Rewolucja w Serbii. Prezydent zapowiada dymisję

Prezydent Serbii Aleksandar Vuczić zapowiedział 27 czerwca 2026 r. przed tysiącami zgromadzonych w Belgradzie zwolenników władz, że wkrótce poda się do dymisji. Zaznaczył, że „prezydentem będzie jeszcze tylko przez kilka tygodni”.

Rewolucja w Serbii

To moje ostatnie dni i tygodnie w roli prezydenta. Powiedziałem kierownictwu Serbskiej Partii Postępowej (SNS, partii rządzącej – przyp. red.), że w nadchodzących wyborach będę jej pomagać w zdobywaniu zaufania społeczeństwa – ogłosił Aleksandar Vuczić.

Wcześniej w czerwcu 2026 r. powiedział, że rozważa możliwość ubiegania się w wyborach o stanowisko premiera. Aleksandar Vuczić nie podał w sobotę daty najbliższych wyborów, których rozpisania domagają się protestujący od ponad roku studenci i popierający ich obywatele. Według wcześniejszych zapowiedzi powinny się one odbyć na jesieni.

Żądanie przedterminowych wyborów jest podnoszone przez protestujących w Serbii studentów od maja 2025 roku, dołączając do innych postulatów po tragedii w Nowym Sadzie z 1 listopada 2024 roku. W wyniku zawalenia się części dachu dworca kolejowego zginęło tam 16 osób. Uczestnicy antyrządowych demonstracji, organizowanych od końca 2024 roku, oskarżają władze o korupcję i zaniedbania, które miały doprowadzić do wypadku.

„Serbia – jedna rodzina”

Pod koniec grudnia 2025 r. studenci ogłosili, że zebrali niemal 400 tys. podpisów pod apelem o rozpisanie przedterminowych wyborów. Regularny termin wyborów do parlamentu przypada na listopad 2027 r. W dniu 28 czerwca 2026 r. Aleksandar Vuczić skomentował również politykę serbskich władz i program SNS. Obiecał m.in. utrzymanie „tradycyjnych sojuszy” z Rosją i Chinami.

Wiec, organizowany pod hasłem „Serbia – jedna rodzina”, odbył się na dzień przed serbskim świętem państwowym i religijnym, Vidovdanem (Dniem Św. Wita). – Jutro jest Vidovdan. Spójrzcie na siłę armii, na to, czym ona dysponuje, i zrozumcie, dlaczego nikt nie będzie w stanie zaatakować Serbii – powiedział Aleksandar Vuczić. Wcześniej przez centrum Belgradu przeniesiono serbską flagę, która – według organizatorów – ma ponad 500 metrów długości. Razem z obywatelami nieśli ją ministrowie oraz działacze partyjni SNS.

„Blokada Serbii”

W centrum serbskiej stolicy umieszczono też instalację z napisem „Blokada Serbii”, odnoszącą się do studenckiego ruchu protestu. W pomieszczeniu transmitowane są filmy, które – w interpretacji władz – są przykładami przemocy ze strony demonstrantów, czyli „blokaderów”, jak ich pogardliwie nazywają. W kilku miejscach w okolicy parlamentu znajdują się również improwizowane „urny wyborcze”, do których zgromadzeni mogą wrzucać karty, na których „głosują” na kwestie priorytetowe dla rozwoju kraju.

Wśród tematów znajdują się m.in. „większa troska o ludzi”, „zachowanie pokoju i stabilności”, „walka o zachowanie Kosowa”, „europejska droga Serbii”, inwestycje w służbę zdrowia, edukację, rolnictwo, kulturę i emerytury oraz wzrost płac. Z nagraniń zamieszczanych w sieci wynika, że do Belgradu przyjechały dziesiątki autobusów, którymi zwolenników rządu w zorganizowany sposób przywożono na wydarzenie.

PAP/Jakub Bawołek/MJ