Zaginiona twierdza Królestwa Urartu. Fortecę otaczał wielki mur obronny

W pobliżu wsi Mescidli w prowincji Muş we wschodniej Turcji naukowcy zidentyfikowali pozostałości ogromnej fortecy pochodzącej z czasów Królestwa Urartu – starożytnego państwa istniejącego na Bliskim Wschodzie w okresie od IX do VII w. p.n.e. Było ono wówczas jedną z najsilniejszych potęg wschodniej Anatolii.

Zaginiona twierdza Królestwa Urartu

Ogromna zaginiona twierdza Królestwa Urartu była otoczona przez rozciągający się na dystans 1,4 km mur obronny. Cała twierdza zaś zajmowała powierzchnię około 120 tys. m2, co odpowiada powierzchni 12 boisk piłkarskich. Monumentalna forteca zajmowała strategicznie kluczowe położenie.

Na ślady potężnej budowli natrafił archeolog Melik Mirbey Ömeroğlu podczas prowadzonej przez siebie analizy zdjęć satelitarnych tej części wschodniej Anatolii. Widoczne na zdjęciach satelitarnych w przypadku terenów miejscowości Mescidli w prowincji Muş anomalie wyróżniały ten obszar, wskazując, że oprócz samego naturalnego krajobrazu są tam obecne wiekowe struktury wykonane przez ludzi.

Badania terenowe potwierdziły te przypuszczenia wykazując, że nietypowymi formacjami widocznymi na zdjęciach satelitarnych są zachowane fragmenty rozległych murów obronnych, jakie niegdyś znajdowały się na tym obszarze. Rozpoznane mury obronne wraz z całą uratyjską twierdzą stanowią jedno z najważniejszych odkryć archeologicznych dokonanych w prowincji Muş w ostatnich latach.

Mury cyklopowe i inne konstrukcje obronne

Znaczące rozmiary fortecy z Mescidli wyróżniają ją nie tylko na tle stanowisk w Muş, lecz wyróżniają ją także na tle innych znanych fortyfikacji znajdujących się na obszarach, które w starożytności stanowiły część Królestwa Urartu.

Wiek i urartyjskie pochodzenie fortecy zostały określone za pomocą identyfikacji techniki przy pomocy której wybudowano mury składające się na całość tej twierdzy. Fortecy tej broniły m.in. mury cyklopowe (rodzaj muru wybudowanego za pomocą wielkich, niemal nieobrobionych kamieni dopasowanych do siebie w miarę możliwości) oraz konstrukcje wykonane z wielobocznych bloków kamiennych.

Melik Mirbey Ömeroğlu w rozmowie z mediami stwierdził, że ten sposób budowy murów i całej fortecy był znany w całej wschodniej Turcji doby wczesnej epoki żelaza, czego przykładem są liczne inne twierdze i budowle obronne pochodzące z tego okresu.

Zachowane fragmenty murów osiągają około dwóch metrów wysokości od strony wewnętrznej, podczas gdy od strony zewnętrznej miejscami sięgają nawet czterech metrów. Podobne rozwiązania znane są między innymi z fortec Aşağı Anzaf i Zivistan w prowincji Van.

Czym było Królestwo Urartu?

Królestwo Urartu było potężnym państwem epoki żelaza, istniejącym od IX do VI wieku p.n.e. na obszarze dzisiejszej wschodniej Turcji, Armenii i północno-zachodniego Iranu, znanym z licznych fortec, dróg i zaawansowanych systemów irygacyjnych. Jego centrum polityczne znajdowało się w rejonie jeziora Wan, gdzie rozwijała się stolica państwa – Tuszpa.

Urartyjczycy stworzyli sprawnie zorganizowane państwo o silnej władzy królewskiej, które rywalizowało m.in. z potężną Asyrią. To właśnie Asyryjczycy nazywali to państwo, określane także jako Królestwo Wan, jako Urartu i to za ich sprawą obecnie tak określamy tę cywilizację. W szczytowym okresie Urartu kontrolowało rozległe obszary wschodniej Anatolii i Kaukazu, pozostawiając po sobie liczne inskrypcje, świątynie oraz monumentalne budowle obronne.

Marcin Jarzębski