Europa musi uznać swoje wspólne dziedzictwo judeochrześcijańskie [abp Paul Richard GALLAGHER]
Aby sprostać wyzwaniom współczesności, Europa musi uznać wspólne dziedzictwo judeochrześcijańskie, które dostarcza zasad przewodnich – podkreślił szef watykańskiej dyplomacji abp Paul Richard Gallagher. Dodał, że przyszłość Europy zależy od jakości jej debaty publicznej.
Europa musi uznać swoje wspólne dziedzictwo judeochrześcijańskie
Zaznaczył, że nie można jej sprowadzać do zbioru procedur, rynków czy zbieżnych interesów. W Krakowie rozpoczęła się XXVI Międzynarodowa Konferencja z cyklu „Rola chrześcijan w procesie integracji europejskiej” organizowana przez Grupę Europejskiej Partii Ludowej w Parlamencie Europejskim oraz Fundację im. bp. Tadeusza Pieronka.
– Nasz kontynent zawsze charakteryzował się niezwykłą różnorodnością, a jego siła zawsze polegała na zdolności pogodzenia głębokich różnic w ramach wspólnej perspektywy – powiedział abp Paul Richard Gallagher, sekretarz ds. relacji z państwami w Sekretariacie Stanu Stolicy Apostolskiej.
Podkreślił, że „jedność nigdy nie oznaczała ujednolicenia, ale raczej harmonijną integrację różnorodności”. – Europy nie można sprowadzać do zbioru procedur, rynków czy zbieżnych interesów. Europa pozostanie prawdziwie żywą, jeśli będzie stale pielęgnować wspólną wizję swojej przyszłości – zaznaczył abp Gallagher. Podobny apel o odnalezienie przez Europę jej duchowych fundamentów znalazł się w opublikowanym przez przewodniczących czterech europejskich episkopatów dokumencie „Chrześcijanie dla Europy – Siła nadziei”.
Europa potrzebuje wspólnej strategicznej wizji
Dodał, że Unia Europejska osiągnęła niezwykłe sukcesy w sferze gospodarczej i instytucjonalnej. – Jednak wciąż boryka się z trudnościami przełożenia swojej współzależności na pełną zdolność do wspólnego podejmowania decyzji i skoordynowanego działania w kluczowych kwestiach strategicznych naszych czasów, takich jak bezpieczeństwo i obronność, innowacje technologiczne, energetyka, ochrona granic zewnętrznych, globalna konkurencyjność oraz kryzysy demograficzne – wymienił.
Zaznaczył, że „żadne państwo europejskie nie jest dziś w stanie samodzielnie sprostać wyzwaniom naszych czasów a tym bardziej bez wspólnej perspektywy wyznawanych ideałów”. – Tożsamość europejską można zrozumieć i promować jedynie w odniesieniu do jej judeochrześcijańskich korzeni – podkreślił za papieżem Leonem XIV.
Według niego jest to „zaproszenie do uznania wspólnego dziedzictwa, które nadal dostarcza zasad przewodnich pozwalających sprostać wyzwaniom współczesności”.
– Wśród tych zasad znajduje się centralna rola osoby ludzkiej, godność każdej jednostki, solidarność, zasada pomocniczości oraz dążenie do dobra wspólnego – wymieniał abp Paula Gallaghera.
Judeochrześcijańskie wartości wobec nowych technologii
Ocenił, że „wartości te mogą służyć jako wskazówki przy rozpatrywaniu zupełnie nowych zagadnień takich jak rozwój sztucznej inteligencji i transformacja cyfrowa, przypominając nam, że technologia musi pozostać w służbie ludzkości a nigdy na odwrót”. Problem relacji między sztuczną inteligencją a człowiekiem coraz częściej staje się jednym z głównych tematów debaty o przyszłości technologii i jej wpływie na społeczeństwo.
Według abp. Paula Gallaghera, „przyszłość Europy będzie zależała również od jakości jej debaty publicznej”. – Prawdziwe społeczeństwo obywatelskie to takie, w którym różnice rozpatrywane są z uprzejmością i szacunkiem, a jej członkowie dążą do tego, aby spierać się, uważnie słuchając drugiej strony, a nawet nawiązywać dialog z tymi, których możemy uważać za przeciwników – wskazał.
Debata publiczna fundamentem przyszłości Europy
Przyznał, że „Europa jest domem dla wielu historii, tradycji i tożsamości”. Zaznaczył, że „prawdziwym wyzwaniem nie jest wyeliminowanie tej różnorodności, lecz nadanie jej wspólnego kierunku”.
– Jeśli Europie uda się pogodzić wolność z solidarnością, tożsamość z otwartością oraz pluralizm ze wspólną odpowiedzialnością, będzie ona nadal oferować światu nie tylko instytucję czy model gospodarczy, ale przede wszystkim wizję współistnienia opartą na godności osoby ludzkiej dialogu i dążeniu do dobra wspólnego – wskazał.
Chrześcijanie o przyszłości integracji europejskiej
Program konferencji obejmuje cztery sesje panelowe poświęcone: relacji religii i polityki, ekumenizmowi jako metodzie dialogu, wpływowi sztucznej inteligencji na życie społeczne, przyszłości jedności europejskiej. Podczas dyskusji głos zabiorą przedstawiciele Stolicy Apostolskiej, Kościołów chrześcijańskich, instytucji europejskich, świata nauki, organizacji społecznych i mediów z Polski oraz zagranicy. Debata ta wpisuje się również w szerszą dyskusję o tym, jak Europa powinna reagować na rewolucję sztucznej inteligencji i zachować w niej własną podmiotowość.
W dniu 25 września 2026 r. wieczorem podczas uroczystej gali w Galerii Sztuki Polskiej XIX w. w Sukiennicach odbędzie się uroczyste wręczenie Nagrody „In Veritate” ustanowionej przez Fundację im. bp. Tadeusza Pieronka. Wyróżnienie przyznawane jest osobom szczególnie zasłużonym w łączeniu wartości chrześcijańskich i europejskich. Laureatami tegorocznej edycji zostali prof. Irena Lipowicz, była ambasador RP w Austrii (2000-2004) i rzecznik praw obywatelskich (2010-2015) oraz prof. Myrosław Marynowycz – działacz praw człowieka, były sowiecki więzień polityczny, współzałożyciel Ukraińskiej Grupy Helsińskiej, kierujący Instytutem Religii i Społeczeństwa na Ukraińskim Katolickim Uniwersytecie we Lwowie.
PAP/MJ
