Grzyby mogą przetrwać podróż na Marsa? Naukowcy odkryli ich zaskakującą odporność na ekstremalne warunki

grzyby mogą przetrwać podróż na Marsa

Naukowcy odkryli, że zarodniki grzyba Aspergillus calidoustus są niezwykle odporne. Nowe badanie pokazuje, że grzyby te mogą przetrwać podróż na Marsa oraz ekstremalne warunki panujące na Czerwonej Planecie.

Grzyby mogą przetrwać podróż na Marsa?

Naukowcy od dawna wiedzą, że grzyby są niezwykle odporne. W ramach nowego badania naukowcy pod kierownictwem Kasthuri Venkateswaran z Jet Propulsion Laboratory NASA odkryli, że niektóre szczepy mogłyby przetrwać każdy etap długiej i trudnej podróży na Marsa. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie „Applied and Environmental Microbiology”.

Aspergillus calidoustus w pomieszczeniach do testowania statków kosmicznych

Badacze zebrali mikroskopijne grzyby ze sterylnych pomieszczeń NASA używanych do montażu, testowania i startu statków kosmicznych, które przetrwały proces odkażania. Gdy poddano je symulacjom warunków ciśnienia, temperatury i promieniowania występujących w przestrzeni kosmicznej i na Marsie, okazało się, że zarodniki rozmnażania bezpłciowego, zwane konidiami grzyba Aspergillus calidoustus, przetrwały.

„Nie oznacza to, że zadomowią się na Marsie, ale pomaga nam lepiej zrozumieć, czy mikroorganizmy mogą tam przetrwać” – mówi Kasthuri Venkateswaran z Jet Propulsion Laboratory NASA.

Jak grzyby radzą sobie w warunkach kosmicznych

Naukowcy od dawna próbują zrozumieć, jak grzyby mogą radzić sobie w warunkach kosmicznych. To badanie jest pierwszym, które sugeruje, że mikroorganizmy eukariotyczne – posiadające jądro komórkowe, jak grzyby – mogą przetrwać każdy etap misji na Marsa: od przygotowań, przez podróż kosmiczną, aż po eksplorację z pomocą robotów. Badacze starali się również przeanalizować, jak mikroby mogłyby przetrwać i zaadaptować się do surowych warunków kosmicznych oraz jak można byłoby je wykrywać i monitorować.

Nowe eksperymenty rozpoczęły się od wyhodowania konidiów 27 szczepów grzybów wyizolowanych z obiektów montażowych używanych w programie Mars 2020, w ramach którego łazik Perseverance wylądował na Czerwonej Planecie. Naukowcy dodali także dwa organizmy – bakteryjny i grzybowy – znane z odporności na wysokie poziomy promieniowania.

Następnie poddali te konidia grzybów ekstremalnym warunkom podróży kosmicznej i tym panującym na Marsie, w tym niskiej temperaturze, promieniowaniu ultrafioletowemu i jonizującemu, niskiemu ciśnieniu atmosferycznemu oraz ekspozycji na marsjański regolit (luźny, pylasty materiał skalny na jego powierzchni).

Konidia Aspergillus calidoustus, wyizolowane z czystych pomieszczeń NASA, przetrwały te surowe testy, a dopiero połączenie ekstremalnie niskiej temperatury i wysokiego promieniowania zdołało zabić grzyby.

Badanie wskazuje, że Aspergillus calidoustus jest potencjalnym mikroorganizmem, który mógłby przetrwać początkowo sterylne warunki pomieszczeń związanych z budową i testami statków kosmicznych, przypadkowo dostać się na nie, a następnie np. na łazikach eksplorować powierzchnię Marsa.

Znaczenie odkrycia dla przyszłych misji kosmicznych

Badania te pomagają opracować strategie mające na celu ochronę nie tylko Marsa, ale również innych ciał niebieskich przed przypadkowym skażeniem mikrobiologicznym, co mogłoby wpłynąć na przyszłe misje oraz badania.

Emil Gołoś

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 21 kwietnia 2026
Fot. NASA/JPL/USGS