Największy skorpion w historii Ziemi. Żył 415 mln lat temu i był wielkości psa domowego

Największy skorpion w historii

Najnowsze badania paleontologiczne w Wielkiej Brytanii wykazały, że największy skorpion w historii Ziemi mierzył 1 metr długości i był wielkości psa domowego – skorpionem tym był dewoński Praearcturus gigas. Zwierzę to było równocześnie jednym z pierwszych dużych drapieżników lądowych na naszej planecie.

Praearcturus gigas – największy skorpion w historii Ziemi

Tereny współczesnej Anglii i Walii w okresie dewonu, zwanego popularnie epoką ryb, były domem dla największego znanego skorpiona w dziejach Ziemi, którym był Praearcturus gigas. Tak przynajmniej wynika z najnowszej analizy znanych od dawna skamielin tego zwierzęcia, z których to najstarsze egzemplarze zostały odkryte jeszcze w XIX wieku.

Wówczas jednak Praearcturus gigas został błędnie sklasyfikowany jako równonóg. Niedawne nowe badania dostarczyły bardzo przekonujących dowodów, że zwierzę to było jednak skorpionem i to nie byle jakim, bo największym w historii. Klasyfikacja ta nie jest jednak pewna na 100 proc. – do tego z pewnością przydałoby się odkrycie skamielin Praearcturusa gigasa, które zachowałyby się do naszych czasów w całości lub prawie w całości.

Fot. Franz Anthony/Muzeum Historii Naturalnej.

Już wcześniej Praearcturusa gigasa poszczególni paleontolodzy definiowali jako skorpiona, ale klasyfikacja ta była niepewna i budziła kontrowersje, ponieważ zachowane szczątki były fragmentaryczne i nie pozwalały jednoznacznie stwierdzić, czy gatunek ten przynależał skorpionów. Dopiero współczesne badania, porównujące różne znaleziska i uwzględniające lepiej poznane gatunki pokrewne, potwierdziły jego tożsamość oraz imponujące rozmiary.

Czym żywił się ogromny dewoński skorpion?

Wyniki nowych przełomowych badań paleontologicznych, które doprowadziły do pewnej na ponad 90 proc. klasyfikacji, zgodnie z którą lochkowiański stawonóg był skorpionem, zostały opublikowane na łamach czasopisma naukowego „Palaeontology”. Nowe badania obejmujące analizę poszczególnych skamielin zwierzęcia potwierdziły jego status jako jednego z największych prehistorycznych skorpionów.

Na podstawie mierzących 16 centymetrów skamieniałych szczypców tego zwierzęcia paleontolodzy oszacowali, że skorpion ten mierzył nawet ponad metr długości. Dla porównania największy znany obecnie skorpion, którym jest indyjski Gigantometrus swammerdami, osiąga długość 30 centymetrów. Ponad trzykrotnie większy od współczesnych największych skorpionów Praearcturus gigas zamieszkiwał równiny zalewowe wchodzące w skład terenów, które 415 mln lat później składają się na obecną Wielką Brytanię.

W okresie wczesnego dewonu życie na lądzie dopiero się rozwijało. Niewiele innych zwierząt lądowych osiągało w epoce ryb tak ogromne rozmiary. W rezultacie ten gigantyczny skorpion miał szeroki wybór ofiar. Przede wszystkim polował na małe stawonogi na lądzie, jednak Praearcturus prawdopodobnie był także groźnym drapieżnikiem wodnym, którego ofiarami były również ryby i inne duże zwierzęta wodne.

Marcin Jarzębski

Materiał chroniony prawem autorskim. Dalsze rozpowszechnianie wyłącznie za zgodą wydawcy. 10 czerwca 2026
Fot. Franz Anthony/Muzeum Historii Naturalnej.