Czym żywiły się drapieżne dinozaury w później jurze?

drapieżne dinozaury

Paleontolodzy wskazują, że drapieżne dinozaury w później jurze, żywiły się głównie młodymi przedstawicielami roślinożernych zauropodów.

.W ramach nowego badania, naukowcy z University College London, odkryli, że młode zauropody – roślinożerne gady o długich szyjach i ogonach, które, gdy dorastały stawały się największymi zwierzętami, jakie kiedykolwiek chodziły po lądzie – stanowiły kluczowe źródło pożywienia dla drapieżników w późnej jurze. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin.

Paleontolodzy w swoich analizach posłużyli się danymi pochodzącymi ze skamieniałości sprzed 150 milionów lat, znalezionych w formacji skalnej Morrison, znajdującej się w Stanach Zjednoczonych, aby stworzyć sieć pokarmową, co pomogło lepiej zrozumieć, co jadły poszczególne prehistoryczne zwierzęta, tam odkryte.

Formacja Morrison to warstwa skał osadowych z górnej jury (o wieku około 156–147 milionów lat), rozciągająca się na obszarze 1,5 miliona kilometrów kwadratowych w zachodniej części Stanów Zjednoczonych. Jest ona uznawana przez badaczy za najbogatsze źródło skamieniałości dinozaurów w Ameryce Północnej, zawiera ogromne złoża mułowca, piaskowca i wapienia pochodzących z prehistorycznych rzek i równin zalewowych.

W ramach nowego badani paleontolodzy odkryli, że bardzo młode zauropody, stosunkowo bezbronne i pozostawione same sobie przez swoich rodziców, były głównym źródłem pożywienia dla wielu mięsożerców.

„Dorosłe zauropody, takie jak diplodok i brachiozaur, były dłuższe niż płetwal błękitny. Kiedy chodziły, ziemia się trzęsła. Ich jaja miały jednak zaledwie 30 cm średnicy, a po wykluciu się z nich potomstwo potrzebowało wielu lat, aby dorosnąć. Już sam rozmiar sprawiał, że zauropodom trudno było opiekować się jajami bez ich zniszczenia, a dowody wskazują, że podobnie jak dzisiejsze młode żółwie, młode zauropody nie były pod opieką rodziców. Życie w tym ekosystemie było trudne, a drapieżne dinozaury, takie jak allozaury, prawdopodobnie żywiły się młodymi zauropodami” – mówi Cassius Morrison z University College London.

Naukowcy wykorzystali skamieniałości pochodzące z jednego kamieniołomu, Dry Mesa Dinosaur Quarry w stanie Kolorado, w którym przez czas około 10 tysięcy lat zgromadziło się niezwykle dużo skamieniałości dinozaurów, w tym co najmniej sześć gatunków zauropodów, między innymi diplodoka, brachiozaura i apatozaura.

Aby ustalić, czym żywiły się poszczególne zwierzęta, naukowcy wykorzystali istniejące już dane, takie jak rozmiar dinozaurów, zużycie ich zębów, zawartość niektórych izotopów pierwiastków w szczątkach, a w niektórych przypadkach skamieniałą zawartość ich żołądków, ujawniającą ich ostatni posiłek. Następnie sporządzili sieć pokarmową z tamtego okresu – czyli wszystkie możliwe powiązania między dinozaurami, innymi zwierzętami i roślinami, w szczególności przyglądając się połączeniom dotyczącym wymarłych gadów, korzystając z oprogramowania stosowanego zazwyczaj w przypadku współczesnych ekosystemów.

Paleontolodzy doszli do wniosku, że zauropody odgrywały kluczową rolę w tym ekosystemie, mając znacznie więcej powiązań z roślinami i innymi zwierzętami niż inna główna grupa roślinożernych dinozaurów, ornitopodów, roślinożernych gadów, takich jak opancerzony stegozaur, które zapewne były bardziej niebezpieczną zdobyczą.

„Zauropody miały ogromny wpływ na swój ekosystem. Nasze badania pozwalają nam po raz pierwszy zmierzyć i oszacować ich rolę. Rekonstrukcja sieci pokarmowych oznacza, że możemy łatwiej porównać ekosystemy dinozaurów w różnych okresach. Pomaga nam to zrozumieć presję ewolucyjną (evolutionary pressure) i powody, dla których dinozaury mogły ewoluować w taki sposób” – Cassius Morrison z University College London.

Naukowcy zauważyli, że 70 milionów lat później, w czasach, gdy żyły tyranozaury, mniejsza liczba zauropodów stanowiących łatwą zdobycz mogła przyczynić się do wywołania adaptacji ewolucyjnych (większa siła zgryzu, większe rozmiary, lepszy wzrok), które pozwoliły tyranozaurom polować na większe, bardziej niebezpieczne zwierzęta, takie jak triceratopsy, uzbrojony w trzy rogi.

.„Największym drapieżnikom późnej jury, takim jak allozaury lub torwozaury, pozyskiwanie pożywienia mogło przychodzić łatwiej niż tyranozaurom miliony lat później. Niektóre skamieniałości allozaurów wykazują ślady dość przerażających obrażeń – na przykład spowodowanych przez kolczasty ogon stegozaura – które się zagoiły, a niektóre nie. Jednak łatwiejsze zdobycze w postaci młodych zauropodów mogła pozwolić rannym allozaurom przetrwać” – podsumowuje William Hart z Hofstra University.

Oprac. EG

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 9 lutego 2026