Astronomowie pierwszy raz wykryli suchy lód w mgławicy planetarnej

Naukowcom za pomocą Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba pierwszy raz udało się wykryć suchy lód w mgławicy planetarnej. Odkrycie to pomoże lepiej zrozumieć te niezwykłe kosmiczne obiekty.

.W ramach nowego badania, naukowcom pod kierownictwem Charmi Bhatt z University of Western Ontario, dzięki Kosmicznemu Teleskopowi Jamesa Webba, udało się wykryć suchy lód (zespolony dwutlenek węgla) w mgławicy planetarnej oznaczonej jako NGC 6302. Był to pierwszy raz, gdy ten związek chemiczny został odkryty w tego typu obiekcie. Badanie zostało opublikowane w serwisie arXiv.

Jak opisują astronomowie, mgławice planetarne to rozszerzające się powłoki gazu i pyłu wyrzucone przez gwiazdę podczas procesu jej ewolucji z gwiazdy ciągu głównego w czerwonego olbrzyma lub białego karła. Są stosunkowo rzadkie, ale pozwalają one naukowcom lepiej poznać skład ośrodka międzygwiazdowego.

NGC 6302, znana również jako Mgławica Robak, jest dwubiegunową (mgławica charakteryzująca się parą symetrycznych płatów) mgławicą planetarną położoną około 3400 lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Skorpiona. I jak twierdzą naukowcy, mgławica ma promień co najmniej 1,5 roku świetlnego i wykazuje jasne, zorientowane wschód–zachód dwubiegunowe płaty rozdzielone masywnym, torusem składającym się z pyłu.

W czasie poprzednich obserwacji badacze wykryli obecność kationu metylowego (CH₃+) w NGC 6302, który jest kluczowym czynnikiem wpływającym na chemię organiczną. Również niektóre badania wykazały występowanie wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (PAH) w NGC 6302.

Jak wskazują astronomowie odkrycia te sugerowały, że środowisko NGC 6302 sprzyja występowaniu wielu procesów chemicznych, przez co obiekt ten mógł pomóc lepiej zrozumieć mgławice planetarne. Dlatego też w ramach nowego badania, naukowcy postanowili dokładniej przyjrzeć się NGC 6302. W tym celu wykorzystali Mid-Infrared Instrument (MIRI), umieszczony na pokładzie Teleskopu Webba.

Obserwacje ujawniły wyraźne cechy absorpcyjne odpowiadające gazowej formie dwutlenku węgla. A dalsze badania ujawniły dwa sygnały wskazujące na obecność suchego lodu w pyłowym torusie NGC 6302.

.Astronomowie podkreślają, że wykrycie lodu dwutlenku węgla w NGC 6302 stanowi pierwszą identyfikację lodu bardziej lotnego niż wodny w jakiejkolwiek mgławicy planetarnej. Zauważają również, że chociaż lód molekularny występuje w dużych ilościach w zimnych, osłoniętych środowiskach, takich jak gęste obłoki molekularne, otoczki młodych obiektów gwiazdowych oraz dyski protoplanetarne, to środowisko mgławic planetarnych jest zazwyczaj wrogie dla kruchych cząsteczek i lodu z powodu intensywnego promieniowania ultrafioletowego. To sprawia, że ich wykrycie suchego lodu w NGC 6302 przez naukowców jest wyjątkowe.

Emil Gołoś