakonserwowane i udokumentowane w Centrum Archeologicznym w Ołomuńcu, a następnie poddane szczegółowym badaniom. Po zakończeniu analiz materiał archeologiczny ma prawdopodobnie trafić do Muzeum Archeologicznego Kraju Ołomunieckiego.

Marcin Jarzębski