Magdalena ŁYSIAK: Rzym. Dziesięć pomysłów.
Czerwiec 2019

TSF Jazz Radio

Rzym. Dziesięć pomysłów.
Czerwiec 2019

Magdalena ŁYSIAK

Szef działu prasowego Festiwalu Filmowego Niepokorni Niezłomni Wyklęci, autorka publikacji okolicznościowych, współzałożycielka Stowarzyszenia Sióstr i Braci Henryka II Pobożnego i Anny Śląskiej. W każdej wolnej chwili zgłębia kulturę włoską i architekturę modernistyczną.

OD REDAKCJI: Zapraszamy do podróży po duchowej stolicy Starego Kontynentu, gdzie nie brak wielkich wydarzeń kultury i wspaniałych pomników historii.

1. Paolo Di Paolo. Mondo perduto (Zagubiony świat) 

.Wystawa prac Paolo Di Paolo, fotografa magazynu „Il Mondo”, który dokumentował życie Włoch lat 50. i 60. XX wieku. 250 zdjęć, większość nigdy wcześniej niepublikowanych, to część ogromnego archiwum odkrytego przypadkowo przez córkę artysty w piwnicy rodzinnego domu. Paolo Di Paolo pod koniec lat 60. porzucił swój zawód, odłożył aparat na półkę i rozpoczął studia filozoficzne. Na wystawie zobaczyć można portrety wielkich twórców, m.in. Tennesseego Williamsa na plaży z jego psem, Orianę Fallaci udającą divę w Venice Lido, Sophię Loren żartującą z Marcellem Mastroiannim w studio Cinecittà, Simone Signoret i Yvesa Montanda całujących się w Aventino. „Wiele jego zdjęć pozostało niepublikowanych, ponieważ pokazywały tak intymną stronę charakteru portretowanych, że byłoby niewłaściwe dawanie ich gazetom” – powiedziała jego córka Silvia.

17 kwietnia – 1 września 2019 . MAXXI Narodowe Muzeum Sztuki XXI wieku. Via Guido Reni, 4/A, wtorek – piątek: 11.00 – 19.00. sobota: 11.00 – 22.00. niedziela: 11.00 – 19.00. (ostatnie wejście godzinę przed zamknięciem kas) www.maxxi.art. Metro: linia A do stacji Flaminio, a potem tramwaj 2 do przystanku Apollodoro. Autobus: 53 (przystanek De Coubertin/Palazzetto dello sport), 168 (przystanek MAXXI – Reni/Flaminia), 280 (terminal Mancini), 910 (przystanek Reni/Flaminia). Museum Express (terminal MAXXI)

2. Lucio Fontana. Terra e oro (Ziemia i złoto) 

.Fontana jest pierwszym dwudziestowiecznym włoskim artystą, którego twórczość Galeria Borghese prezentuje tuż po wielkich wystawach Bacona, Giacomettiego i Picassa. Pięćdziesiąt prac tego włoskiego rzeźbiarza, wykonanych między 1958 a 1968 rokiem, ukazuje dwa nurty jego twórczości – ceramiczną serię „Ukrzyżowanie” oraz złote obrazy z wieloma nacięciami, doskonale współgrające z barokowymi wnętrzami i nawiązujące dialog z pracami wielkich artystów, Tycjana, Rafaela czy Caravaggia, które na co dzień można oglądać w pałacowych salach. 

22 maja – 28 lipca 2019. Museo e Galleria Borghese. Piazzale Scipione Borghese, 5 . www.galleriaborghese.it. wtorek – niedziela: 9.00 – 19.00. (ostatnie wejście: 17.00) Autobus: ze Stazione Termini do przystanku Pinciana/Museo Borghese, linie 910 (kierunek Mancini), 92 (kierunek Marliana)

3. Gustavo Dudamel dirige Beethoven (Gustavo Dudamel dyryguje Beethovena)

.Gustavo Dudamel to niezwykle charyzmatyczny dyrygent i skrzypek z Wenezueli. Pod jego batutą Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia zagra czwartą i siódmą symfonię Ludwiga van Beethovena. Koncert Dudamela będzie jednym z najważniejszych momentów całego sezonu rzymskiej sceny muzyki klasycznej. „Beethoven symbolizuje sztukę, która obejmuje wszystkie elementy życia, społeczeństwa (…), jest odniesieniem do wolności, a jest to wolność, której potrzebujemy” – powiedział artysta. Dodatkowych doznań estetycznych podczas koncertu dostarczy niezwykła architektura budynku zaprojektowanego przez wielkiego włoskiego architekta Renza Piano.

