Unikatowa złota moneta z Syrakuz. Pochodzi z czasów najazdu Kartaginy na Sycylię

W trakcie prewencyjnych wykopalisk prowadzonych na terenie nekropolii Maddalusa nieopodal Agrigento na Sycylii przez archeologów została odkryta unikatowa starożytna złota moneta z Syrakuz – jednego z najważniejszych antycznych greckich państw-miast położonych na obszarze Magna Graecia.
Unikatowa starożytna moneta z Syrakuz
Niezwykłe najnowsze znalezisko archeologiczne z nekropolii Maddalusa ujawniono podczas zabezpieczania przez archeologów przykrytego dachówkami grobowca typu cappuccina. Realizowane przez badaczy z organizacji Nadzoru nad Zabytkami Prowincji Agrigento i Caltanissetta prewencyjne wykopaliska doprowadziły do zidentyfikowania unikatowej starożytnej monety z sycylijskiego greckie miasta-państwa Syrakuz.
Na awersie, czyli przedniej, głównej stronie monety została przedstawiona zwrócona na lewo głowa Heraklesa. Grecki heros słynący z nadludzkiej siły oraz wykonania słynnych 12 prac Heraklesa został przedstawiony w typowy sposób: na wizerunku tym przedstawiono go jako noszącego charakterystyczną skórę lwa nemejskiego, czyli bestii, jaką Herakles pokonał podczas wykonywania swojej pierwszej pracy.
Na rewersie monety, czyli jej odwrotnej, tylnej stronie, znajduje się kwadratowy, czteroczęściowy incusum z małą kobiecą głową wewnątrz oraz napisem „Syra”, co stanowi jeden z kluczowych dowodów, że odkryty numizmatyczny zabytek wybito w Syrakuzach.

Brutalna agresja Kartaginy na Sycylię
Eksperci wskazują, że moneta ta jest wyjątkowo niezwykłym znaleziskiem, ponieważ należy ona do wyjątkowo rzadkiej serii złotych emisji Syrakuz, które były wybijane w okresie, gdy greckiego miasta-państwa położone na obszarze Magna Graecia, czyli Wielkiej Grecji, stały się celem agresji Kartaginy pod sam koniec V wieku p.n.e. Zidentyfikowana na terenie nekropolii Maddalusa moneta została wybita dokładnie podczas kartagińskiej inwazji na Sycylię.
Monety z tej serii były wybijane wówczas w większym natężeniu niż zwykle, ponieważ Syrakuzy potrzebowały dużo większych środków monetarnych niż zwykle, aby sfinansować działania wojenne przeciwko kartagińskim najeźdźcom. Sojusznikiem Syrakuz w walce z Kartaginą było inne greckie polis położone na obszarze Sycylii – Akragas.
W 406 r. p.n.e., po wielomiesięcznym oblężeniu, Kartagińczycy zdobyli i zniszczyli Akragas, kończąc okres największej potęgi tego greckiego polis. Upadek miasta stał się jednym z najważniejszych etapów kartagińskiej ofensywy na grecką Sycylię, która ostatecznie nie doprowadziła jednak do zdobycia Syrakuz – w 405 r. p.n.e. Dionizjusz I tyran Syrakuz (panujący w latach 405–367 p.n.e.) zawarł z Kartaginą pokój, zachowując niezależność polis.
„To odkrycie potwierdza duże znaczenie badań archeologicznych w regionie oraz wartość działań na rzecz ochrony zabytków. Pokazuje ono również, że dziedzictwo archeologiczne wciąż dostarcza nowych informacji na temat złożonej historii Akragas, jednego z najbogatszych i najbardziej znanych greckich miast Sycylii oraz starożytnego świata śródziemnomorskiego” – powiedział w rozmowie z mediami Radny ds. Dziedzictwa Kulturowego i Tożsamości Sycylijskiej Francesco Paolo Scarpinato.
Marcin Jarzębski





