Astronomowie uchwycili jedną z najbliższych Ziemi galaktyk soczewkowatych

NGC 5102

Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a uchwycili galaktykę soczewkowatą oznaczoną jako NGC 5102, znajdującą się w gwiazdozbiorze Centaura.

.Jak tłumaczą badacze z NASA, na obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest galaktyka soczewkowata znana jako NGC 5102. Jest ona oddalona o około 12 milionów lat świetlnych od Układu Słonecznego i znajduje się w gwiazdozbiorze Centarua. Galaktyka została odkryta 21 kwietnia 1835 roku przez astronoma Johna Herschela. NGC 5102 ta należy do grupy galaktyk M83.

Fot. NASA/ESA Hubble Space Telescope

.Galaktyki soczewkowate są typem pośrednim w morfologicznej klasyfikacji galaktyk (systemu używanego przez astronomów do dzielenia galaktyk na grupy na podstawie ich wyglądu) pomiędzy galaktykami spiralnymi i eliptycznymi. Mają one cienki dysk składający się gwiazd i centralne wybrzuszenie, podobnie jak galaktyki spiralne, ale w przeciwieństwie do typowych obiektów tego typu zużyły już większość ośrodka międzygwiazdowego (ośrodek składający się z materii międzygwiazdowej głównie z gazu, plazmy i pyłu). Z pozostałego materiału nie powstaje wiele gwiazd, a tempo ich formowania jest bardzo niskie. Dlatego też populacja gwiazd w galaktykach takich jak NGC 5102, składa się głównie ze starzejących się obiektów, podobnie jak ma to miejsce w galaktykach eliptycznych.

Jak opisują naukowcy, NGC 5102 należy do grupy galaktyk M83, która jest zbiorem galaktyk położonym w gwiazdozbiorach Hydry, Centaura i Panny w odległości 14 milionów lat świetlnych od Ziemi. Jest również jedną z galaktyk soczewkowatych położonych najbliżej Ziemi i charakteryzuje się małą aktywnością gwiazdotwórczą.

Centaur (łac. Centaurus) jest gwiazdozbiorem nieba południowego, był on znany już w starożytności i jest dziewiąty co do powierzchni na niebie. W Polsce gwiazdozbiór jest praktycznie niewidoczny, tylko niektóre gwiazdy wschodzą zaledwie kilka stopni ponad horyzont. Liczba gwiazd dostrzegalnych w konstelacji gołym okiem wynosi około 150. Gwiazdozbiór symbolizuje centaura – mitycznego pół człowieka, pół konia. Jest to wielka konstelacja, a jej gwiazdy całkiem przekonywająco odwzorowują mityczne stworzenie, które owija przednie i tylne nogi wokół Krzyża Południa. Alfa i Beta Centauri są przednimi kopytami.

.Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.

Oprac. EG

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 13 marca 2026
Fot. NASA/ESA Hubble Space Telescope