15 czerwca: 18.00. 16 czerwca: 20.30. 17 czerwca: 19.30. Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia. Auditorium Parco della Musica. Sala Santa Cecilia. Viale Pietro de Coubertin. bilety: www.ticketone.it. Autobus: linie 910 (Termini/Piazza Mancini), 53 (Piazza Mancini/Piazza San Silvestro), 982 (V.le XVII Olimpiade/Stazione Quattro Venti), 168 (L.go Maresciallo Diaz/Stazione Tiburtina). Tramwaj: linia 2 (P.le Flaminio/P.zza Mancini). Metro: linia A do stacji Flaminio, potem tramwaj 2 (Ferrovia Roma-Nord, do stacji Piazza Euclide)

4. Leonardo. Il San Girolamo dei Musei Vaticani (Leonardo. „Święty Hieronim” z Muzeów Watykańskich)

.Watykan, włączając się w obchody 500-lecia śmierci artysty, przygotował dla zwiedzających specjalną, darmową prezentację jedynego dzieła Leonarda, które posiada w swych zbiorach – „Świętego Hieronima na pustyni”. Wystawa dokumentuje pobyt da Vinciego w Rzymie. Zobaczyć można m.in. bardzo cenny i mało znany dokument z archiwów Bazyliki św. Piotra, który opisuje przygotowanie mieszkania dla mistrza w 1513 r. Dodać należy, że w owym czasie pracowali w Watykanie inni wielcy twórcy: Bramante – architekt bazyliki, Rafael – malujący apartamenty papieskie oraz Michał Anioł, który ozdabiał sufit w Kaplicy Sykstyńskiej. 

22 marca – 22 czerwca 2019.Braccio di Carlo Magno (pawilon na przedłużeniu lewego skrzydła kolumnady przy placu św. Piotra). plac św. Piotra, Watykan. poniedziałek, wtorek, czwartek, piątek, sobota: 10.00 – 18.00 (ostatnie wejście: 17.30). środa: 13.30 – 18.00 (ostatnie wejście: 17.30). Metro: linia A, kierunek Battistini, Ottaviano, Cipro. Autobus: linia 49 (przystanek na placu przed wejściem do Muzeów Watykańskich), linie 32, 81, 982 (przystanek na Piazza del Risorgimento), 492, 990 (przystanek na Via Leone IV/Via degli Scipioni). Tramwaj: linia 19 (przystanek na Piazza del Risorgimento)

5. Giacomo Balla. Dal Futurismo astratto al Futurismo iconico (Giacomo Balla. Od abstrakcyjnego futuryzmu do futuryzmu kultowego)

.Wystawa jednego z czołowych przedstawicieli futuryzmu, kierunku w sztuce, który na początku wieku XX Balla współtworzył wraz z innymi Włochami – Marinettim, Boccionim czy Carrą. Balla znajdował inspirację we współczesności, początkującej wówczas sztuce kina, modzie, czasopismach, maszynach. Na jednym z pokazywanych na wystawie obrazów widać nawiązanie do zdjęcia mistrza świata w boksie, które zamieszczono na pierwszej stronie „Gazzetta dello Sport” w 1933 roku, a które było dziełem Elia Luxarda, przyjaciela Marinettiego.

21 marca – 17 czerwca 2019 . Palazzo Merulana . Via Merulana, 121 . środa – poniedziałek: 10.00 – 20.00 (ostatnie wejście o 19.00). Metro: linia A (stacja Manzoni), linie B i B1 (stacja Colosseo, stacja Termini). Autobus: linie 16, 75, 714, 717, C3 (przystanek Merulana/Labicana). Tramwaj: linie 3, 8 (przystanek Labicana/Merulana)

6. Scala Santa (Święte Schody)

.Po raz pierwszy od 300 lat zdjęto drewnianą obudowę ochronną ze słynnych Świętych Schodów. Scala Santa to liczące 28 stopni marmurowe schody, pochodzące zgodnie ze średniowieczną tradycją z Pretorium w Jerozolimie, czyli z siedziby rzymskiego namiestnika Poncjusza Piłata. To po nich Jezus miał być prowadzony na sąd. Podobno przywiozła je z Jerozolimy św. Helena. Znajdują się w budynku przy bazylice św. Jana na Lateranie. Wierni wchodzą po nich na kolanach.

11 kwietnia – 9 czerwca. Santuario della Scala Santa. Piazza San Giovanni in Laterano, 14. poniedziałek – sobota: 6.00 – 14.00, 15.00 – 19.00 . niedziela: 7.00 – 14.00, 15.00 – 19.00. Autobus: 81 – 85 – 87 – 850 (z Piazza Venezia:), 16 – 714 – 360 (ze Stazione Termini). Metro: linia A (Fermata S. Giovanni)

7. Corso Polonia – festiwal kultury polskiej w Rzymie 

.To już 17. edycja festiwalu, który wpisał się na trwałe w kalendarz rzymskich imprez. Tematem przewodnim w tym roku jest Gdańsk, kluczowe miejsce dla współczesnej historii Polski i całej Europy; miejsce, w którym narodziła się Solidarność. W stulecie stosunków dyplomatycznych między Polską a Włochami będzie można zobaczyć, ile rzeczy „zaczęło się w Gdańsku”. W programie m.in. wystawa fotografii Michała Szlagi, pokazy polskich filmów, spektakl oparty na prozie Brunona Schulza, koncert jazzowy kwintetu Tomasza Chyły.

