Kim jest Hanna ŁUKOWSKA-KARNIEJ odznaczona Orderem Orła Białego

Działaczka opozycji niepodległościowej z czasów PRL Hanna Łukowska-Karniej została odznaczona Orderem Orła Białego w uznaniu zasług dla RP, „przemian demokratycznych i wolnej Polski oraz za osiągnięcia w działalności społecznej i charytatywnej na rzecz osób potrzebujących pomocy i wsparcia”.

Hanna Łukowska-Karniej życiorys

Hanna Łukowska-Karniej urodziła się 7 sierpnia 1941 r. w Nowej Borowlance w Kraju Ałtajskim na Syberii. W 1968 r. była uczestniczką wydarzeń marcowych we Wrocławiu. Na przełomie lat 60. i 70. była operatorką maszyny cyfrowej Odra w Instytucie Ekonomii i Organizacji Politechniki Wrocławskiej. W 1970 r. została absolwentką historii na Uniwersytecie Wrocławskim. Po studiach pracowała w Bibliotece Instytutu Matematyki Politechniki Wrocławskiej. Od 1979 r. prowadziła tajną bibliotekę wydawnictw niezależnych. Kolportowała też „Biuletyn Dolnośląski”.

Jak czytamy na stronie internetowej Instytutu Pamięci Narodowej, w 1980 r. została członkinią NSZZ „Solidarność”. W stanie wojennym ukryła Kornela Morawieckiego i została jego asystentką organizującą miejsca ukrywania się oraz tajnych spotkań. W jej mieszkaniu powstała struktura poligraficzna i kolportażowa RKS Dolny Śląsk, a także pierwsza podziemna siedziba redakcji pisma „Z Dnia na Dzień”. W 1982 r. została współorganizatorką Solidarności Walczącej, członkinią Rady i Komitetu Wykonawczego SW.

Hanna Łukowska-Karniej odebrała order z rąk prezydenta Karola Nawrockiego podczas niedzielnej uroczystości 3 maja 2026 roku na Zamku Królewskim. Oprócz niej najwyższe odznaczenia państwowe otrzymali dyrygentka i założycielka Orkiestry Amadeus Agnieszka Duczmal-Jaroszewska, reżyser Lech Majewski oraz Andrzej Poczobut, dziennikarz i działacz mniejszości polskiej na Białorusi, zwolniony z białoruskiego więzienia, gdzie przebywał od marca 2021 r.

– Za sprawą obrazu, który państwo dzisiaj rysujecie, obrazu Rzeczpospolitej Polskiej w XXI wieku, składamy rodzaj raportu twórcom Konstytucji 3 maja, raportu o tym, jak dzisiaj wygląda Polska za sprawą waszych wspaniałych życiorysów. (…) Pokazujemy naszą wartość, nasz intelekt, artystyczne, kulturalne, tożsamościowe zakotwiczenie w tym, co dla Rzeczpospolitej Polskiej jest najważniejsze, bo o tym są właściwie wasze życiorysy – powiedział prezydent Karol Nawrocki, dziękując odznaczonym „za ich wspaniałą, długą, wypełnioną służbą Polsce drogę”.

Aresztowana w 1984 roku

W 1983 r. Łukowska-Karniej została zatrzymana i przesłuchana w związku ze sprawą prowadzoną przeciw redaktorom i drukarzom pisma SW „Wiadomości Bieżące”. Aresztowano ją w czerwcu 1984 r. – Jak wyszłam z więzienia? Bo była amnestia w 1984 roku, w lipcu, gdzie był proces trzydziestu paru osób. Dostałam dwa listy od Kornela i list od pani Władzi Konstantynowicz, u której Kornel się ukrywał, że mam wrócić do pracy. Na pierwszy list nie zareagowałam, na drugi list nie zareagowałam, ale na trzeci list tej pani, która napisała: „Przecież ty wiesz, jak gubić ogony. Masz przyjść, bo my tu cię potrzebujemy”, no to poszłam opłotkami i dalej pracowałam. No i następne listy gończe to już miałam wewnętrzne. Ale też te listy gończe, to już takie były, że tak powiem, już wiedziałam, kiedy się koło mnie ta pętla zaciska – wspomniała działaczka w Archiwum Historii Mówionej IPN.

W listopadzie 1987 r. została ponownie aresztowana – razem z Kornelem Morawieckim. Przetrzymywano ją w areszcie MSW, a następnie w Areszcie Śledczym Warszawa-Mokotów i we Wrocławiu. Proces, w którym oskarżono ją o działalność antypaństwową, rozpoczął się w marcu 1988 r. w Sądzie Rejonowym we Wrocławiu. Rozprawę utajniono, a po proteście obrony – odroczono. W kwietniu 1988 r. Łukowska-Karniej została zwolniona.

W 1988 r. odznaczono ją Złotym Krzyżem Zasługi, w 2007 r. – Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, a w 2016 r. – Krzyżem Wolności i Solidarności. Od 1992 r. do 2006 r. była nauczycielką historii w Zespole Szkół nr 4 we Wrocławiu.

PAP/ LW