Na Księżycu odkryto ogromny krater. Powstał zaledwie dwa lata temu

Nowy krater na Księżycu o średnicy około 222 metrów i głębokości do 43 metrów powstał w wyniku potężnego uderzenia fragmentu asteroidy lub komety. Formacja przez długi czas pozostawała niezauważona w ogromnym zbiorze danych zebranych przez sondę Lunar Reconnaissance Orbiter.

Nowy krater na Księżycu długo pozostawał niezauważony

Astronomowie z zespołu Lunar Reconnaissance Orbiter odkryli nowy duży krater na Księżycu, który powstał w wyniku potężnego uderzenia dwa lata temu i początkowo pozostawał niezauważony. Wyniki badań na jego temat opublikowano w czasopiśmie „Science Advances”.

Krater o stromych zboczach ma około 222 metrów średnicy i do 43 metrów głębokości. Jest to największy znany w Układzie Słonecznym krater uderzeniowy powstały w ostatnim czasie. Naukowcy szacują, że tak duże wydarzenie ma miejsce zaledwie raz na 132 lata, co czyni je niezwykle cennym źródłem informacji w czasie, gdy NASA planuje budowę bazy dla astronautów na Księżycu.

.Sonda Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO) należąca do NASA dostrzegła krater na widocznej stronie Księżyca w maju 2024 roku, wkrótce po jego powstaniu w wyniku uderzenia fragmentu asteroidy lub komety. Zderzenie nie zostało wykryte w czasie rzeczywistym przez teleskopy znajdujące się na Ziemi ani w przestrzeni kosmicznej.

Zdjęcia wykonane przez szerokokątną kamerę LRO nie zostały zauważone w ogromnej ilości danych aż do sierpnia 2025 roku. Jesienią tego samego roku sonda wykonała bardziej szczegółowe zdjęcia, a odkrycie potwierdzono na początku 2026 roku.

.Krater nazwano na cześć zmarłego Thomasa McGetchina, byłego dyrektora Lunar and Planetary Institute w Houston. Jest trzy razy większy od poprzedniego rekordzisty odkrytego przez Lunar Reconnaissance Orbiter dekadę temu. Powierzchnia Księżyca nosi ślady licznych uderzeń, a wśród powstałych w ten sposób kraterów znajdują się jedne z największych w Układzie Słonecznym. Jeden z nich ma ponad 2400 kilometrów średnicy.

Uderzenie zmieniło powierzchnię Srebrnego Globu

Najnowsze uderzenie przekształciło powierzchnię Księżyca na obszarze o długości ponad 100 kilometrów. Według badaczy pył i skalista gleba zostały wyrzucone pod większym kątem, niż się spodziewano.

W drugim badaniu naukowcy pod kierownictwem Tylera Powella z Johns Hopkins University zidentyfikowali wokół nowego krateru obszar o niższej temperaturze, rozciągający się na około 7 kilometrów, co jest zgodne z rozluźnieniem wierzchniej warstwy księżycowego gruntu.

.Jak podkreślają astronomowie, liczne kratery odkryte przez sondę Lunar Reconnaissance Orbiter od rozpoczęcia jej misji w 2009 roku pokazują, że wyrzucony podczas uderzeń materiał zmienia wierzchnią, dwucentymetrową warstwę księżycowej gleby raz na 80 tysięcy lat, czyli częściej, niż wcześniej sądzono. Oznacza to, że wbrew przekonaniu, że ślady stóp pozostawione przez astronautów misji Apollo na powierzchni Srebrnego Globu przetrwają wiecznie, w tym czasie z pewnością znikną.

Naukowcy zbadają zagrożenie dla przyszłej bazy

Naukowcy chcą teraz określić ryzyko, jakie dla planowanej przez NASA bazy księżycowej może stwarzać materiał wyrzucany podczas powstawania kraterów. Uzyskane informacje pomogą inżynierom odpowiednio zabezpieczyć konstrukcje przed uszkodzeniami.

Emil Gołoś