Polska w systemie Eurodac

Ustawę o udziale Polski w systemie Eurodac, w którym znajdują się dane o osobach ubiegających się o azyl i zatrzymanych przy nielegalnym przekraczaniu granic Unii Europejskiej, poparli w głosowaniach senatorowie. Nie było poprawek do ustawy.

System służy do zbierania i porównywania danych biometrycznych

.Przyjęta przez Sejm 15 maja ustawa określa sposób realizacji udziału Polski w systemie Eurodac. Regulacja ma wejść w życie już 12 czerwca 2026 r. – wtedy wszystkie państwa członkowskie UE będą musiały wdrożyć system.

System służy do zbierania i porównywania danych biometrycznych – odcisków palców – uzyskanych podczas udzielania prawa do azylu oraz ochrony międzynarodowej cudzoziemcom poszukującym takiej ochrony na terytorium UE. Dzięki niemu każde państwo członkowskie może sprawdzić, czy uznany za przebywającego nielegalnie na terytorium danego kraju obywatel państwa trzeciego lub bezpaństwowiec wystąpił o udzielenie ochrony międzynarodowej w innym państwie członkowskim.

Zebrane dane trafią do bazy Eurodac przez Krajowy Punkt Dostępu

.Obecnie rozproszone regulacje dotyczące udziału w Eurodac organów władzy publicznej, m.in. policji, straży granicznej, urzędu ds. cudzoziemców, ministra spraw wewnętrznych czy urzędu Ochrony Danych Osobowych, mają zostać kompleksowo określone w ustawie. Przepisy mają pozwolić na pobieranie danych biometrycznych od każdego obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca, który ukończył sześć lat i został zarejestrowany jako korzystający z ochrony tymczasowej. Do tej pory Eurodac umożliwiał pobieranie danych biometrycznych osób powyżej 14. roku życia.

W regulacji zapisano też prawo do użycia środków przymusu bezpośredniego, jeżeli będzie to konieczne przy pobieraniu danych biometrycznych przez funkcjonariuszy.

Zebrane dane trafią do bazy Eurodac przez Krajowy Punkt Dostępu. Tam będzie można je zapisać, porównać i zaktualizować. Komendant Główny Policji jako Centralny Organ Techniczny Eurodac ma odpowiadać za funkcjonowanie krajowego punktu, który będzie działał w strukturze Centralnego Laboratorium Kryminalistycznego Policji.

Zmiany ujednolicają podmioty korzystające z bazy i nadają uprawnienia nowym, opisane są też procedury techniczne, technologiczne i teleinformatyczne korzystania z bazy. Dzięki danym w niej zawartym służby mają dokładnie widzieć kto i na jakich zasadach chce przekroczyć granicę i dlaczego to robi.

Dane będą chronione, a nadzór nad nimi będzie miał Urząd Ochrony Danych Osobowych zarówno krajowy, jak i inspektor europejski.

Za uchwałą Senatu w sprawie ustawy głosowały 83 osoby, nikt nie był przeciw i nikt nie wstrzymał się od głosu.

PAP/MB