Woda na Marsie mogła utrzymywać się znacznie dłużej, niż sądzono
Nowa analiza danych zebranych przez łazik Zhurong dostarczyła kolejnych wskazówek dotyczących tego, jak długo woda na Marsie mogła utrzymywać się na powierzchni Czerwonej Planety. Naukowcy odkryli ślady kryształów selenitu, które mogły powstać w stojącej, stężonej solance około 757 milionów lat temu.
Woda na Marsie mogła utrzymywać się dłużej, niż sądzono
Od dawna astronomowie zakładali, że powierzchnia Marsa całkowicie zamarzła około 3 miliardów lat temu i od tego czasu trwa w takim stanie. Jednak gdyby rzeczywiście tak było, cała ciekła woda już dawno zostałaby uwięziona pod powierzchnią lub utracona w przestrzeni kosmicznej.
W ramach nowego badania naukowcy pod kierownictwem Jiachenga Liu z University of Hong Kong przeanalizowali dane dotyczące minerałów zebrane przez Zhuronga, pierwszego chińskiego łazika marsjańskiego, i odkryli ślady kryształów minerałów, które mogły powstać wyłącznie w stojącej wodzie, na obszarze marsjańskiej powierzchni znacznie młodszym, niż dotąd zakładano. Jeśli ich interpretacja jest poprawna, może to zmieniać dotychczasowe założenia dotyczące przeszłości powierzchni Czerwonej Planety. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie „Nature Astronomy”.
Zhurong zbadał niezwykłe skały
W maju 2021 roku Zhurong wylądował na Utopia Planitia, rozległej równinie na północnej półkuli Marsa. Przez 93 dni zbierał dane dotyczące powierzchni planety, zanim burza pyłowa przerwała jego misję w 2022 roku.
W tym czasie kamery Zhuronga sfotografowały jasne, płaskie skały wystające z piasku, a instrumenty łazika zarejestrowały sygnały sugerujące, że były one bogate w minerały zawierające wodę. Na podstawie samych zdjęć naukowcy nie byli jednak w stanie dokładnie określić ich składu mineralnego.
W nowym badaniu astronomowie ponownie szczegółowo przeanalizowali dane zebrane przez Zhuronga. Tym razem naukowcy skupili się na kształtach niewielkich kryształów widocznych tuż przy powierzchni skał. Jak opisują, niektóre przypominały zawinięte liście, podczas gdy inne rozgałęziały się niczym choinki.
Selenit zdradza historię marsjańskiego środowiska
Łącząc pomiary wykonane za pomocą instrumentów laserowych i spektroskopii w podczerwieni łazika, badacze ustalili, że struktury te tworzył selenit, wielkokrystaliczna odmiana gipsu. Może on powstawać poprzez bezpośrednią krystalizację ze skoncentrowanej słonej wody.
Na podstawie grubości warstwy minerału naukowcy obliczyli, że do jej powstania potrzebna byłaby warstwa wody o głębokości od 6,25 do 25 metrów, która z czasem gromadziła się na powierzchni. A dzięki analizie zagęszczenia otaczających kraterów oszacowali, że badany obszar miał około 757 milionów lat.
Woda na powierzchni Czerwonej Planety
Astronomowie sugerują, że woda mogła pochodzić z podziemnej solanki, która została podgrzana i wypchnięta ku powierzchni przez ciepło związane z aktywnością wulkaniczną. Następnie została uwięziona i skoncentrowana w miarę postępującego procesu zamarzania od jej powierzchni w głąb.
Jeśli pomiary astronomów są prawidłowe, wskazywałyby, że woda na powierzchni Marsa mogła utrzymywać się setki milionów lat dłużej, niż sugeruje większość dotychczasowych modeli. Ponieważ kryształy selenitu mogą zamykać w sobie niewielkie ilości cieczy, w której powstały, potencjalnie mogły zachować chemiczny zapis tego pradawnego środowiska.
Ten obszar Utopia Planitia może zatem stać się ważnym kandydatem do dokładniejszego zbadania przez przyszłe łaziki wyposażone w instrumenty pozwalające analizować tego rodzaju materiały.
Emil Gołoś