1 – 16 czerwca 2019. Istituto Polacco di Roma. Via Vittoria Colonna 1. Cały program na stronie www.istitutopolacco.it. Autobus: 32, 85, 105

8. Festival Internazionale delle Letterature (Międzynarodowy Festiwal Literatury)

.Tematem Festiwalu wybranym na edycję 2019 jest „Przyszłość klasyków – kiedy współczesny tekst staje się tekstem klasycznym?”. W tym roku odbędą się nie tylko spotkania z pisarzami w bazylice Massenzio i rzymskich bibliotekach – organizatorzy zapraszają też na koncert przygotowany we współpracy z muzykami Accademia di Santa Cecilia (9 czerwca) czy pokaz filmowy „Czarodziejskiego fletu” (14 czerwca). Główne punkty programu to osiem wieczorów w bazylice Massenzio na Forum Romanum, których bohaterami będą najciekawsi autorzy międzynarodowej sceny literackiej, m.in. Antonio Scurati, Alberto Manguel („Moja historia czytania”), Chiara Gamberale, Valerio Massimo Manfredi („Ostatni legion”), Alicia Giménez Bartlett („Tam, gdzie nikt cię nie znajdzie”), a na zakończenie pojawi się Roberto Saviano („Gomorra”).

3 maja – 4 lipca 2019. Basilica di Massenzio, Foro Romano. 4, 6, 11, 13, 18, 20, 25, 27 czerwca: 21.00 (wejście do 20.30). Metro: linia B (stacja Colosseo). Autobus: linie 51, 75, 81, 85, 87, 118

9. Roma Universalis. L’impero e la dinastia venuta dall’Africa (Roma Universalis. Imperium i dynastia z Afryki)

.Wystawa ukazująca ostatnią wielką dynastię z przełomu II i III wieku – cesarzach urodzonych w afrykańskich koloniach rzymskich: Septymiuszu Sewerze, Karakalli, Heliogabalu, Sewerze Aleksandrze i ich żonach. Rządzili przez czterdzieści lat w czasach, kiedy potęga Rzymu chyliła się ku upadkowi, ale jednocześnie był to okres względnej stabilności państwa. Kilka lat temu na Palatynie odnaleziono rzeźby z epoki Sewerów, które są głównym punktem ekspozycji. Oprócz tego zebrano z muzeów całego świata wiele ciekawych eksponatów – fragmenty marmurowego planu miasta, portrety, amfory, naczynia.

Na Forum Romanum udostępniono też zwiedzającym miejsca, których normalnie nie można zobaczyć – to punkty z najnowszymi wykopaliskami archeologicznymi.

15 listopada 2018 – 25 sierpnia 2019. Parco archeologico del Colosseo. 8.30 – 19.15. www.parcocolosseo.it. Metro: linia B (stacja Colosseo). Autobus: 51, 75, 81, 85, 87, 118

10. Musei Vaticani. Collezione d’Arte Contemporanea (Kolekcja sztuki współczesnej w Muzeach Watykańskich)

.Kolekcję sztuki współczesnej zapoczątkował papież Paweł VI, którego pragnieniem było przywrócić dialog między Kościołem a współczesną kulturą. Od apartamentów Rodriga Borgii aż do Kaplicy Sykstyńskiej obejrzeć można bogaty przegląd sztuki włoskiej i międzynarodowej XX wieku. Obejmuje dzieła tak ważnych artystów, jak: van Gogh, Bacon, Chagall, Carrà, de Chirico, Manzù, Capogrossi, Fontana, Burri i Matisse. Sala poświęcona temu ostatniemu malarzowi została otwarta w 2011 roku, kiedy Pierre Matisse podarował zbiorom watykańskim obrazy ojca.

Musei Vaticani. Viale Vaticano. poniedziałek – sobota: 9.00 – 18.00 (ostatnie wejście: 16.00). Każda ostatnia niedziela miesiąca: 9.00 – 2.00 (ostatnie wejście: 00.30). Metro: linia A (kierunek Battistini, Ottaviano, Cipro). Autobus: 49 (przystanek na placu przed wejściem do Muzeów Watykańskich), 32, 81, 982 (przystanek na Piazza del Risorgimento), 492, 990 (przystanek na Via Leone IV/Via degli Scipioni). Tramwaj: 19 (przystanek na Piazza del Risorgimento)

Magdalena Łysiak

Magazyn idei "Wszystko Co Najważniejsze" oczekuje na Państwa w EMPIKach w całym kraju, w Księgarni Polskiej w Paryżu na Saint-Germain, naprawdę dobrych księgarniach w Polsce i ośrodkach polonijnych, a także w miejscach najważniejszych debat, dyskusji, kongresów i miejscach wykuwania idei.

Aktualne oraz wcześniejsze wydania dostępne są także wysyłkowo.

zamawiam