Europejczycy o Stanach Zjednoczonych [Badania]

Niniejszy raport przedstawia analizę statystyczną danych sondażowych dotyczących opinii społeczeństw sześciu państw europejskich wobec Stanów Zjednoczonych w okresie od listopada 2016 roku do stycznia 2026 roku. Badanie obejmuje Wielką Brytanię, Danię, Francję, Niemcy, Włochy oraz Hiszpanię. Europejczycy o Stanach Zjednoczonych – dane prezentują odsetek respondentów wyrażających opinię pozytywną (favourable) i negatywną (unfavourable) wobec USA.

.Analiza uwzględnia trzy odrębne okresy polityczne: pierwszą kadencję Donalda Trumpa (2017–2021), kadencję Joe Bidena (2021–2025) oraz początek drugiej kadencji Trumpa (od stycznia 2025). Pozwala to na ocenę wpływu zmian przywództwa politycznego w USA na percepcję międzynarodową.

Poniższy wykres przedstawia dane sondażowe będące podstawą niniejszej analizy:

Rysunek 1. Opinia europejska wobec USA (2016–2026). Źródło: dane sondażowe.

Europejczycy o Stanach Zjednoczonych

Tabela 1 prezentuje syntetyczne zestawienie najważniejszych wskaźników dla każdego z badanych krajów według stanu na styczeń 2026 roku.

Tabela 1. Zestawienie wskaźników opinii wobec USA w wybranych krajach europejskich.

Efekt prezydentury Trumpa vs. Bidena

Dane wykazują wyraźny efekt cykliczny związany ze zmianami na stanowisku prezydenta USA. W okresie pierwszej kadencji Trumpa (2017–2021) we wszystkich badanych krajach odsetek opinii negatywnych wobec USA utrzymywał się na podwyższonym poziomie, oscylując w przedziale 30–50%. Objęcie urzędu przez Bidena w styczniu 2021 roku przyniosło natychmiastową poprawę wizerunku USA – odsetek opinii pozytywnych wzrósł średnio o 15–20 punktów procentowych w ciągu pierwszych miesięcy jego prezydentury.

Początek drugiej kadencji Trumpa (styczeń 2025) wywołał jednakże bezprecedensowy wzrost negatywnych ocen. W każdym z sześciu badanych państw odsetek opinii negatywnych osiągnął najwyższy poziom w całym analizowanym okresie, przekraczając 60% we wszystkich krajach.

Europejczycy o Stanach Zjednoczonych. Analiza porównawcza krajów

Najsilniejszy negatywny sentyment wobec USA odnotowano w Danii, gdzie odsetek opinii negatywnych osiągnął 84% – jest to najwyższa wartość spośród wszystkich badanych krajów i okresów. Tak wysoki wynik może być związany z napieciem dyplomatycznym wokół kwestii Grenlandii. Na drugim miejscu uplasowały się Niemcy z 72% opinii negatywnych, co koreluje z tradycyjnie silną wrażliwością niemieckiej opinii publicznej na politykę zagraniczną USA.

Hiszpania (66%), Wielka Brytania (64%), Włochy (63%) oraz Francja (62%) wykazują zbliżony poziom negatywnych ocen, co sugeruje występowanie wspólnego czynnika transeuropejskiego. Warto zauważyć, że nawet Wielka Brytania, tradycyjnie postrzegana jako najbliższy europejski sojusznik USA, odnotowała znaczący spadek opinii pozytywnych.

Rozpiętość wahań opinii negatywnej (różnica między minimum a maximum) jest największa w Danii (Δ ≈ 45 pp) i Niemczech (Δ ≈ 35 pp), co wskazuje na wysoką wrażliwość opinii publicznej tych krajów na zmiany polityczne w USA. Wielka Brytania, Francja i Włochy wykazują nieco mniejszą amplitudę (Δ ≈ 30 pp), chociaż nadal jest ona statystycznie istotna.

Obserwacje strukturalne

Na podstawie analizy wykresów można wskazać kilka kluczowych tendencji strukturalnych. Po pierwsze, istnieje wyraźna odwrotna korelacja między liniami opinii pozytywnej i negatywnej – wzrost jednej niemal zawsze towarzyszy spadkowi drugiej, co świadczy o niskim odsetku respondentów niezdecydowanych. Po drugie, reakcja europejskiej opinii publicznej na zmiany w Białym Domu następuje bardzo szybko, często w ciągu pierwszego kwartału po inauguracji. Po trzecie, obecny spadek opinii pozytywnej jest głębszy niż w okresie pierwszej kadencji Trumpa, co może świadczyć o kumulatywnym efekcie negatywnych doświadczeń lub o wpływie nowych czynników (np. kwestia Grenlandii w przypadku Danii).

Podsumowanie statystyczne

Tabela 2. Podsumowanie statystyczne opinii negatywnych wobec USA (styczeń 2026).

Europejczycy o Stanach Zjednoczonych. Wnioski

Przeprowadzona analiza prowadzi do następujących wniosków. Opinia europejska wobec USA jest silnie uzależniona od czynnika personalnego – osoby urzędującego prezydenta. Zmiany administracji wywołują natychmiastowe i znaczące przesunięcia w sondażach, co wskazuje na emocjonalny, a nie strukturalny charakter tych zmian.

Druga kadencja Trumpa przyniosła bezprecedensowy spadek opinii pozytywnych i wzrost negatywnych we wszystkich badanych krajach. Szczególnie alarmujący jest wynik Duński (84% unfav.), który może mieć konsekwencje dla relacji transatlantyckich i spójności NATO.

Z perspektywy metodologicznej, warto podkreślić wysoką spójność trendów między badanymi krajami (korelacja międzykrajowa r > 0,85), co sugeruje występowanie wspólnego paneuropejskiego mechanizmu kształtowania opinii o USA. Jednocześnie różnice w amplitudzie wahań wskazują na zróżnicowanie wrażliwości poszczególnych społeczeństw na impulsy polityczne płynące z Waszyngtonu.

Analiza opiera się na danych sondażowych prezentowanych na wykresach liniowych dla sześciu krajów europejskich w okresie listopad 2016 – styczeń 2026. Wartości procentowe odczytane z wykresów mogą zawierać błąd odczytu rzędu ±2 pp. Wskaźniki statystyczne obliczono na podstawie punktów końcowych (styczeń 2026) oraz szacunkowych wartości historycznych. 

Oprac. AJ